• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Rýhanııat 09 Qazan, 2020

Terezemdi urmańdarshy, tamshylar...

1444 ret
kórsetildi

Máskeýdiń jańbyry tas burshaq sııaqty. Áınekti aıaýsyz urǵylap jatyr. Terezege jaqyn kelip, tumshalaǵan qarańǵyǵa úńilip turǵan ol «terezemdi urmańdarshy, tamshylar» dep kúbirledi. Jan-júregin tebirente áldılegen saǵynyshtyń kúıi «Iýnost» meımanhanasyndaǵy jańbyrly túni án bolyp týǵan edi.

 

Arman oty jaǵylǵan janaryń­da «sol bir aıaýly beınege qaıta bir jolyǵyp qalsam» degen úmit jań­byr­ly tún qoınaýynda mazdaı tú­sedi. Kóz jasyndaı syrǵyp bara jat­qan áınektegi tamshy «saǵyndyń ba?» dep sybyrlaǵandaı. Súıgenin sa­ǵyn­ǵan ǵashyq júrek «terezemdi urmań­darshy, tamshylar» dep ántek ún qa­tady. Aqynnyń júregine tunǵan tań­ǵy shyqtaı móldir jyr júrekterge órnek saldy.

«Aldy-artyma qaramaı Máskeýge oqýǵa attandym. Bir jyl úırene almaı júrdim. Máskeýdiń jańbyry da, adamdary da, kósheleri de unamady. Kóshede ketip bara jatqan bireýden jón surasań, ursyp beredi. Áıteýir al­ǵashqy kezde qala sýyq bolyp kórindi. Onyń ústine súıgenimdi saǵyndym. Birde ony oılap turǵan edim, kenet jańbyr jaýa bastady. Sosyn bir óleńniń týyp kele jatqanyn baıqap, dereý qaǵaz-qalamymdy alyp jaza bastadym», deıdi О́tegen Kúmisbaev.

...Túnimenen, túnimenen terezemdi

tamshy urdy,

Túnimenen aıtyp jatty

jan syrdy, jan syrdy.

Túnimenen, túnimenen óziń jaıly

tús kórip,

Jumyr basqa mazasyz oı san kirdi,

san kirdi.

Terezemdi urmańdarshy,

tamshylar...

...Bir qyzyǵy, kóńilderdi saǵy­nyshqa kómkerip, sózimen úndese ja­rasqan ánniń sazy da jańbyrly túni týyp­ty. Ásireleýsiz, shyndyǵynda solaı. Sazger Ahmadııar Esmuqanovtyń baspasózge bergen erterektegi suhba­tynda «Bul – ińkár júrektiń úni edi» deıdi. «Tún ortasynda bireý esik qaqqandaı boldy. Dala tastaı qa­rań­ǵy, jańbyr jaýyp tur. Syrt­qa júgi­rip shyqsam, eshkim joq. Sóıtsem, qyz­dyń názik saýsaǵymen esik qaqqandaı bolǵan óz júregimniń dúrsili eken. Sol túni uıyqtaı almaı, dóńbekship shyqtym. Bir apta yńyldap júrip, án shyǵardym», dep eske alady sazger. Biraq kóńiliniń syrly aınasyndaı bolǵan áýenniń ajaryna oraılasar laıyq mátin taba almaı qınalady. Kúnderdiń bir kúni kitaphanada О́tegen Kúmisbaevtyń «Aq monshaq» atty jyr jınaǵy oıda joqta qolyna túsip qalyp, izdep júrgen joǵynyń ústinen túskendeı qatty qýanady.

Máskeýdegi jastyq shaǵynyń jalyndy jyldaryn artqa tastaǵan О́tegen Kúmisbaev aǵamyz jyryna ar­qaý bolǵan jan jaryn qasyna er­tip, Almatyǵa oralady. Bul ýaqytta tyń­darman qaýymǵa áni men jyry ajyraǵysyz egizdeı bolyp ketken «Tam­shylar» áni ABK tobynyń oryndaýynda halyq arasyna keń tarap ketken shaǵy edi. Arada jyldar ótkende án avtorlary Almatyda kezdesken de. Kezdesip rıza bolyp, aıryqsha iltıpat bildirgen.

– Mahabbat týraly shyǵarma esh­­qashan óshpeıdi ǵoı, bul týyndy kóp taralady dep oılamaǵanmyn. 1977 jy­­ly men ándi shyǵaryp edim, qa­zir án meniń atymdy shyǵaryp júr. Shyǵar­ma­shy­ly­­ǵymdaǵy shoqtyǵy bıik dúnıe­ler­diń biregeıi osy án, – deıdi sazger Ahmadııar Esmuqanov.

Jan syry men qaltqysyz kó­ńildi, qarańǵyǵa sińip jatqan jeńil ty­nysty ón boıyna darytqan án mahabbattyń móldirine, káýsar taza­lyǵyna eriksiz sen­diredi. Názik án sal­ǵan saksofon úni tez sýynatyn súıis­penshilikke emes, shynaıy jan syryna elitedi. Tereńnen ­syr tarqatqan estelikterdegi eskirmeı­tin áńgime jú­rek túkpirindegi tuńǵıyq, túpsiz máń­gilikterge osylaı sálem jol­daı­dy. Janaryńyzdy, janyńyz­dy kirbiń shalyp júrse, saǵynyshy­ńyz­dy áldeqaıda umyt qaldyrǵan bolarsyz, bálkim?! Tereńde jatqan tunyq dúnıeńizge úńilip kórińiz, syrt álem qulaǵyńyzǵa «terezemdi urmańdarshy, tamshylar» dep sybyrlasyn. Al tyń­­darmannyń júreginde jattalǵan jaq­sy ándi búgin talaılar oryndap júr, áli de oryndala bermek.