Májilis depýtaty Elnur Beısenbaev drondar týraly depýtattyq saýalyn Qorǵanys mınıstri Dáýren Qosanovqa joldady, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Depýtattyń aıtýynsha qazirgi ýaqytta ushqyshsyz ushý apparattary (drondar) azamattyq salada belsendi qoldanylyp jatyr jáne taýarlardy jetkizý, áýe taksı sekildi baǵyttarda úlken áleýetke ıe. Bul baǵyt, sózsiz, qazirgi zamannyń jańa nanotehnologııalarynyń, jasandy ıntellektiniń jáne ınklıýzıvti qoǵamnyń damýymen tyǵyz baılanysty bolǵandyqtan, damytylýy tıis.
«Alaıda, mundaı tehnologııalardyń beıbit maqsattan shyǵyp, qylmyskerlerdiń qolyna qarý bop túsý qaýpi bar. Kez kelgen kópshilik sharada – konsert, fýtbol matchy nemese shoý kezinde halyqtyń ústinde qalyqtap júrgen «oıynshyq» dronnyń ishinde qaýip jasyrynýy múmkin ekenin elestetip kórińiz. Ondaı jaǵdaıda myńdaǵan kórermendi evakýasııalaý múmkin bolmaı qalady, al saldary orny tolmas apatqa ákelýi múmkin. Sondyqtan drondardy óndirý, saqtaý jáne paıdalaný júıelerin lısenzııalaýmen jáne esepke alýmen qatar, bul salany qatań retteý – asa mańyzdy ári kezek kúttirmeıtin másele bolyp otyr», dedi Elnur Sabyrjanuly.
E.Beısenbaevtyń aıtýynsha Halyqaralyq qaýymdastyq ta ushqyshsyz apparattardy maqsatsyz paıdalanýdyń aldyn alý úshin belsendi sharalar qabyldap jatyr.
«Mysaly, AQSh-ta 250 grammnan asatyn árbir dronda Remote ID júıesi bar: ol dronnyń serııalyq nómirin, koordınatalaryn jáne operator týraly málimetterdi onlaın túrde taratady. Sonymen qatar AQSh bıligi memlekettik organdardyń ruqsatsyz drondardy anyqtaý múmkindigin keńeıtýdi jáne sertıfıkattalǵan óndiristi yntalandyrýdy qolǵa alǵan. Osyndaı aldyn alý sharalary – dron túıinderiniń sıfrlyq tańbalanýy, ushý derekterin jazatyn «qara jáshikterdiń» engizilýi – Eýropa Odaǵynda, Ulybrıtanııada, Aýstralııa men Kanadada da qabyldanyp jatyr», dedi Májilis depýtaty.
Depýtattyń sózinshe Qazaqstanda 250 grammnan asatyn, kamera nemese sensormen jabdyqtalǵan drondardy esepke qoıý mindetti ekeni anyq. Sondaı-aq drondardy paıdalaný boıynsha birqatar shekteýler bar. Alaıda, is júzinde bul sharalar tıimdi jumys istemeıdi. Kez kelgen oıynshyqtar nemese tehnologııalyq dúkennen salmaǵy 15 kılogrammǵa deıingi drondy esh kedergisiz satyp alýǵa bolady. Iаǵnı, qazirgi retteý tetikteri qarqyndy ózgerip jatqan shynaıylyqqa tolyq sáıkes kelmeıdi.
«Remote ID júıesiniń joqtyǵy, shaǵyn drondarǵa baqylaýdyń álsizdigi, óndirýshilerge lısenzııa berýdiń mindetti bolmaýy – drondardy zańsyz qurastyrý men qoldaný úshin qolaıly jaǵdaı týǵyzyp otyr. Jasandy ıntellektiniń damýy nátıjesinde kez kelgen drondy adamnyń qatysýynsyz-aq belgili bir zańsyz áreketterge baǵyttap, avtomattandyrylǵan túrde qoldanýǵa bolady», dedi E.Sabyrjanuly.
Depýtat mundaı qaýiptiń aldyn alyp, azamattardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý maqsatynda mynadaı naqty sharalardy qolǵa alýdy usyndy.
1) 250 grammnan asatyn barlyq drondarǵa Remote ID júıesin engizý.
2) Ushý tarıhyn esepke alýdy keńeıtý úshin «qara jáshikterdi» engizý men derekterdi berý jáne óńdeý júıesin damytý.
3) Dron óndirýshilerge lısenzııa berýdi engizý jáne negizgi quramdas bólikterdi mindetti túrde biregeı tańbalaýmen qamtamasyz etý.
4) Drondardy zańsyz qurastyrý men qoldaný boıynsha ákimshilik jáne qylmystyq jaýapkershilikti kúsheıtý.
«Bul der kezinde qabyldanatyn jáne teńgerimdi sharalar azamattarymyzdyń qaýipsizdigin edáýir arttyryp, bolýy múmkin qaıǵyly oqıǵalardyń aldyn alýǵa múmkindik beredi dep senemiz», dep sózin aıaqtady «AMANAT» partııasy depýtattary atynan Elnur Beısenbaev.