Ekonomıka • 06 Qańtar, 2023

Kásipkerdi qoldaý

170 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Byltyr Qazaqstan úshin táýekelge toly jyl boldy. Ásirese geosaıası jaǵdaıdyń tym qatty ýshyǵýy otandyq saýda salasyna eleýli zııanyn tıgizdi. Taýar jetkizý tizbekteri buzylyp, taýar óndirýshiler shıkizat pen materıaldardyń tapshylyǵyna tap boldy. Bul óz kezeginde sońǵy ónimder men qyzmet kórsetý baǵasyna áser etti. Táýekelderdi barynsha azaıtý jáne áleýmet­tik mańyzy bar azyq-túlik taýarlarynyń qunyn belgileý maq­satynda Saýda jáne ıntegrasııa mınıstrligi men Aýyl sharýa­shylyǵy mınıstrligi birlesip, zańnamaǵa ózgerister engizdi.

Kásipkerdi qoldaý

Saýda jáne ıntegrasııa birinshi vıse-mınıstri Arman Shakqalıevtiń aıtýynsha, vedomstvo saýda jelilerin aınalym tizbegi boıynsha qar­jy­landyrýdan bas tartty jáne óndirýshilerdi tikeleı qarjy­landyra bastaıdy.

«Bıyldan bastap otandyq aýyl sharýashylyǵy taýaryn óndirýshiler 2023 jylǵy aqpan­ǵa deıin 2023 jylǵy kúzgi eginge qarajat alatyn bolady. For­vardtyq aqsha agroóner­kásip keshenderine aldyn ala kelisim­sharttar jasaýǵa jáne óńirdiń kókónisterge degen úsh aılyq qajettiliginen ónim kóleminiń 30 paıyzyn qamtamasyz etýge múmkindik beredi. Iаǵnı óndirý­shiniń ishki naryqqa kókónister men jemisterdi jetkizý boıynsha qarsy mindet­teme­leri bolady», dedi vıse-mınıstr Astana qalasynyń bıznes-qoǵamdastyq ókilderimen kezdesýde.

Taǵy bir mindet – kókónisti erte satyp alýdy qamtamasyz etý. Ony ýaqtyly satyp alý maý­sym­aralyq kezeńde baǵanyń kúrt aýytqýyn boldyrmaýǵa kómek­tesedi. Vıse-mınıstrdiń aıtýynsha, Tájikstan men О́zbekstannan pııaz, sábiz jáne qyryqqabat jet­kizý boıynsha aldyn ala keli­sim­der jasalǵan. Qazir Iran men Pákistannan kókónisti ımporttaý máselesi pysyqtalyp jatyr.

О́ńirlik turaqtandyrý qorlary sáýir men maýsym aralyǵynda naryqty kókónispen qamtamasyz etedi. Bul baǵanyń maýsymdyq aýytqýyn boldyrmaýǵa septesýge tıis. Qant baǵasyn turaqtandyrý úshin Astana qalasynyń ákimdigi men tórt qant zaýyty arasynda tikeleı sharttar jasaldy.

Qazir óndiris kólemi halyqtyń qajettilikterin ótemeıtin 19 áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlarynyń tizbesi anyqtalǵan. Buǵan atap aıtqanda, sút jáne sút ónimderi jáne taýyq eti kiredi.

A.Shakqalıevtiń aıtýynsha, 2023 jyly respýblıkalyq bıýdjet naqtylanǵannan keıin iri taýarly sút fermalary men taýyq etin óndirýdi ulǵaıtýǵa shamamen 400 mlrd teńge bólý josparlanyp otyr. Memlekettik sýbsıdııany eńbek ónimdiligi joǵary jáne taýarlar aınalymyn qadaǵalap otyratyn bilikti óndirýshiler alady. Mindetti talap – barlyq ónim tek eldiń ishki naryǵyna jetkizilýi kerek.

Mınıstrlik ókili «sizderge sapaly ónim alyp, ony sata alýyńyz úshin barlyq jaǵdaı jasalyp jatyr. Jalǵyz ótinish – áleýmettik jaýapty, negizdelgen saýda ústemesi boıynsha qarsy mindettemelerdi saqtaý, bul 10 paıyzdan aspaýǵa tıis», dedi.

Vedomstvo saýda aınaly­mynyń ulǵaıýyna, óndirýshiler sanyna jáne taýardyń sóreler­ge túsýine tikeleı áser etetin zama­naýı saýda ınfraqury­lymyn qurý boıynsha jumys júrgizýde. Aýdany 3-ten 50 myń sharshy metr­­ge deıingi saýda ortalyqtaryn qarjylandyrý baǵdarlamasy ázirlenip jatyr. Baǵdarlama sheńberinde 2023 jyldan bas­tap 5 mlrd teńgege deıin nesıeler berý jáne bıznes úshin paıyzdyq mólsher­leme­lerdi jyldyq 6 paıyzben sýbsıdııalaý usynylady. Birinshi kezeńde bul maqsatqa shamamen 20 mlrd teńge bólinbek.

Mınıstrliktiń esepteýinshe, órkenıetti saýda formattarynyń ońtaıly úlesi 75 paıyzdy qu­raı­dy. Kóptegen zamanaýı saýda or­ta­lyǵynyń bolýy taýar­lar­dyń kóleńkeli aınalymy máse­lesin sheshýge múmkindik beredi.

 

Sońǵy jańalyqtar