Foto: Ashyq derekkóz
Ranking.kz portalynyń jazýynsha, kóshti bastap turǵan mıllıarder Bolat О́temuratov on jyldan astam ýaqyt boıy qaıyrymdylyqpen aınalysyp keledi. Onyń atyndaǵy Bolat О́temuratov qory turaqty túrde óz qyzmetiniń qarjylyq esebin jarııalap otyrady. 2024 jylǵy derekterge sáıkes, qor ótken jyly 51,9 mıllıard teńgeni áleýmettik jáne qaıyrymdylyq jobalaryna jumsaǵan. Bul kórsetkish 2023 jylmen salystyrǵanda 2,8 ese kóp.
Qordyń eń tanymal jobalarynyń biri – «Aýtızm. Barshamyz úshin álem» atty uzaq merzimdi áleýmettik baǵdarlama. Bul baǵdarlama elimizdiń túrli óńirlerinde ornalasqan 13 ortalyqtyń qyzmetin qarjylandyryp, aýtızm dıagnozy bar balalarǵa kómek kórsetedi. Sonymen qatar, qor 2024 jyly Qyzylorda qalasyndaǵy jolaýshylar termınaly men Esiktegi mekteptiń qurylysyna, sý tasqynynan zardap shekkenderge kómek kórsetýge jáne az qamtylǵan azamattarǵa páter satyp alýǵa qarjy bólgen.
Ekinshi orynda – kásipker Vıacheslav Kım. Ol birneshe jyldan beri ANSA qaıyrymdylyq qory arqyly áleýmettik jobalardy júzege asyryp keledi. О́tken jyly qordyń kómegimen 2 myńnan astam qazaqstandyqqa qoldaý kórsetilip, jalpy somasy 20 mıllıard teńgeden asqan kómek berildi.
Bul qarajatqa Soltústik Qazaqstan jáne Aqmola oblystarynda sý tasqynynan zardap shekkenderge arnalǵan eki kópqabatty jáne 300 jeke úı, sondaı-aq bir balabaqsha salyndy. Sondaı-aq Esen Foundation qorymen birlese otyryp, «Baqytty aýdan» (Baqatty Audan) jobasy iske qosyldy. Baǵdarlama Selınograd aýdanynda aýyl turǵyndarynyń sapaly medısına men bilimge qol jetkizýin arttyrýdy maqsat etedi. Oǵan 298 mıllıon teńge bólingen.
ANSA qorynyń bastamasymen 5 Sandyq aýylynda Aýyldyq pedagogıkalyq akademııa jáne biliktilikti arttyrý ortalyǵy quryldy. Sonymen qatar «Astana» medısına ýnıversıteti men Ulttyq ǵylymı kardıohırýrgııa ortalyǵy bazasynda 450-den astam maman biliktiligin arttyrdy. Inklıýzııa baǵyty boıynsha erekshe bilim berý qajettiligi bar balalarǵa arnalǵan arnaıy kabınetter ashylyp, birneshe mektep ınteraktıvti paneldermen, ISKU jıhazymen, kompıýterlermen jáne dıdaktıkalyq materıaldarmen jabdyqtaldy.
Qordyń sportty qoldaýdaǵy eńbegi de erekshe. 2025 jyly ANSA qory «Baryst» hokkeı klýbynyń ımpakt-partneri atanyp, balalar men jasóspirimder hokkeıin damytýǵa jáne daryndy sportshylardy qoldaýǵa kiristi. Sonymen qatar, paraolımpıadalyq bochcha sportynyń resmı seriktesine aınaldy. Qor halyqaralyq jarystardy ótkizýge jáne ulttyq quramanyń daıyndyqtaryna qoldaý kórsetip keledi.
