Redaksııa tańdaýy
Qazaqstannyń óńirlik yntymaqtastyqty órkendetýdegi róli erekshe
Jaz shýaǵyna bólengen kezeńde Qazaqstan elordasy Astana – Qytaı Halyq Respýblıkasynyń Tóraǵasy men Ortalyq Azııanyń bes memleketi basshylarynyń basyn qosqan tarıhı mańyzdy dıplomatııalyq alańǵa aınaldy. Joǵary deńgeıde ótken sammıt dostyq baılanystardy jańǵyrtyp, strategııalyq áriptestikti jańa beleske kóterip, sapaly damýǵa baǵyttalǵan baǵdarlardy aıqyndap berdi. Mámileli 100-den asa kelisim óńirlik yntymaqtastyqtyń jarqyn úlgisine aınalyp, jahandyq turaqtylyq pen beıbitshilikti ilgeriletýge súbeli úles qosty.
04 Shilde, 2025
Krıstofer Kempbell-Holt: Halyqaralyq qarjy ortalyǵynyń bedeli artyp keledi
Bıylǵy Eýrazııalyq arbıtraj aptalyǵy, ıaǵnı EAW25 daýlardy sheshý salasyndaǵy aımaqtyq jáne halyqaralyq sarapshylar qaýymdastyǵyn biriktiretin naǵyz alańǵa aınaldy. Sondaı-aq EAW25 bıznesti jáne memleketti qoldaıtyn úzdik tájirıbeler men ınnovasııalyq tásilderdi nasıhattap, HTO men Astananyń óńirlik daýlardy sheshý ortalyǵy retindegi mártebesin nyǵaıtýǵa yqpal etetinin ańǵardyq. Bul máselede táýelsiz qurylym retinde jumys istep kele jatqan Astana halyqaralyq qarjy ortalyǵynyń róli zor. Aptalyq kezinde AHQO Soty men Halyqaralyq tórelik ortalyǵynyń tirkeýshisi jáne apparat basshysy Krıstofer Kempbell-Holtpen arbıtraj aptalyǵy jáne halyqaralyq quqyq taqyrybynda suhbat qurýdyń sáti tústi.
04 Shilde, 2025
Jahandyq syn qaterge qaramastan 2024 jyly elimizde saýdanyń ósýi 9,1%-dy qurady. Saýda salasyna 884,6 mlrd teńge ınvestısııa tartylyp, 2023 jylmen salystyrǵanda 14,6%-ǵa ósti. Ishki taýar aınalymy da turaqty oń dınamıkada qalyp otyr. Byltyr ishki taýar aınalymy 14,1%-ǵa ósip, 69,6 trln teńgege jetti. Qazir el aldynda Memleket basshysy júktegen ekonomıkalyq turaqtylyqty nyǵaıtý men saýda saıasaty boıynsha birqatar irgeli mindet tur.
04 Shilde, 2025
Qazaq-túrik mádenı-rýhanı, ǵylymı-aǵartýshylyq baılanysynyń dánekeri, kórnekti folklortanýshy-professor Fıkret Túrkmen asqaraly beleske kóterildi.
04 Shilde, 2025
Alena Ýzeva: Qazaq tili – bolmysymnyń ajyramas bóligi
6–8 shildede Almatydaǵy Olımpıadalyq daıarlyq ortalyǵynda alǵash ret «Alatau 2025» halyqaralyq týrnıri ótpek. Bul sportty, salamatty ómir saltyn jáne ulttar arasyndaǵy dostyqty dáripteıtin birden bir is-shara. Týrnırge elimizden jáne shetelderden júzdegen áýesqoı men Master sanatyndaǵy sportshylar qatysady. Osy jarys qatysýshylarynyń biri belgili sport kommentatory, jeńil atletıka janashyry jáne qazaq tiliniń nasıhatshysy Alena Ýzevamen suhbattasqan edik.
04 Shilde, 2025
«Taza Qazaqstan» ekologııalyq aksııasy Jambyl oblysynda úzdiksiz jalǵasyp jatyr. Jalpyulttyq sıpat alǵan naýqanǵa barlyq sala ókilderi men qala, aýdan, aýyl turǵyndary úles qosyp, qorshaǵan ortanyń tazalyǵy jolynda jumylǵan judyryqtaı birlik tanytyp otyr.
