Ádebıet • 30 Shilde, 2024

Ádil Botpanov álemi

230 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Áýlıeler men hakimderden keıin paıǵambarlyq amanatty arqa­laıtyn – aqyndar. Tilim-tilim júreginen shashyraǵan Táńiriniń sáýlesin jahanǵa jaıatyn osy sanat sarbazdary. Ol dúnıege kelgen kezde aspannyń alty qabatyndaǵy málıkeler meıram etip, baqıǵa bet túzegende, kóziniń jasyn ábden bulaıdy. Al Táńirlik álemniń tabaldyryǵyn ashyq-áshkere attamaı, joqtyqqa shym batyp ketken qalam ıeleriniń taǵdyr talanyn qaı ólshemge sala alamyz? Zamandastary bes kún jalǵanǵa eki-aq kún túnegen Ádil Botpanovtyń da lámákanǵa sińip joǵalǵanyna áli senbeıdi. Quddy qasy­myzda júrgendeı, kúnderdiń kúni kúlimsirep aldymyzdan shyǵatyndaı kútedi. Al keı dostary ony óleńniń qandaı bolý kerektigin kórsetti de, ǵaıyp-eren qyryq shiltenniń artyna ilesip kete bardy deıdi.

Ádil Botpanov álemi

Kollajdy jasaǵan – Almas MANAP, «EQ»

J

as júregine adam­zattyń aýyr jú­gin artyp alǵan Ádil­diń poe­zııasy surǵylt sýretke, kúńgirt kóleń­kege toly. Biraq aqyn osynaý qop-qoıý túnektiń túbinen, asy­ly júrektiń túbi­nen jap-ja­ryq bir sáýleni kóredi. Onysyn oqy­r­mandary da sezedi. Aqynnyń qo­ly­nan ustap beımaǵulym ja­­ryq­qa birge umty­lady. Sol um­ty­­­lystaǵy qor­qý men tolqý sezim­de­rin, odan keıin balqý men shalqý sát­­terin boıy­nan ót­ke­retini úshin Ádildiń álemin jaqsy kóredi jyr oqyr jurt­shy­lyq. Endeshe, onyń óleńderin taǵy bir eske tú­si­­rip, aqyn júregine úńilip kóre­ıik­shi.

«Meniń keýdem – meniń uly

meshitim,

Meshitime muń bere kór,

qudaıym.

Quzyryńdy qabyrǵammen

esitip,

Muń artynan nur kórgenshe

jylaıyn.»

Jaratqanyn tanyǵan jaqsy pende túbektegi emes, júrektegi meshitine kóbirek zııarat etedi. Sebebi ol Haqtyń tóri sonda ekenin ishteı biledi. Uly meshitinde, ıaǵnı kóńil kúmbezinde minájat etip otyrǵan shaıyrdyń shalyqty úni osylaı bastalady. Kelesi ǵazalynda ol meshit atasynyń qolymen turǵyzylǵan quttyhana ekenin ańǵartady.

«Qaıtesiń, taǵdyr,

uly bolsańshy

toqtamnyń

Mende bir kúsh bar,

Bar jasap berem joqtan myń.

Shaldar aıtady: «Anaý

Aqsaqal-

Táýiptiń mańynda

Meshiti tur, dep, Botpannyń».

Alladan aıan, babalar­dan baıan alyp jazǵan aqyn­dy úregeılerdiń úninen, dúregeılerdiń dúminen únemi qorǵap qoıady qudiret. Aqyn da ony sezedi. Antalaǵan jaýynan, qalqalaǵan arýaǵyn qasıet tutady. Keıin túr-túsin kún qajalaǵan, kirpishin qum mazalaǵan meshitiniń irgesin qaıta kóterýge talpynady. Bul joly óleńnen...

«Shashymdy sıpap, jubatady

kúz keıýana,

Botasyn jalǵyz tastaýǵa ol da

qımady, á?..

Minájat qylar bir kezde

О́leńnen meshit turǵyzyp

júrgen dıýana…

Dıýana shyǵarmyn…»

Ádil Botpanov 2-kýrs oqyp júr­­gen jyly oqýdan shyǵyp ketip, týǵan eli Qyzylordaǵa oralǵan edi. Sonda qalalyq teledıdarda istep júrgen jerinen iz-tússiz joǵalyp ketedi. Bul ­
1996 jyl bolatyn.

«Kebin kıgen kelmeıdi, kebenek kıgen keledi» degen bar. Ol ólgen joq. Biz áli kúderimizdi úzbeı­miz, deıdi dos-jarandary. «Baq­sy-balgerdiń bárine bardyq. Osy kúnge deıin óldi degen birde-bir kóripkel joq. Bári tiri deıdi. Biraq tiri bolsa, qaıda júr?» dep kúrsingen edi erterekte Ádildiń ákesi Ánýarbek Botpanov.

Ańyzda beldesýge shaqyrǵan balýany óziniń ákesi Eráli bahadúr ekenin bilgen Mádi uıat­tan jerge kirip ketipti deıdi. Balasyn qaı­ta­dan jer ústine shyǵara almaı zar qaqqan Eráli aqyry paıǵambardyń sózinen jubanysh tapqan kórinedi. «Kúnderdiń kúni bolǵanda, dúnıe qur­ty qozǵanda, jaqsydan jaman ozǵan­da, seniń balań jer astynan shy­ǵyp, jahanǵa ádilettik ornatady» degen eken paıǵambar sol joly.

 Kim bilsin, iz-tússiz joǵalyp ketken aqynymyz da ǵaıyptan taıyp,­ bir kúni jarq ete qalar...

Sońǵy jańalyqtar

Tarazda anasy eki balasyn terezeden laqtyryp jiberdi

Tótenshe jaǵdaı • Búgin, 12:50