Qarjy • 25 Jeltoqsan, 2023

Respýblıkalyq bıýdjet: shyǵyn kóp, tabys az

260 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

2023 jyldyń qańtar-qyrkúıeginde respýblıkalyq bıýdjettiń tabysy 12,9 trln teńge boldy, bul byltyrǵydan 9,7 paıyzǵa kóp. Al shyǵyn 2022 jyldyń sáıkes kezeńimen salystyrǵanda birden 22,5 paıyzǵa kóbeıip, 15,3 trln teńgege jetipti.

Respýblıkalyq bıýdjet: shyǵyn kóp, tabys az

Finprom málimeti boıynsha, shy­ǵyn men tabys arasyndaǵy aıyr­mashylyq – 2,4 trln teńge, ara­qatynasy – 118,5 paıyz. Al byltyr aıyrmashylyq 720,9 mlrd teńge, araqatynasy 106,1 paıyz bolǵan. Sońǵy jyldary shyǵyn tabystan únemi asyp ketip júr.

Bıyl qańtar-qyrkúıektegi respýb­lıkalyq bıýdjet taby­synyń 69,1 paıyzy salyq tú­sim­deri esebinen qa­lyptasty. Jalpy, jyl basynan beri qazynaǵa 8,9 trln teńge salyq túsken, bul byltyrǵy qańtar-qyrkúıekpen salystyrǵanda birden 23 paıyzǵa artyq. Eń kóp bóligin qosylǵan qun salyǵy (4,1 trln teńge), korporatıvtik tabys salyǵy (2,4 trln teńge) jáne aksızder (116,6 mlrd teń­ge) qurady.

Salyqtyq emes túsimder – 245,7 mlrd teńge (bir jylda 1,9 paıyzǵa kóbeıgen), negizgi kapı­taldy satýdan túsken tabys 401,3 mln teńge (69,2 paıyzǵa azaıǵan) bolypty. Al transfertter 3,7 trln teńge, byl­tyrǵydan 12,4 paıyzǵa az.

Respýblıkalyq bıýdjet shy­ǵy­nyna keletin bolsaq, bıyl qańtar-qyrkúıek qory­tyn­dysy boıynsha onyń basym bóligi áleýmettik kómek pen áleý­mettik qamsyzdandyrýǵa tıesili boldy: 3,5 trln teńge, bir jylda 8,4 paıyzǵa kóbeıgen. Bul – memlekettik bıýdjettiń bar­lyq shyǵynynyń 22,8 paıy­zy.

Shyǵynnyń taǵy 9,9 paıyzy den­saý­lyq saqtaý salasyna jumsaldy: 1,5 trln teńge – byltyrǵydan 9,9 paıyzǵa kóp. Odan keıingi orynda 5,1 paıyz úlespen qoǵamdyq tártipti, qaýip­sizdikti qamtamasyz etý, quqyqtyq, sot jáne qyl­mys­tyq-atqarý qyzmeti sa­la­s­yna jumsalǵan shyǵyn tur (jyl basynan beri 785,9 mlrd teńge, 21,5 paıyzǵa kóbeıgen).

Qaryzǵa qyzmet kórsetýge bıýd­jetten 1,6 trln teńge jum­salǵan. 2022 jyly bul ba­ǵyt­taǵy shyǵyn 1,1 trln teńge bolǵan. Jyldyq ósim – 42,5 paıyz. 

Sońǵy jańalyqtar