Ánsheıinde buıyǵy kún keshken, qońyrqaı tirlikti mise tutqan Voznesenka aýyly bıyl dúr silkinip, alpys eki tamyryna qan júgirip, ajarlanyp sala berdi. Qaı tarapqa qarasań da, qurylys júrip jatyr. Aýyl turǵyndaryn qýanyshqa bólegen jaǵymdy jaıdyń biregeıi sý qubyrynyń tartylýy eken. Eldi meken tarıhynda alǵash ret júzege asyp otyrǵannan ba, kezdesken jurttyń bári osy qýanyshty aıtyp máz-meıram.
Bir myńnan asa adam turatyn eldi mekende adamdardyń kóńilinen shyǵyp, turmysyn kórkeıtetin alty birdeı jańa joba qolǵa alynypty. О́zgeshe reńge boıanyp, ajarynyń kelýi de sodan. Asylynda «Aýyl – el besigi» jobasy shalǵaıdaǵy shaǵyn eldi mekenderdiń damýyna erekshe yqpal etip otyrǵanyn bir aýyz sózben aıta ketý – paryz. Osy baǵdarlama aıasynda buryn qara túnek bolyp turatyn kósheler tún balasy bir sónbeı, jarqyrap turatyn bolǵan. Jańa mádenıet úıi boı kóterýde. Eldi meken ishinde atqan oqtaı jol salynyp jatyr. Osyndaı jaǵymdy jańalyqtarǵa 594 mln teńge qarajat bólinip, uzyn-yrǵasy 42 shaqyrymdyq ortalyqtandyrylǵan sý qubyry salynyp jatqanyn qossańyz, shyn máninde aq túıeniń qarny jarylǵan qýanysh emes pe? Aýdan ákiminiń orynbasary Ardaq Smaıylovtyń aıtýyna qaraǵanda, Voznesenka aýylynyń áleýmettik-turmystyq jaǵdaıyn jaqsartýǵa bıyl 2 mlrd teńge qarajat bólingen.
Aýdanda barlyǵy 38 eldi meken bar. Osy aýyldardyń altaýyna osy jyly ortalyqtandyrylǵan sý qubyry tartyla bastaǵan. Aýdan ortalyǵyn qosa eseptegende 8 eldi mekenge aýyz sý jetkizilýi kerek. Osynaý keń kólemdi is bıyl bastaý alyp otyr.
– Qarajat bar. Tek óz jumysyn jaýapkershilikpen atqaratyn merdiger tabylsa dep edik. Qazirgi atqarylyp jatqan jumystyń betalysyna qaraǵanda, oıǵa alǵan jospar ońǵarylatyn syńaıly. Jumysty sapaly ári ýaqtyly aıaqtasaq, el eńsesi bir kóterilip qalar edi, deıdi aýdan ákiminiń orynbasary.
Ázirge pavlodarlyq «Spesstroı grýpp LTD» seriktestiginiń atqarǵan sharýasyna eskertý aıtylǵan emes. Atqarylǵan is te jiti qadaǵalanýda. Merdigerlerdiń ókili Dastan Hamzınniń aıtýyna qaraǵanda, 42 shaqyrymdyq sý qubyrynyń segiz shaqyrymyn tósep úlgeripti. Bıylǵy jaz aılarynda qurylysshylar sý tartylýǵa tıisti aýyldarǵa deıin qajetti jyrany qazyp, qubyr ornyn daıyndamaq. Al kelesi jyly bar sharýa tap-tuınaqtaı etip tyndyrylady. Sóz arasynda merdigerler osy eldi mekenderde turatyn turǵyndardyń ishindegi jalǵyzilikti zeınetkerler men kópbalaly otbasylaryna, múmkindigi shekteýli adamdardyń úılerine sý qubyryn tegin tartyp bermekshi. Kóp-kórim kómek. Qazir eki kisiniń basy qosylsa, sý qubyry tartylyp jatqanyn súıinshilep aıtýdan jalyqpaıdy. Ázirge áýpirimdep kún kórýde. Aýyz sýdy tasymaldap ishedi. 40 lıtrlik bir ydysy – 40 teńge. Ras, kóptegen otbasynda uńǵyma qudyq bar, biraq ondaǵy sýdyń sapasy kúmándi. Zeınetker О́mirtaı Júnisovtyń aıtýyna qaraǵanda, eldi mekenniń turǵyndary tabany kúrekteı 20 jyldan beri aýyz sýdy tasymaldap kún kórýde eken. Osyndaı qıyndyqtyń tezine shydamaǵan el irgesi birtindep sógile bastaǵan. Búgingi serpilis kókirekterinde úmit otyn laýlatyp otyr.