04 Shilde, 2025
Memleket basshysy Premer-mınıstrdi qabyldady
Qasym-Jomart Toqaevqa elimizde ornyqty áleýmettik-ekonomıkalyq damýdy qamtamasyz etýge baǵyttalǵan ekonomıkany ártaraptandyrý jáne qurylymdyq jańǵyrtý boıynsha qabyldanyp jatqan sharalar týraly esep berildi, dep habarlaıdy Egemen.kz Aqordanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
03 Shilde, 2025
Byltyr Atyraýda ótken Ulttyq quryltaıdaǵy utymdy bastama, ýaqtyly qoldaý arqasynda Úkimet qaýlysymen 23 sáýir – Ulttyq kitap kúni bolyp bekitilip, Turan dalasynda rýhanııat toıy saltanat qurdy. Memleket basshysy barsha qazaqstandyqtardy Ulttyq kitap kúnimen quttyqtap, arnaýly data engizýdegi basty maqsatty aıqyndap berdi: «Bul – bilimpazdyq, izdenimpazdyq, kitapqumarlyq sııaqty ıgi qasıetterdi dáripteıtin kún. Kitap oqyǵan urpaq ozyq oıly bolady. Sapaly ult osyndaı qundylyqtar arqyly qalyptasady».
03 Shilde, 2025
Batys Qazaqstan oblysynda keıingi eki jylda 65 aýylǵa taza aýyzsý jetkizilip, jalpy somasy 12,0 mlrd teńgege 60 joba júzege asqan. Osy jumystyń nátıjesinde 9 myń turǵyn taza aýyzsý tutynatyn boldy.
03 Shilde, 2025
Qoqys óńdeıtin zaýyt jobasy nege aıaqsyz qaldy?
Shamamen bir jarym jyl buryn jergilikti BAQ germanııalyq «AMK Global GmbH» kompanııasy Taraz qalasynda turmystyq qatty qaldyqtardy qaıta óńdeýden ótkizetin zaýyt salýǵa nıetti ekenin súıinshilep jazdy. Bul máseleniń ońynan sheshilýine múddeli bolǵandyqtan shyǵar, óńir basshysy Erbol Qarashókeev te edel-jedel iske aralasty. «ThiemeBieg & Associates GmbH» konsorsıýmynyń bas dırektory Tıme Torstenmen kezdesýde atalǵan jobany júzege asyrý máselesi talqylanǵany týraly aqparat taraǵan.
03 Shilde, 2025
Tranzıttik baǵyttar ártaraptandyrylady
Qazirgi geosaıası jaǵdaıda eldegi tranzıttik baǵyttardy ártaraptandyrý sharasy asa mańyzdy bolyp otyr. Ásirese Orta dálizdiń ózektiligi kúsheıe tústi. Jaqynda Kaspıı teńiziniń túbimen Qazaqstan men Ázerbaıjan arasynda joǵary jyldamdyqty ınternet-kabel tartý jumystary bastaldy. Sonymen birge, Transkaspıı munaı-gaz qubyryn salý múmkindigi de zerdelenip jatyr.
03 Shilde, 2025
Memleket basshysy AО́SShK shtab-páterine bardy
Prezıdent elordada Azııadaǵy ózara is-qımyl jáne senim sharalary keńesi (AО́SShK) shtab-páteriniń ashylý rásimine qatysty. Qasym-Jomart Toqaev pen AО́SShK bas hatshysy Qaırat Sarybaı Uıymnyń negizgi keńsesindegi eskertkish taqtany saltanatty túrde ashyp, Qurmet qaraýyly rotasy AО́SShK týyn kóterdi.
03 Shilde, 2025
Shyǵys Qazaqstan oblysynyń arnaıy delegasııasy Qytaıdyń Shyńjań-Uıǵyr avtonomııalyq aýdanyna (ShUAA) jumys saparymen bardy. Sapardyń maqsaty – eki el arasyndaǵy yntymaqtastyqty nyǵaıtý, týrızm salasyn damytý, sondaı-aq óndiris pen ónerkásip órisin keńeıtý.
