Keıingi kezeńde qoǵamda, buqaralyq aqparat quraldarynda buryn-sońdy sonshalyqty tanys emes, keń tarala qoımaǵan metapnevmovırýs syrqaty týraly alyp-qashpa áńgime kóbeıip tur. Osyǵan oraı Densaýlyq saqtaý mınıstrligi Jedel respıratorlyq vırýstyq ınfeksııalarǵa jatatyn metapnevmovırýstyń (MPV) álemde taralýyna qatysty túsinikteme berdi.
Vedomstvo adamnyń metapnevmovırýsy kóptegen elderde ondaǵan jyl boıy taralyp kele jatqan klassıkalyq vırýstardyń biri ekenin, vırýstyń belgileri elimizde JRVI, tumaýmen syrqattanýshylyqtyń maýsymdyq ósýi kezeńinde belsendi taralatyn ınfeksııalardyń basqa túrlerimen qatar anyqtalǵanyn atap ótti. Sanıtarlyq-epıdemıologııalyq baqylaý komıtetiniń málimetinshe, epıdemııalyq maýsym bastalǵannan beri elimizde tumaýǵa jatpaıtyn vırýstarǵa qatysty 8360 úlgi zerttelgen. Onyń ishinde 1866 (22%) oń synama anyqtaldy, eń kóp taralǵany rınovırýs – 680 (36,4%), sodan keıin MS vırýs – 433 (23,2%), adenovırýs – 226 (12,1%), koronavırýs – 206 (11,1%), paratumaý – 178 (9,5%), bokavırýs – 113 (6,1%), metapnevmovırýs – 30 (1,6%).
Metapnevmovırýs (MPV – Metapneumovirus) – adamdarda tynys alý joldarynyń ınfeksııalaryn týdyratyn vırýs, metapnevmovırýs otbasy (Metapneumoviridae) men pnevmovırýstar tuqymdasyna jatady. Birinshi ret 2001 jyly anyqtaldy. Ádette kúz, qys aılarynda kóbirek taralady. Metapnevmovırýs – adamda respıratorlyq ınfeksııalar týdyratyn vırýstyq patogen. Ol tumaý tárizdi aýrýlar men jedel respıratorlyq ınfeksııalar belgilerin týdyrady. Kóbinese tómengi tynys alý joldaryn zaqymdaıdy, bul bronhıt, pnevmonııa, respıratorlyq dıstress sındromyna (ARDS) ákelýi múmkin.
«Metapnevmovırýs negizinen aýa, tamshylar arqyly, sırek jaǵdaıda turmystyq baılanys arqyly beriledi. Infeksııanyń negizgi belgileri – jótel, tamaqtyń qyzarýy, murynnyń bitelýi, deneniń qyzýy, álsizdik, sharshaý, bas aýrýy, aýyr jaǵdaılarda — pnevmonııa, bronhıt, tynys alý qıyndyqtary. Naqty emi joq, sondyqtan sımptomatıkalyq em qoldanylady», dep habarlady Densaýlyq saqtaý mınıstrligi.
Qazirde elimizde JRVI, tumaýmen syrqattanýshylyqtyń maýsymdyq ósýi tirkelip otyr. О́tken jyldyń 1 qazanynan bastap respýblıkada JRVI-dyń 2 002 335 syrqaty, zerthanalyq rastalǵan tumaýdyń 941 syrqaty, onyń ishinde A úlgili tumaýdyń 910 jaǵdaıy (H1N1), A (H3N2) bir jaǵdaı, V tumaýynyń 30 jaǵdaıy tirkeldi.
Densaýlyq saqtaý mınıstrligi halyqty aldyn alý sharalaryn saqtaýǵa, adamdar kóp jınalatyn jerlerde baılanystardy shekteýge shaqyrady. Jalpy, metapnevmovırýs ınfeksııasyn erte satysynda anyqtaý óte mańyzdy. Eger adamda tynys alý joldarynyń aýrýlarynyń belgileri baıqalsa, dereý dárigerge qaralýy kerek. Medısına qyzmetkerleri sımptomatıkalyq em júrgizip, ınfeksııanyń taralýyn toqtatýǵa járdemdesedi. Metapnevmovırýs – respıratorlyq aýrýlardyń taralýyna sebep bolatyn vırýs, ásirese balalarda jáne ımmýndyq júıesi álsiregen adamdarda aýyr syrqattarǵa ákelýi múmkin. Vırýsqa qarsy vaksına bolmaǵandyqtan, aldyn alý sharalarynyń mańyzy zor. Jeke gıgıenany saqtaý, naýqastarmen baılanysýdan aýlaq bolý, qoǵamdyq oryndarda betperde taǵý, úıdi jıi tazalap otyrý sııaqty sharalar ınfeksııanyń taralýyn azaıtýǵa kómektesedi. Sonymen qatar ımmýnıtetti nyǵaıtý, durys ómir súrý saltyn ustaný metapnevmovırýs ınfeksııasyna qarsy turýda mańyzdy ról atqarady.
Esterińizge sala keteıik, buǵan deıin Qytaı vırýstyq aýrýdyń – adamnyń metapnevmovırýsynyń jańa órshýine tap boldy dep habarlanǵan bolatyn. Buqaralyq aqparat quraldarynyń málimetinshe, vırýs bul elde tez taralyp jatyr, aýrýhanalar osy syrqatqa dýshar bolǵan pasıentterge tolyp ketken.