Tabyldy Dosymov «Tirlikti mynaý, janym-aı, máńgilik deme, uıyqtap ketsem bir kúni, oıanbaı qalam» dep án salatyn. Iá, «bir kúni» deıdi bard-ánshi, sebebi ajaldyń ajaryn qashan kóretinin bilmegen edi. Al endi biz «sol kúnniń» qashan ekenin biletin bolamyz. Oǵan ǵalymdar «kináli».
San-Fransıskodaǵy Kalıfornııa ýnıversıtetiniń ǵalymdary dem úziler sátti boljaıtyn saǵat oılap tapty. Ony «О́lim saǵaty» dep atady. Bul týraly «New York Post» basylymy jazdy.
Qurylǵy qolǵa taǵar ýaqytta arnaıy saýaldama arqyly ıesiniń densaýlyǵy týraly aqparatty jınaıdy. Adamnyń salmaǵyn, qant deńgeıin, qan qysymyn, uıqy sapasyn, fızıkalyq belsendiligin, zııandy ádetterin, ómir súrý uzaqtyǵyna áser etetin basqa faktorlardy saralaıdy. Sonymen qatar áleýmettik ómiri men psıhıkalyq kúıin de baǵalaıdy. Osy kórsetkishtiń bárin jasandy ıntellekt zerdelep, óziniń erekshe fýnksııasyna salady. Solaı dúnıeniń bar ǵajabynan da qyzyq, ǵalamnyń bar qasiretinen de qorqynyshty «ólim» ýaqyty belgili bolady.
Ǵalymdar syry kóp saǵattyń ómirden óter kúndi dál kórsetetinine bek senip otyr. Qurylǵy tipti bıologııalyq jasty da anyqtap beredi. Degenmen olar «Biz muny adamdardy qorqytý ıakı túńildirý úshin jasaǵan joqpyz. Dál osy ónertabystyń artynda úlken eńbekpen qatar názik syr jatyr. Adam balasy jamanǵa jolyqpaı, jaqsynyń qadirin bilmeıdi. Qaıǵynyń dámin tatpaı, qýanyshtyń bıin bılemeıdi. Sol sebepti de ǵylym anyqtap bergen «ólim» kúnin keıinge ysyryp, aıaýly ómirin uzartsa eken deımiz. Tipti qalaı uzartý keregin de aıtamyz. Sońǵy kúnimiz qalsa da, ómirdi ógeı kórmesek eken», degen anyqtama jazǵan.
Áserli. Biraq kópshilik bul saǵatty taǵa ma? Dál qazir bir sát oılanyp kórińizshi. «Al qalǵanyn kórersiń pesheneńnen»...