03 Shilde, 2025
Pavlodar oblysynda 219 mln tonnadan astam óndiristik qaldyq jınalyp qalǵan. Qaldyqtardyń basym bóligi tústi jáne qara metallýrgııa, jylý energetıkasy, paıdaly qazbalardy óndirý ónerkásibi, munaı óńdeý salasyna tıesili.
03 Shilde, 2025
OPEK-tiń boljamynsha, maýsym aıynda munaıǵa degen álemdik suranys jyldyq mánde táýligine 1,3 mln barrel deńgeıinde saqtalady. Bul ótken aıdyń baǵalaýymen sáıkes keledi deıdi AERC sarapshylary. Suranysty kúsheıtip otyrǵan elder – Qytaı, Úndistan jáne Azııanyń ózge de memleketteri. Bıylǵy munaıdyń jahandyq jalpy suranysy táýligine 105,1 mln barreldi quraıdy eken.
02 Shilde, 2025
Búgin – Áskerı-áýe kúshteri kúni
Dál osy kúni Áskerı-áýe kúshteri kásibı merekesi atalyp ótedi. 1998 jyly 2 shildede Áýe qorǵanysy kúshteriniń Áskerı-áýe kúshterin qurý týraly dırektıva shyqty. Sodan beri áskerı avıasııa keń aýqymdy tapsyrmalardy sheshýden, qabiletti zamanaýı qýatty qurylymǵa deıingi joldan júrip ótti, dep habarlaıdy Egemen.kz.
02 Shilde, 2025
«Qazaqmys» korporasııasy Qaraǵandyda taý-ken metallýrgııa salasyna ońtaıly sheshim ázirleýge jáne qoldanysqa engizýge arnalǵan alań – R&D-ortalyǵyn iske qosty. Ol «KazGıdroMed» kompanııasynyń bazasynda quryldy. Ortalyqtyń tusaýkeserine О́nerkásip jáne qurylys mınıstrliginiń, Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrliginiń, sondaı-aq iri taý-ken óndirýshi kompanııalar men zertteý ınstıtýttarynyń ókilderi qatysty.
02 Shilde, 2025
Biz biletin kúıdi baıyrǵy babalarymyz «kúk» dep atap, ony Táńirmen tildestiretin dáneker dep uqty. Bul derek Mahmut Qashqarıdiń «Túrik sózdiginen» tııanaq tapqan. Osy arqyly búgingi qoǵam azamaty sózdiń on ǵasyr buryn qalaı dybystalǵanyn ańǵarady. Al «kúk» dep atalatyn sol áýenniń ózi ilki qulaqqa qalaı jetken eken? Qaharly hannyń qabaǵyn túsirgen qaraly habar qandaı boldy? Qashqarıdiń qadym kitabyndaǵydaı sózdiń ǵana emes, únniń de transkrıpsııasyn jasaý múmkin be? Máselen, ol dybys qońyr ma, ashy ma? Joq, álde ashyq pa, biteý me? Bul bir keleshekten estelik, ótken shaqtan jańalyq izdeý sekildi bilim men túısikke qurylǵan tuńǵıyq tanym joly. Sol jolda qazaq mýzykasynyń múmkindigin keńeıtip, áleýetin arttyryp júrgen bir top ónerpazdy kezdestirdik. Olar – tarıhı aspaptardy qaıta jańǵyrtyp júrgen «Joshy» folklorlyq ansambli.
02 Shilde, 2025
Elimiz jańartylatyn energııa kózderin (JEK) damytý baǵytyn barynsha nyǵaıtyp jatyr. Byltyr saǵatyna 7,581 mlrd kVt jańartylatyn energııa óndirildi. 2027 jylǵa qaraı 3 100 MVt-tan astam jańartylatyn energııa qýatyna qatysty jobalar iske asyrylady.
02 Shilde, 2025
Barlyq aýyl aýyzsýmen qamtylady
Elimizde halyqty sapaly aýyzsýmen qamtamasyz etý máselesi Úkimettiń strategııalyq basym baǵyttarynyń biri bolyp otyr. Bul týraly Premer-mınıstr Oljas Bektenovtiń tóraǵalyǵymen ótken Úkimet otyrysynda aıtyldy. Kún tártibinde sýmen jabdyqtaý men sý tartý júıelerin damytý, sıfrlandyrý, sondaı-aq sý únemdeý tehnologııalaryn engizý máseleleri qaraldy.
02 Shilde, 2025