Qazirgi ýaqytta ishki ister organdarynyń qyzmetkerlerine jaı qylmyskerlermen emes, sıfrly qylmyskerlermen kúresýge týra kelip tur. Sondyqtan polısııanyń qyzmetin sıfrlandyrý máselesine erekshe mán berilip otyr. Memleket basshysy sıfrlandyrýdy qolǵa alynǵan reformalardyń eń basty bazalyq elementi dep aıryqsha atap ótti.
Ishki ister salasyna engizilip jatqan sıfrlyq úderister polısııa qyzmetin eń birinshi bıýrokratııadan aryltýǵa septesedi. Sebebi sıfrlyq tehnologııamen atqarylatyn jumystar aıqyn jáne ashyq júrgiziledi. Polısııanyń barlyq qyzmeti kóz aldarynda ashyq júrgennen keıin halyqtyń da birtindep polısııaǵa degen senimi arta túsetini sózsiz.
Polısııa qyzmetinde 2022 jyly habarlardy qabyldaýdyń kóp arnaly júıesi iske qosylǵan bolatyn. Bul júıe «102» qosymshasy, messendjer, áleýmettik jeli (Telegram, Facebook, Vkontakte, IIM saıty) arqyly shaǵymdanýshylarmen birlesip áreket etýge múmkindik beredi, sondaı-aq túrli tásilmen jóneltilgen habarlamalardy, beıneqońyraýlardy qabyldaıdy.
Júıe iske qosylǵannan beri búginge deıin polısııaǵa osyndaı tásilmen 302,1 myń qońyraý men habarlama kelip túsken. Sonyń ishinde atalǵan qosymshaǵa 221 myń habarlama tirkelse, onyń 7839-y aýdıo habarlama, 128083-i beıneqońyraý. Al messendjer arqyly 80 myńnan astam habarlama qabyldanǵan.
Oraıy kelgende atalǵan qosymshanyń artyqshylyqtaryna da toqtala keteıik. Bul mobıldi qosymshadaǵy «shaqyrtý» batyrmasyn basqan kezde 102 operatory abonentpen tikeleı baılanys ornatady, kartadan qońyraý shalýshynyń turǵan ornyn kóredi jáne sol boıda telefondaǵy beınekameranyń kómegimen aınalasyn sholyp, jaǵdaıdy tez baǵamdap, jaqyn mańdaǵy polısııa jasaǵyn jóneltedi.
Azamattardyń shaǵymdaryn der kezinde qabyldap, qarastyrý úshin elimiz boıynsha 2 myń jumys orny qurylǵan. Búginge deıin 102 qosymshasy arqyly azamattardyń mıllıonnan astam shaǵymy qaralǵan. Buǵan qosa, atalǵan qosymshada avtokóliktiń tarıhyn qarastyratyn servıs te bar. Uıaly telefonnyń urlanǵan múlikter tiziminde bar-joǵyn da tekserýge bolady. Ol úshin satyp alar kezde uıaly telefonnyń IMEI-kodyn engizseńiz jetkilikti, osylaısha onyń joǵalǵan nemese urlanǵan zattardyń tiziminde bar-joǵyn bile alasyz.
Osyndaı júıeniń iske qosylýy – turǵyndar men polısııa qyzmetkerlerine qylmysqa qarsy kúreste jańa formatta birlesip áreket etýge qolaıly jaǵdaı jasaǵanyn atap ótken jón.
Polısııa qyzmetindegi taǵy bir tıimdi sıfrly sheshim – jol qaýipsizdigin qamtamasyz etý jónindegi «Qorǵaý» qosymshasy. Qosymsha kóshedegi kólik aǵyny ishinen jalǵan nómirli kólik quraldaryn, sondaı-aq izdestirýde júrgen nemese jol erejesin jıi buzatyn jáne aıyppuly tólenbegen kólikterdi ózi izdep anyqtaıdy.
Buryn osyndaı kólikterdi anyqtaý úshin polısııa qyzmetkerlerine barlyq avtokólikti toqtatyp, qujattaryn tekserýine týra keletin. Bul óz kezeginde zańdy syılaıtyn azamattarǵa túrli qolaısyzdyq týdyryp, polıseıler arasyndaǵy jemqorlyqtyń órshýine septeskeni belgili.