Eldiń eń baı bes mesenatynyń barlyǵynyń derlik óz jeke qaıyrymdylyq qory bar. Olar ashyq ári aıqyn jumys isteýge tyrysady, jyl saıyn esep jarııalap, qarajattyń qaıda jumsalǵanyn kórsetedi. Bul el prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev usynǵan qaıyrymdylyqtaǵy ashyqtyq qaǵıdasynyń naqty kórinisi. Prezıdenttiń bastamasymen qabyldanǵan «Qaıyrymdylyq týraly» zańǵa engizilgen túzetýler de osy baǵyttaǵy jumysty júıeleýge baǵyttalǵan.
Bes mesenattyń qataryna Astana Group holdınginiń negizin qalaýshy Nurlan Smaǵulov, qarjyger Tımýr Týrlov, bankır Tımýr Qulybaev kiredi. Árqaısysynyń óz baǵyty bar:
- Qulybaevtar áýletiniń Halyk qory az qamtylǵan otbasylarǵa kómek kórsetip, mektepter men balabaqshalar salyp jáne jas talanttarǵa granttar bóledi.
- Tımýr Týrlov shahmat pen balalar fýtbolyn, ekologııalyq jobalardy qoldap daryndy jastarǵa granttar bóledi.
- Nurlan Smaǵulov bilim berý men mádenıet salasynda áleýmettik jobalardy turaqty túrde qarjylandyryp keledi.
Al tizimniń kelesi bóligine engen kásipkerler – Vladımır Kım, Aıdyn Rahymbaev, Shýhrat Ibragımov, Andreı Lavrentev jáne Kenes Rakıshev te qaıyrymdylyq baǵytynda belsendi. Alaıda olardyń jumsaǵan naqty qarjysy týraly ashyq derekter az. Kóbine bul aqparattar jeke jobalar týraly jańalyqtardan belgili bolady, biraq tolyq kólemde esep berý tájirıbesi sırek kezdesedi.
Keıbir kásipkerler óz qorlarynan bólek, iri qoǵamdyq qorlarǵa da turaqty túrde qarajat aýdarady. Mysaly, «Ana Úıi» qorynyń jumysyna Shýhrat Ibragımov pen Andreı Lavrentev belsendi qatysady. Árqaısysy Qazaqstannyń belgili bir qalasyndaǵy «Ana úıin» qarjylandyrady. Bul qor áleýmettik jetimdilikti azaıtýǵa baǵyttalǵan jáne qıyn jaǵdaıda qalǵan analarǵa balalarynan bas tartpaýǵa múmkindik beredi.
Sońǵy jyldary memleket qaıyrymdylyq bastamalaryn qoldaýǵa aıryqsha kóńil bólip otyr. 2023 jyldan bastap elde mesenattar men demeýshilerge arnalǵan ulttyq konkýrs ótkizilip keledi. 2025 jyly 33 qazaqstandyqqa «Qurmetti qaıyrymdy jan» ataǵy berildi. Qazirgi tańda elimizde osyndaı mártebege ıe 164 azamat bar.
Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń dereginshe, elimizde 1,3 myńnan astam qaıyrymdylyq uıymy jumys isteıdi. Tek bıyldyń ózinde «Izgi ister marafony» aıasynda qazaqstandyqtar 2,5 myńnan astam qaıyrymdylyq bastamasyna qatysty. Elde búginde 275 myńnan astam volonter bar, olardyń ishinde 55 jastan asqan 3,5 myń adam belsendi túrde izgi istermen aınalysyp júr.
Osylaısha, Qazaqstannyń eń dáýletti azamattary qaıyrymdylyqty qoǵam aldyndaǵy óz jaýapkershiliginiń bir bóligi retinde qabyldap, áleýmettik jobalarǵa mıllıardtaǵan teńge jumsaıdy. Bul úrdis elde qaıyrymdylyq mádenıetiniń jańa deńgeıge kóterilgenin jáne mesenattyqtyń tek dáýlettilerdiń emes, búkil qoǵamnyń ıgiligine aınalyp kele jatqanyn dáleldeıdi.