– Endi el qaıta oralyp qonystanar. Aýyldyń ajary burynǵy bazaryn qaıta ornatsa, ǵajap emes pe?! deıdi el aǵasy О́.Júnisov.
Aýyldaǵy 1969 jyly paıdalanýǵa berilgen kóne mektep te jóndeýden ótkizilýde. Buǵan deıin qabyrǵasy qaýsaýdyń az-aq aldynda turǵan bilim oshaǵynyń shatyrlary da jarylyp, jaýyndy kúnderi ishin sý basyp ketedi eken. Bıyl 191 mln teńge qarajat bólinip, kúrdeli jóndeýden ótkizilýde. Jańa oqý jylynda 157 oqýshy bilim oshaǵynyń tabaldyryǵyn attaıdy. 20 búldirshin shaǵyn ortalyqqa barsa, 23 mektepaldy daıarlyq synybyna barmaq.
«Aýyl – el besigi» jobasynyń aıasynda Qaraózek aýylyndaǵy 1976 jyly salynǵan mektepke kúrdeli jóndeý júrgizilýde. Bul jumysqa 314 mln teńge qarajat bólinip otyr. Mektep dırektory Qalımash Daıyrovanyń aıtýyna qaraǵanda, jobanyń aıaqtalý merzimi – eki jyl. Bıyl esik-terezesi, edeni jańartylmaq. Sondaı-aq elektr jelileri aýystyrylyp, ortalyq kárizdendirý júıesine qosylady. Merdigerler jumysty aldyn ala bekitilgen josparǵa sáıkes atqaryp jatyr.
Aýdandaǵy bilim salasynda aýyz toltyryp aıtatyn jańalyq az emes. Bıyl mundaǵy bilim oshaqtaryna 1 mlrd 600 mln teńge qarajat bólinip otyr. Mine, osyndaı jandy qamqorlyq aýyl turǵyndarynyń et júregin eljiretip, rızashylyq sezimge bólep jatyr. О́zderi de qarap otyrmaı qonystaryn kógaldandyrýǵa, jaqsy isterge uıytqy bolýǵa umtylýda.
Shortandy aýdanynyń aýyl sharýashylyǵy qurylymdary aqtyly mal ósirip, aqyq dán aıalaýmen birge, osy ólkeni jaılaǵan turǵyndarǵa qamqorlyq qolyn sozýda. Máselen, Novokýbanka selosy – aýdandaǵy ajarly eldi mekenniń sanatynda. Bul eldi mekenniń eńsesin tikteýge osyndaǵy «Novokýbanskoe» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi septigin tıgizýde. Sóz arasynda maqtaýly mekenniń adam qyzyǵarlyqtaı sıpatyn bastan jaqty aıyrǵandaı etip aıta ketelik. Máselen, munda balalar jáne eresekter basseıni bar. Osy jyldyń 1 naýryz kúni dene shynyqtyrý-saýyqtyrý kesheni ashyldy. О́tken jyly selolyq mádenıet úıiniń janyndaǵy alań kógaldandyryldy. Qaı kezde qarasań da uqypty qoldyń taby anyq baıqalady. Aýyldaǵy osyndaı sharýalarǵa seriktestik dırektory Iýrıı Shýls 20 mln teńge qarajat bólip otyr. Alańnyń dál ortasynda aq monshaqtarymen qýanysh nuryn sepken sý burqaq ornalasqan. Ujymshardyń alǵashqy tóraǵasy, osy eldi mekenniń tuńǵysh qazyǵyn qaqqan azamattardyń biri, Sosıalıstik Eńbek Eri Kan De Hanǵa eskertkish ornatylypty. О́tken jyly sharýashylyq óndiristik nysandaryn jańartýǵa 200 mln teńge qarajat baǵyttalǵan. Selo turǵyny, ardagerler keńesiniń tóraıymy Lıýdmıla Lıpskaıanyń aıtýyna qaraǵanda, eldi meken kúnnen-kúnge jarqyraı jaınap, ósip keledi. Sý qubyry bar, dúkender jumys istep tur, eń bastysy turaqty eńbekaqy alatyn jumys orny jetkilikti. Elmen birge kún keshemin degen adamǵa budan artyq ne kerek?!
Eldi mekenniń eńsesin qashanda janashyr jandar kótermek. Osy bir adal peıilge talaı aýyldyń shyraǵyn qaıta jaǵýǵa septesken «Aýyl – el besigi» baǵdarlamasynyń yqylasty yqpaly molynan tıip tur. О́zge óńirler de dál osylaı bar sharýasyn sátimen sabaqtasa, tutas eldiń tańdaıy aǵarar edi.
Aqmola oblysy