Qarjy mınıstrligi elimizdegi taýarlardy esepke alýdyń biryńǵaı sıfrly júıesin qalyptastyrýdy kózdeıtin – «Taýarlardyń ulttyq katalogy» (TUK) jobasyn engizýdi jalǵastyryp keledi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Jobanyń negizgi maqsaty – taýar aınalymynyń barlyq kezeńinde birtutas sıfrly esep-qısapty jolǵa qoıý, saýda operasııalarynyń ashyqtyǵyn arttyrý jáne ekonomıkadaǵy ónimder týraly málimetterdiń sapasyn jaqsartý.
Ulttyq katalogtyń fýnksıonalyn damytý men keńeıtý jónindegi jumystyń aıasynda derekter kólemi 400 myńnan 20 mln astam taýar pozısııasyna deıin ulǵaıtyldy.
О́tpeli kezeńde saýda qyzmetiniń úzdiksiz jumysyn qamtamasyz etý úshin 5 177 579 ýaqytsha XTIN kody jasalyp (2026 jyldyń 12 naýryzyndaǵy jaǵdaı boıynsha), bul naryq qatysýshylaryna taýarlardyń sıfrly ıdentıfıkatorlaryn paıdalanýdy jalǵastyrýǵa múmkindik berdi.
2026 jyly turǵyn úı qurylysyna qansha qarjy bólinedi?
TUK negizgi memlekettik jáne kommersııalyq sıfrly júıelermen ıntegrasııalanǵan. Atap aıtqanda, memlekettik satyp alý júıelerimen (BSAP jáne «Samuryq-Qazyna»), memlekettik josparlaýmen (MJ AJ), elektrondy shot-faktýralarmen (EShF AJ), Wildberries, Ozon, Flip.kz, O-Market marketpleısterimen, 1S taýarlyq esep júıesi, Anvar, Small, Magnum saýda jelileri, sondaı-aq fıskaldy chekterdi qalyptastyratyn fıskaldy derekter operatorlarymen ózara is-qımyl qamtamasyz etildi. Mundaı ıntegrasııa barlyq kezeńde biryńǵaı sıfrly taýar ıdentıfıkatoryn paıdalanýǵa múmkindik beredi: satyp alý men esepke alýdan bastap satý kezeńine deıin.
Munymen qatar málimetterdiń sapasyn arttyrý boıynsha júıeli jumystar júrgizilip jatyr. Aıtalyq, birinshi kezeńde katalog bos jáne aqparaty joq taýar kartalarynan (qaıta iske qosý múmkindigin tejep) tazartyldy. Kelesi kezeńderde taýardyń negizgi (etalondy) kartasyna siltemeni kórsete otyryp, kóshirme kartalar (málimetteri qaıtalanǵan) óshirildi. Bul júıedegi derekterdiń tutastyǵy men úılesimdiligin saqtaýǵa múmkindik berdi.
Paıdalanýshylarǵa yńǵaıly bolý úshin taýar derekterin TUK-na júkteý men alý úshin 11 servıs ázirlendi. Sondaı-aq TJQ JJ taýarlar jikteýishiniń qurylymyn toltyrý jáne ózektendirý úshin jeke kabınettiń avtomattandyrylǵan jumys orny retteldi.
Sıfrlyq teńge: Qarjy júıesindegi tyń nusqa
Taýarlardy jikteý edáýir keńeıtildi. TJQ JJ 2.0 jańartylǵan nusqasynda ónim túrleriniń sany shamamen 12 myńnan 61 myńǵa deıin ulǵaıtyldy (2026 jylǵy 27 aqpandaǵy jaǵdaı boıynsha).
Atalǵan memlekettik derekter bazasy tájirıbelik maqsatta qoldanysqa engizilip, jumys istep tur. Bul rette ony qoldaný zań aıasynda bekitilgenin aıta keteıik. 2026 jyldyń 1 qańtarynan bastap «Saýda qyzmeti týraly» zańǵa sáıkes TUK mindetti túrde qoldanýdy kózdeıtin ózgerister kúshine endi. Sondaı-aq baqylaý-kassalyq mashınalarda TUK qoldaný qaǵıdalary bekitilip, elektrondy shot-faktýralardy jazyp berý qaǵıdalaryna jáne júkqujattar men qabyldaý-berý aktilerin qosa alǵanda, kelisimsharttardyń atqarýshylyq qujattarynda TUK kodtaryn paıdalaný bóliginde memlekettik satyp alýdy júzege asyrý qaǵıdalaryna ózgerister engizildi.
Mınıstrlik katalogty qoldanýdy keńeıtip, ony memlekettik organdardyń aqparattyq júıelerimen ıntegrasııalaý boıynsha jumysty da jalǵastyryp kele jatqanyn atap ótken jón. Atap aıtqanda, «E-lısenzııalaý» memlekettik derekter bazasymen ıntegrasııany júzege asyrýǵa daıyndalyp jatyr. Sonymen qosa «Keden» aqparat júıesiniń keden deklarasııalaryna katalog kodtaryn engizý boıynsha jumys jalǵasyp keledi. Osyǵan deıin júıeniń fýnksıonaly aldyn ala kórsetilip, ony jetildirý boıynsha usynystar berilgen bolatyn.
Júıeni kezeń-kezeńimen engizý úshin «Atameken»UKP yntymaqtastyq týraly memorandýmǵa qol qoıyldy, sondaı-aq 2025 jyldyń sońyna deıin ekonomıkanyń barlyq salasynda TUK engizý jónindegi jol kartasy bekitildi.
Qaryzsyz qoǵam: qarjy saýaty qaı deńgeıde?
Bıznes ókilderimen birlesip turaqty negizde aqparattyq-túsindirý jumystary júrgizilip jatyr. Apta saıyn saýda salalarynyń ókilderimen onlaın-kezdesýler uıymdastyrylyp, onda taýar kartasymen jumys isteý tártibi, erekshe belgilerdi (atrıbýttardy) toltyrýǵa qoıylatyn talaptar men katalogty qoldanýdyń praktıkalyq máseleleri túsindirilip keledi. О́zara baılanystyń nátıjeleri júıeni odan ári jetildirý úshin qoldanylyp kele jatqanyn aıta ketý kerek.
Ulttyq katalogty engizý Qazaqstandaǵy taýarlardy esepke alýdyń biryńǵaı sıfrly keńistigin qalyptastyryp, saýda operasııalarynyń ashyqtyǵyn arttyrady jáne otandyq sıfrly ekonomıkany damytýǵa septigin tıgizedi.