Jaqynda Memlekettik ortalyq mýzeıinde «Sıntashta» biregeı mádenı-tarıhı kesheniniń zerttelýine 45 jyl jáne qola dáýiriniń dúnıe júzine áıgili arheologııalyq eskertkishi Arqaıymnyń tabylýyna 30 jyl tolýyna oraı uıymdastyrylǵan «Arqaıym – qalalar eli: keńistik pen beıneler» atty halyqaralyq fotokórmesi ashyldy.
Kórmeniń ashylý saltanatynda dırektordyń mádenı-bilim jumysy jáne syrtqy baılanystar jónindegi orynbasary Beıbitqalı Qaqabaev, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń arhıv dırektorynyń orynbasary, tarıh ǵylymdarynyń doktory Qaırat Álimǵazınov, Fotokórmeniń uıymdastyrýshylary Reseı jaratylystaný ǵylymdary akademııasynyń múshesi jáne «Ararat» Halyqaralyq akademııasynyń korrespondent-múshesi Irına Jýravleva,«Ararat» Halyqaralyq akademııasynyń korrespondent-múshesi Iýrıı Zýıkov sóz alyp kórmeniń ashylýymen quttyqtady. Sonymen birge «Arqaıym.Ońtústik Oraldaǵy mádenı jáne kıeli keńistik» atty 30 mınýttyq derekti fılm kórsetildi.
Arqaıym — Reseı Federasııasyndaǵy Chelıabi oblysynda, Úlken Qaraǵandy jáne О́tegen ózenderiniń quıylysynda ornalasqan qola dáýirine jatatyn tarıh-mádenı eskertkishter kesheni.
Kólemi, qurylymdyq sıpaty, ǵylymı derekteriniń moldyǵy men mańyzdylyǵy jaǵynan tarıh, arheologııa ǵylymdary úshin mańyzy óte zor bul eskertkish 1987 jyly ashyldy. Sodan beri keń kólemdi ǵylymı-zertteýlik jumystary júrgizilýde. Arqaıym qonysy eki sheńberli jal túrinde salynǵan, ortasynda qurylys salynbaǵan tórtburyshty alańy bar bekinis.
«Arqaıym – qalalar eli: keńistik pen beıneler» fotokórmesinde fortıfıkasııa, úı qurylysy, ejelgi sheberhanalar, jerleý rásimderi men qurbandyq shalý, turmystyq zattar, onyń ishinde qysh ydystar, tastan, súıekten jasalǵan buıymdar, mys jáne kúshálaly qoladan quıylǵan jonǵyshtar, pyshaqtar, bizder men alýan túrli áshekeılerdi qamtıtyn qyzyqty málimetter qoıylǵan.
Fotokórme stendterinde «Qalalar eli» eskertkishteriniń geografııalyq ornalasýy, nyǵaıtylǵan jáne nyǵaıtylmaǵan qonystardyń áýeden túsirilgen fotosýretteriniń qupııalary ashylǵan materıaldar, sany jıyrmadan asatyn nyǵaıtylǵan qonystyń ishindegi on tórtiniń qazirgi jaǵdaıy men tumsa tabıǵattyń avtorlyq fotosýretteri qamtylǵan.
Arqaıymnyń tylsym syry ózine yntyqtyra túsedi. О́zi kórermenin izdep kelgende kórgen jaqsy eken.
Arqaıym... ańyzdar andyzdaǵan alqap...
Saparbaı PARMANQUL,
«Egemen Qazaqstan»
