Álem ótken aptada

Izraıl men Palestına avto­nomııasy arasyndaǵy tikeleı kelissóz 2 qyrkúıekte Vashıng­tonda AQSh prezıdenti Barak Obamanyń qatysýymen bastal­maq. Bul jónindegi málimdeme mátinin bitimgershilik úrdisiniń tórttik demeýshisi (AQSh, Reseı, EO jáne BUU) bekitken kórinedi. Bul kelissóz osydan eki jyl buryn Izraıldiń Gaza sekto­ryn­daǵy radıkaldyq ıslamdyq HAMAS uıymy áskeriniń qu­rylymyn joıý sharalaryna baılanysty úzilgen bolatyn.

Qytaı Japonııadan ozdy

Ústimizdegi jyldyń alǵashqy jartysynyń qorytyndysy boıynsha Qytaı ishki jalpy ónim kólemi jóninen Japonııany basyp ozyp, AQSh-tan keıingi ekinshi orynǵa shyqty. Qytaı­lyq IJО́ 1,337 trıllıon dollar­dy qurasa, Japonııaniki – 1,288 trıllıon. Biraq qytaılardyń sany japondardan on ese artyq ekenin eskergen jón.

Buryn bolmaǵan topansý

BUU bas hatshysy Pan Gı Mýn topansý eseńgiretken Páks­tanda  bolyp, mundaı sumdyqty buryn-sońdy kórmegenin aıtyp, halyqaralyq bas uıym tarapy­nan bul elge kómek kórsetiletinin málimdedi. Onyń esebi boıynsha, álem elderi tarapynan 460 mıllıon dollar kóleminde kómek jınalmaq kórinedi. Topansý saldarynan bul elde 20 mıllıondaı adam japa shegip, 1500 adam qaza tapqanyn eske alǵanda, bul qarjy tym az.

О́tkize almasań – aıyp tóle

Iran aqparat quraldarynyń habaryna qaraǵanda, bul elge Túrkııa 600 mıllıon dollar aıyp tóleýge májbúr bolypty. Aldyn ala jasalǵan kelisim boıynsha Túrkııa jyl saıyn 30 mıllıard tekshemetr gazdy ımporttaýǵa mindettense, ótken jyly 9 mıllıard tekshemetr ǵana ımporttapty. Túrik energe­tıka mınıstri Taner Iаldyz qys jyly bolyp, jurt gazdy az paıdalandy dep aqtalsa kerek.

Kım Chen Irdiń murageri

KHDR jónindegi sarapshy­lar­dyń pikirinshe, Kım Chen Irdiń mu­rageri bolyp onyń qarynda­sy­nyń kúıeýi Chjan Son Thek belgi­lengenge uqsaıdy. Buryn bul oryn­ǵa el bıleýshisiniń kishi bala­sy Kım Chen Ýn aıtylyp kelse, sirá, mundaı úlken jaýapkershi­lik­ti ol alyp júre almas degen bolar. Biraz ýaqyt bılikten shettetilgen Chjan Son Thek Halyq qorǵany­sy komıteti tóraǵasynyń oryn­basary bolyp taǵaıyndalypty.

Iran ýrandy kóbeıtedi

Iran prezıdenti Mahmýd Ahmadınejad “Iran Islam Res­pýblıkasynyń beıbit ıadro­lyq jetistikterin qorǵaý” dep ata­latyn dekretke qol qoıdy. Onda ýrandy baıytýdy arttyrý jáne Atom energetıkasy jó­nindegi ha­lyqaralyq agenttikpen (MAGATE) baılanysty shekteý kózdelgen. Al Reseıdiń kómegimen salynǵan AES-ti iske qosyp, oǵan qajetti ıadrolyq otyndy Reseıden alý jóninde kelisim jasalǵannan keıin mynadaı dekretke qol qoıylýy álem jurtshylyǵyn taǵy da oılandyrady. Bul baıytylǵan ýran nege paıdalanylady degen suraq ózinen-ózi týyndaıdy.

Myrzakmatovtyń jeńisi

Beısenbi kúni Qyrǵyz­stannyń Osh qalasynda jergi­lik­ti ákim Melıs Myrzakmatovty jaqtaǵan jurtshylyqtyń mı­tıngi­si bolyp, oǵan qatysqandar ýaqytsha úkimet pen el prezı­denti Roza Otýnbaeva­nyń qyz­met­terinen ketýin talap etti. Juma kúni jınalǵandarmen Myrzakmatovtyń ózi kezdesip, Bish­kekte bolǵanyn, ýaqytsha úki­mettiń qarsylyǵyna qaramaı, qyz­metin saqtap qalǵanyn baıan­da­ǵan soń, jurt tarqaǵan kórinedi. Mundaı oqıǵalar bul elde ty­nysh­tyqtyń aýyly alys ekenin ańǵartady.

Ánshiniń aýzyn jappaq

О́zbekstannyń  eńbek sińirgen ártisi ánshi Ferýza Jumanııazova jaqynda Tájikstanda bolyp, konsert qoıyp qaıtty. Qaıta eline kelgende, qatty keıis esi­tip, tipti onyń ánshilik qyz­me­tine jol jabylatyndaı bolyp otyr. Sebep – tatý emes kórshi elge barǵany. Oǵan qarama-qaı­shy qyrǵyzdar О́zbekstannyń ha­lyq ártisi Juldyz Osmanovanyń Oshtaǵy oqıǵalarǵa baılanysty án shyǵaryp, ony oryndaǵany úshin oǵan óz eliniń esigin jaba­ty­nyn aıtyp, dúrligip jatyr. Osy­dan burynyraq ózbekter Shyńǵys Aıtmatovtyń atyn ataý­ǵa tyıym salǵany belgili. Saıasattyń óktemdik jasaǵany jaman.

Ázirlegen Mamadııar JAQYP.