Elordada «Qazaqstan taý-ken palatasynyń» uıymdastyrýymen ótken ken óndirý salasyna ınvestısııa tartý men damytýǵa arnalǵan konferensııada elimizdiń osy saladaǵy damý baǵyttary men keleshegi keńinen talqyǵa salyndy.
Memleket basshysy eldiń ál-aýqatyn arttyrý úshin taý-ken óndirisin damytý mańyzdylyǵyn jıi aıtyp keledi. «Qazaqstan taý-ken palatasyna» múshe kompanııalar 2018 jyly atalǵan kodeks iske qosylǵaly beri elimizdiń taý-ken óndirý salasyna kóptep ınvestısııa quıa bastaǵan. Munyń bári elimizdiń osy salada básekeli bolýǵa negiz qalyptastyrǵanyn aıtý kerek.
«Qazaqstannyń taý-ken salasynyń ıntvestısııalyq tartymdylyǵyn arttyrý» atty konferensııany ashqan О́nerkásip jáne qurylys mınıstri Qanat Sharlapaev salanyń ınvestorlar úshin tıimdiligin odan ári joǵarylatý úshin zańnama men prosedýralardy ońaılatýdyń mańyzyn atap ótti. Sonymen birge, ınvestorlarǵa qolaıly jaǵdaı jasaý úshin kodekske engiziletin basqa da túzetýler paketi jaıynda aqparat berdi.
«Múddeli taraptar men taý-ken óndirý bıznesi ókilderiniń usynystaryn esepke ala otyryp jer qoınaýy týraly kodekske engizilgeli jatqan túzetýler paketi ınvestorlar úshin qolaıly jaǵdaı jasaýǵa baǵyttalǵan 100-den astam ózgeristen turady. Bul elimizdiń ekonomıkalyq damýynyń irgetasy retinde sanalatyn mıneraldy-shıkizattyq keshendi odan ári damytýǵa jáne nyǵaıtýǵa múmkindik beredi», dedi sala basshysy.
«Atameken» UKP basqarma tóraǵasynyń orynbasary Gúlnar Bıjanovanyń aıtýynsha, 2022 jylǵy konstıtýsııalyq reforma elimizdiń jer qoınaýy men tabıǵı resýrstarynyń shyn ıesi halyq ekenin aıshyqtap bergen. Ol Jer-ananyń qoınaýyndaǵy qazba baılyqtyń bári áldekimderdiń qaltasyna ketpeı, halyqtyń ıgiligine jumsalýy kerek ekenin jetkizdi. Onyń sózinshe, salany odan ári damytý úshin taý-ken metallýrgııalyq kombınattyń damý strategııasy qabyldanýǵa tıis jáne ol Prezıdent qol qoıǵan 2029 jylǵa deıingi ulttyq damý josparyna negizdelýi kerek.
Konferensııaǵa AQSh, Ulybrıtanııa jáne Kanada elshileri qatysyp, jańa kodeksti daıyndaý, zertteý, yntymaqtasý máselelerine qoldaý bildirdi. Olar elimizdiń ınvestısııa tartýdaǵy áleýetin barynsha arttyrý jóninde pikirleri men usynystaryn aıtyp, turaqty jáne ashyq sot pen salyq rejimi elge keletin ınvestorlar men kompanııalardyń senimin arttyrý úshin qajet ekenin qýattady.
«Qazaqstan taý-ken palatasy» Baqylaýshy dırektorlar keńesiniń múshesi Tım Barrı álemdegi mys qorlaryn barlaý jumystarynyń mańyzdylyǵyn jáne olardy óndirýshi kompanııalar betpe-bet kelip otyrǵan problemalarǵa toqtaldy.
«Qazir álemde 40 iri ken orny bar, biraq olar tolyq barlanbaǵan. Bul problema bolmaǵanda jalpy qory shamamen 470 mln tonna dep baǵalanyp, álemdik suranysty qanaǵattandyrar edi. Sondyqtan biz mys óndirýdi arttyrýymyz qajet. Qazaqstan bul turǵyda mańyzdy oıynshy bolyp otyr. Mysaly, Shyǵys Qazaqstan oblysyndaǵy Aqtoǵaı ken orny jylyna 200 000 tonna mys óndiredi. Alaıda aldaǵy onshaqty jylda jáne odan keıin de álemdik suranysty qanaǵattandyrý úshin biz jańa iri shahtalardy iske qosýymyz qajet», dedi ol.
«Qazaqstan taý-ken palatasynyń» prezıdenti Rýslan Baımıshevtiń aıtýynsha, búginde elimizde naryqtyq kapıtaly mıllıardtaǵan dollardy quraıtyn Rio Tinto, Fortescue, Teck jáne BHP sekildi jetekshi álemdik taý-ken óndirý kompanııalary salaǵa ınvestısııa salyp jatyr. Sonymen birge, ol palatanyń múshe kompanııalary 25 myń sharshy shaqyrymnan astam aýdanda geologııalyq barlaý júrgizip jatqanyn eske saldy.
Is-shara sońynda East Star Resources bas dırektory Aleks Ýolker elimizdegi alǵa qoıylyp otyrǵan josparlar men shynaıy jaǵdaı arasynda alshaqtyq baryna qaramastan, ken óndirýshi kompanııalar men Úkimet naqty sheshimder tabý úshin birlesken jumysty jalǵastyra berýi kerektigin jetkizdi.