Al qazir barlyq kólikti toqtatyp, tekserýdiń qajeti joq. «Qorǵaý» qosymshasy kóshedegi beınekameralardaǵy málimetterdi ózi-aq suryptap, kólik aǵyny ishinen tekserilýge tıis kólikti anyqtaǵan boıda jaqyn mańda júrgen polısııa qyzmetkeriniń planshetine «qaýipti» júrgizýshi qasynan ótip bara jatqany jóninde habarlama jóneltedi. Odan ári Jedel basqarý ortalyǵyndaǵy operatorlar «jappaı beınebaqylaý» kómegimen polısııa qyzmetkeri qaýipti kólikti qalaı toqtatqanyn kórgennen keıin, polıseıdiń beınejetony arqyly onlaın-rejimde barlyq jaǵdaıdy tolyq baqylaýǵa alady. Polısııa qyzmetkeri júrgizýshini qalaı teksergenin, ne týraly sóıleskenin bárin kórip, estip otyrady. Osylaısha, qosymsha tek jol erejesin buzýshylardy anyqtaýǵa ǵana emes, polısııa qyzmetkerleri arasyndaǵy jemqorlyqtyń aldyn alýǵa da múmkindik berip otyr. Jazadan qutylyp ketýshilerdiń jolyn kesýge de septigi mol.
Qaýipsizdikti qamtamasyz etý jáne qylmysqa qarsy kúreste aqparattyq tehnologııalardy belsendi qoldaný mańyzdy. Búginde polısııa qyzmetkerleriniń kópshiligi qyzmet barysynda jeke planshetter qoldanady. Osy planshettiń kómegimen olar vedomstvolyq aqparattyq júıelerge jáne basqa da derek qorlaryna qaýipsiz baılanys arnasy arqyly kirip, ózine qajetti málimetti tez ala alady. Qazirgi ýaqytta elimiz boıynsha 22 myńnan astam planshet qoldanylady.
Sıfrlyq jobalar polısııa qyzmetkerlerine quqyqtyq tártip pen qaýipsizdikti tıimdi qamtamasyz etýge kóp kómegin tıgizip jatyr. Sonyń arqasynda polısııanyń ózi «Sıfrly polısııaǵa» aınalyp keledi. «Sıfrly polısııa» jobasy qyzmetkerlerdi qolaıly ári jeńil smart-jetondarmen qamtamasyz etýge baǵyttalǵan. Mundaı jetondar naqty ýaqyt jaǵdaıynda beınekórsetilim jasaıdy, sonymen bir mezgilde beınejazba da júrgizedi.
Qazirgi ýaqytta 11 aýmaqtyq polısııa departamentinde osyndaı smart-jetondar qoldanylady. Bolashaqta smart-jetondardy kezeń-kezeńimen elimizdiń barlyq óńirinde engizý josparlanǵan. Bul smart-jetondardyń qandaı artyqshylyqtary bar? Birinshiden, smart-jetonǵa jazylǵan beınejazbalardy óshirip nemese redaksııalap óńdeý múmkin emes. Sondyqtan ol tek polısııa qyzmetkeriniń ǵana áreketin qadaǵalamaıdy, sonymen birge quqyq buzýshyny da tártipke shaqyrýda úlken ról atqarady. Smart-jetonda polısııanyń turǵan orny anyq kórsetiledi. Jasaq basshysy da jaǵdaıdy sol arqyly onlaın baqylaı alady. Smart-jeton qoldy bolǵan jaǵdaıda nemese joǵaltyp alǵan kezde onyń ishindegi beınejazbalardy arnaıy baǵdarlama arqyly qashyqtan joıýǵa bolady. Osyndaı artyqshylyqtary nátıjesinde búginde tártip saqshylary arasyndaǵy jemqorlyq anaǵurlym azaıdy. Polısııa qyzmetine sıfrlyq ónimderdi engizý aldaǵy ýaqytta da toqtaýsyz jalǵasa beredi.