Almaty qalasynda «STOP buzýshylyq» aýqymdy jedel aldyn alý is-sharasy aıasynda joldarda jasyryn patrýldeý formaty engizilgen bolatyn. Osy júıe qoǵamda qyzý talqylanyp jatyr. Biri muny joldaǵy tártipti kúsheıtýdiń tıimdi tásili dese, endi biri júrgizýshilerge baqylaýdyń artýy retinde qabyldaıdy. Osyǵan baılanysty Egemen.kz redaksııasy Ishki ister mınıstrligine resmı saýal joldap, jańa júıeniń maqsaty men tıimdiligin zerdelep kórdi.
Ishki ister mınıstrliginiń málimetinshe, Almaty qalasynda jasyryn patrýldeý júıesin engizýdegi basty maqsat – jol qozǵalysy qaýipsizdigin kúsheıtip, qoǵamdyq tártipti baqylaýdyń tıimdiligin arttyrý. Bul tásil ásirese kózge birden baıqala bermeıtin qaýipti quqyqbuzýshylyqtardy anyqtaýǵa baǵyttalǵan.
«Jasyryn patrýldeý agressıvti júrgizýdi azaıtýǵa, jol-kólik oqıǵalarynyń aldyn alýǵa, qaýipti manevrler men jyldamdyqty shamadan tys asyrý faktilerin anyqtaýǵa múmkindik beredi. Júıeniń negizgi ereksheligi – júrgizýshilerdiń shynaıy minez-qulqyn baqylaý», dep túsindirdi mınıstrlik.
Mınıstrlik ókilderiniń sózinshe, ashyq patrýldik kólikterdi kórgen júrgizýshiler ýaqytsha tártip saqtaýǵa tyrysqanymen, jasyryn baqylaý kezinde olardyń kúndelikti júrgizý mádenıeti naqty kórinedi.
Baqylaý ma álde qysym ba?Qoǵamda jańa júıege qatysty kúmán de joq emes. Ásirese júrgizýshiler arasynda «jasyryn patrýl qysym kórsetý quralyna aınalmaı ma?» degen pikir jıi aıtylady.
Alaıda mınıstrlik mundaı pikirmen kelispeıdi.
«Jasyryn patrýl júrgizýshilerdiń quqyqtaryn shekteýge emes, quqyqbuzýshylyqtardy obektıvti tirkeýge baǵyttalǵan baqylaý mehanızmi. Barlyq quqyqbuzýshylyq beınetirkeý qurylǵylary arqyly jazylady. Vıdeoda ýaqyt, oryn, kólik nómiri jáne quqyqbuzýshylyq anyq kórinýi tıis», delingen mınıstrliktiń jaýabynda.
Sondaı-aq quqyqbuzýshylyqty tirkeý kezinde rásimdik talaptardyń tolyq saqtalatyny aıtyldy. Eger beınejazba sapasyz bolyp, kólik nómiri anyq kórinbese, onyń zańdyq kúshi bolmaıdy.
Mınıstrlik júrgizýshige beınedálelderdi kórsetý ákimshilik prosestiń mindetti bóligi ekenin atap ótti. Bul azamattyń óz quqyǵyn qorǵaýyna múmkindik beredi.
Derekter qalaı qorǵalady?Jasyryn patrýl júıesinde jınalatyn beınematerıaldar men azamattardyń jeke derekteri arnaıy qorǵaýda bolady.
«Azamattardyń jeke derekteri zańnamalyq, tehnıkalyq jáne uıymdastyrýshylyq sharalar kesheni arqyly qorǵalady», dep málimdedi IIM.
Vedomstvonyń habarlaýynsha, júıeni engizý týraly sheshim jol-kólik oqıǵalarynyń statıstıkalyq taldaýy, pılottyq jobalardyń nátıjeleri jáne qaýip-qaterdi baǵalaý zertteýleriniń negizinde qabyldanǵan.
Júıe basqa óńirlerge de engizile me?Mınıstrlik aldaǵy ýaqytta jasyryn patrýldeý tájirıbesin elimizdiń barlyq oblystary men qalalarynda kezeń-kezeńimen engizý josparlanyp otyrǵanyn jetkizdi.
Sonymen qatar qoǵam tarapynan týyndaǵan narazylyqtar men syn-pikirlerdi azaıtý úshin áleýmettik jelilerde jáne buqaralyq aqparat quraldarynda túsindirý jumystary júrgizilip jatqany aıtyldy.
IIM málimetinshe, júıeniń tıimdiligi tek aıyppul sanynyń artýymen emes, aýyr jol apattaryna ákeletin quqyqbuzýshylyqtardyń azaıýymen baǵalanbaq.
Turǵyndar ne deıdi?Almatylyq júrgizýshi Nurjan Ábilov jasyryn patrýldeý júıesin qoldaıtynyn aıtady.
«Keı júrgizýshiler polısııany kórmese, erejeni óreskel buzady. Ásirese avtobýs jolaǵyna shyǵyp ketý, qaýipti manevr jasaý jıilep ketti. Eger jasyryn baqylaý tártipti kúsheıtse, onyń paıdasy bar dep oılaımyn», deıdi ol.
Al qala turǵyny Aıdana Serikqyzy kerisinshe, júıeniń ashyqtyǵyna qatysty kúmán baryn jasyrmaıdy.
«Júrgizýshi árdaıym baqylaýda júrgendeı sezinedi. Mundaı júıe engizilse, onyń jumysy barynsha ashyq ári túsinikti bolýy kerek. Áıtpese qoǵamda senim azaıady», deıdi turǵyn.
Qalaı bolǵanda da, jasyryn patrýldeý júıesi qoǵamda ekiushty pikir qalyptastyrdy. Bir tarap ony jol qaýipsizdigin arttyrýdyń tıimdi quraly dep eseptese, ekinshi tarap azamattardyń quqyǵy men ashyqtyq máselesine alańdaıdy. Al júıeniń naqty nátıjesi ýaqyt óte jol-kólik oqıǵalary statıstıkasynan kórinbek.