Qarjy mınıstri Mádı Takıev aýyl sharýashylyǵy salasyndaǵy qomaqty qarajat ekonomıkalyq nátıje bermeı jatqanyn atap ótti, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Agroónerkásip keshenin 2023-2024 jyldardaǵy qarjylandyrýǵa júrgizilgen aýdıt nátıjelerine sáıkes, anyqtalǵan zańbuzýshylyqtardyń jalpy kólemi shamamen 300 mlrd teńgeni qurady. Onyń ishinde bıýdjettiń tikeleı shyǵyndary – 32 mlrd teńge. Tek 2 jyldyń ishinde AО́K-ti memlekettik qoldaý sharalaryna shamamen 1,2 trln teńge bólingen.
Júrgizilgen tekserý qorytyndysy boıynsha birqatar zańbuzýshylyq anyqtaldy. Máselen, sharýalardy sýbsıdııalaýda 5,5 mlrd teńge somasyna kóleńkeli shemalar belgili boldy. Atap aıtqanda, 11 óńirde sýbsıdııa alýshylar arasynda 808,1 mln teńgege bir iri qara maldy jalǵan satý jaǵdaılary tirkeldi.
Túrkistan oblysynda aýyl sharýashylyǵy tehnıkalarynyń 40%-y eskirgen
Sonymen qatar Qarjy mınıstri Mádı Takıev sýbsıdııalar berý kezinde anyqtalǵan birqatar naqty zańbuzýshylyqty aıtty. Bıýdjettik kredıtter sheńberinde júzege asyrylatyn AО́K-tiń ınvestısııalyq jobalary boıynsha 13,3 mlrd teńge somasyna zańbuzýshylyq jasalǵan. Mal men jabdyq múldem jetkizilmegen nemese az mólsherde jetkizilgen faktileri belgili boldy, jeke qurylys jumystary tólengen, biraq is júzinde oryndalmaǵan.
Sondaı-aq merzimi ótken bereshegi bar jáne qoldanystaǵy tyıym salýlary bolǵan sońǵy qaryz alýshylarǵa mıkronesıe berý kezinde óreskel buzýshylyqtar anyqtaldy. Mádı Takıevtiń málimdeýinshe, jalpy bereshegi 45,8 mln teńgeni quraıtyn 25 qaryz alýshyǵa 177,7 mln teńge kóleminde nesıe berilgen.
Dala jáne egin jınaý jumystaryn qarjylandyrý baǵdarlamalaryn júzege asyrý jyl saıyn 140 mlrd teńge kólemin jáne 3,2 myń qaryz alýshyny qamtyǵanyna qaramastan, júıeli tıimsizdikke ákelgeni atap ótildi. Aǵymdaǵy aýyl sharýashylyǵy jumystaryn qarjylandyrý úshin qurylǵan «Agrarlyq nesıe korporasııasy» AQ fermerlerdiń shyǵyndaryn 70%-ǵa deıin jabý jónindegi málimdelgen kórsetkishti qamtamasyz ete almaı otyr. Qarajat kóptegen qaryz alýshylar arasynda az kólemde bólinetindikten, jumystardyń tolyq sıklin oryndaýǵa múmkindik bermeıdi.
Oljas Bektenov Aýyl sharýashylyǵy mınıstrine naqty sharalar qabyldaýǵa bir apta ýaqyt berdi
Anyqtalǵan zańbuzýshylyqtar men bıýdjet qarajatynyń maqsatsyz paıdalanylýyn eskere otyryp, Premer-mınıstr AО́K-ti memlekettik qoldaýdyń tıimdiligin arttyrý maqsatynda birqatar tapsyrma berdi:
- Qarjy mınıstrligi, Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi jáne jergilikti atqarýshy organdardyń aqparattyq júıelerin ıntegrasııalaý arqyly biryńǵaı sıfrlyq monıtorıng engizý;- Sýbsıdııalaý júıelerin qaǵaz júzindegi kórsetkishterge emes, naqty óndirilgen ónim kólemine baǵdarlaı otyryp qaıta qaraý;- Memlekettik qoldaý talaptary tolyq oryndalǵanǵa deıin sýbsıdııalanǵan maldy satýǵa jol bermeıtin formattyq-logıkalyq baqylaý tetigin qoldaný;- Memlekettik kredıtterdi paıdalaný arqyly júzege asyrylatyn ınvestısııalyq jobalar boıynsha qurylys-montaj jumystaryna mindetti memlekettik saraptama júrgizý.
Aýyl sharýashylyǵyna jeńildikpen berilgen nesıe kólemi 1 trıllıon teńgeden asty