Kókshetaýdaǵy kirpish zaýyty bir jyldyń ishinde óndiris kólemin 16,5 paıyzǵa ósirip, 4,3 mlrd teńgeniń ónimin daıyndady. Osy jyldyń qańtar-aqpan aılarynda 629 mln teńgeniń ónimi shyǵaryldy.
Elimizdegi qurylys salasynyń órkendeýine úlken úles qosyp otyrǵan zaýyttyń jobalyq qýaty – jylyna 90 mıllıon dana kirpish. Zaýytta qurylys nysandaryn qaptaıtyn keramıkalyq kirpish te shyǵarylady. Sondaı-aq qurylys blogin de óndiredi. Pishinderi de árqıly. Qurylysshylardyń qalaýyna oraı kirpishtiń alpystan astam túrin óndirip jatyr. Tehnologııalyq jeli ár alýan boıaýmen boıalǵan sapaly kirpish óndirýge tolyq múmkindik berip otyr. Kásiporyn ónimderi óńirdiń ǵana emes, elimizdiń qurylysshylaryna keńinen tanymal. Irgedegi Reseıdiń kórshiles aımaqtary da sapaly ónim shyǵaratyn zaýyttyń kirpishterin at-túıedeı qalap alady.
– Bir jaqsysy, kirpishke qajetti balshyq óńirimizden óndiriledi, – deıdi óndiristik sehtyń basshysy Erlan Myrzaǵalıev. – Qazirgi kúni qyzǵylt balshyq pen kaolın bes karerden alynyp jatyr.
Zaýyttyń ashylýy qurylys qarqynyn údetýmen qatar, oblys ortalyǵynyń áleýmettik-ekonomıkalyq damýyna táp-táýir septigin tıgizip jatyr. Jańa jumys oryndary ashyldy. Shetke shıkizat shyǵarýmen ǵana shektelip qalmaı, bar dúnıeni kádege jaratyp, óz ónimimizdi óndirý turǵysynan kelgende salyq tóleý esebinen óńirdiń shyraılanýyna úles qosyp otyr. Shyntýaıtynda, zaýyt elimizdegi qurylys salasynyń damýyna, sondaı-aq ınnovasııalyq baǵyttyń keńeıýine óz úlesin qosyp keledi. Qorshaǵan ortaǵa kesirin tıgizbeý jaıyn kóbirek oılaıtyn kásiporynnyń ónimderi joǵary talapqa saı. Sondyqtan da suranys kóp.
– Kirpishti kúıdirý kezinde syǵymdalǵan gaz paıdalanylady, – deıdi Erbol Manasuly. – Bul ekologııalyq jaǵynan tıimdi ári ónim sapasyna da aıtarlyqtaı áser etedi. Sapamen birge qorshaǵan ortaǵa zııany joq.
Sóz arasynda zaýyttyń órleý joly týraly da aıta ketýge bolar. Zaýyt alǵashqy ónimin sonaý 2010 jyldyń jeltoqsan aıynda shyǵardy. Jobanyń birinshi kezeńi aıaqtalǵannan keıin ónim kólemin birtindep kóbeıte bastady. Alǵa qoıǵan maqsatty oryndaý barysynda ınvestısııalyq joba tolyq júzege asty. Tehnıkalyq jaǵynan zaman talabyna saı jaraqtandyrylǵan. Osynyń arqasynda sapaly ónim shyǵaryp, bási joǵary básekelestiktiń qatal tezine tótep berýde. Sapaǵa mán bergendikten, «ENKI» saýda markisi elimizdiń jáne alys-jaqyn sheteldiń qurylys salasynda birden tanymal boldy desek te artyq emes. Zaýyttyń keńsesinde alys-jaqyn shetel qurylysshylarynyń ónim sapasy týraly ózindik pikirleri men Alǵyshattary ilýli tur. Osynyń ózi-aq jergilikti jerdiń ónimine berilgen laıyqty baǵa dep aıtýǵa bolady.
Qazirgi kúni kásiporynda 240 adam eńbek etedi. Oblys ortalyǵyndaǵy «Qoljetimdi baspana – 2020-2025» baǵdarlamasy aıasynda salynyp jatqan turǵyn úıler negizinen osy kásiporynnyń ónimimen salynyp jatyr.
– Biz jerlesterimizdiń áleýmettik máselesiniń ońynan sheshilýine septigimizdi tıgizip jatyrmyz, – deıdi óndiristik sehtyń basshysy Erlan Myrzaǵalıev. – Atam qazaqta «úı bolmaı, kúı bolmaıdy» degen ataly sóz bar. Eger árbir turǵynnyń basynda sáýletti baspanasy bolsa, kóńil kúıi de kóterińki bolar edi.
Aıtýyna qaraǵanda, qol jetkizgen tabystaryn mise tutý oıda joq. Basty maqsat – ilgeri damý, onyń ishinde qaryshtap damyǵan búgingi kúnniń talap deńgeıinen tabylý. Sondyqtan ıtalıandyq SMAK fırmasynyń tehnologııalyq jelisi arqyly kirpishterdi sáýlelendirý, órnek salý qolǵa alynǵan. О́z kirpishterinen salynǵan ǵımarattar kóz jaýyn alarlyqtaı ádemi bolyp tursa, bir ǵanıbet emes pe?!
– Kásiporynda negizinen jergilikti jastar jumys isteıdi, – deıdi seh jumysshysy Qanat Hasenov. – Áleýmettik jaǵdaıymyzǵa kómektesedi. Jalaqymyzdy ýaqytynda alyp turamyz. Jańa kelgen jastarǵa tálimgerlik jasap úıretemiz. Jas tolqynnyń boıynda eńbekke degen qulshynys bar. Osy eńbegimizdiń nátıjesin ózimiz turatyn qaladan kúnde kórip júrmiz. Sát sanap jaýynnan keıingi sańyraýqulaqtaı qaýlap ósip kele jatqan qurylystardy kórgende, osy nátıjeli iste bizdiń de eńbegimiz bar degen oı sanamyzǵa kelgende, keýdemizdi qýanysh kerneıdi.
Endi bir aýyz sózben ónim geografııasy týraly taratyp aıta ketelik. Zaýyttyń sapaly kirpishteri elimizdiń barlyq oblys ortalyǵyna taratylady. Omby qalasyna da jetkiziledi. Zaýyt basshylarynyń aıtýynsha, aldymen ishki naryqty qamtamasyz etýge kóńil bólinedi. Suranys ósken saıyn ónim kólemin de kóbeıtý qajet. Jańa jeli iske qosylǵannan keıin kádimgi kirpishtiń búgingi kólemine taǵy da 30 mln dana ónim qosylmaq.
Uıymshyl kásiporyn bolashaqtyń irgetasyn qalaýda jaýapkershilikti basty orynǵa qoıyp otyr.
Kókshetaý