Taza.kz

# Mıras

Mıras • Búgin, 10:25

Muhańnyń batasy

Muhtar Shahan! Birtýar Muhań. Túrki dúnıesi men adamzatqa ortaq qaıratker... Iá, birde «Aǵa, qazaq tili dep júrsiz, nege «ov»-tan qutylmaısyz?» degen jastardyń tike suraǵyna qaısar da adal aqyn: «Nesi bar, Muhtar Shahan boldy dep esepteńder!» dep jaýap qatqany bar.

Mıras • 21 Sáýir, 2026

Jáńgir mektebiniń túlekteri

Alash kóshbasshysy Álıhan Bókeıhan «Qazaq» gazetine jarııalaǵan «Bókeılikterdiń múftılikte qalýy» maqalasynda: «1801 jyly Bókeı han on alty rý elimen qaıtadan Jaıyqtyń kúnbatys jaǵyna kóship, qonys alǵan eken» dese, jazýshy Muhtar Maǵaýın: «Bókeı sultan 1801 jyly beıbit kelisim jolymen, burynǵy Altyn ordanyń, keıingi noǵaı-qazaqtyń qut mekeni Jaıyqtyń batys betine, Edilge deıingi keń alqapta qonystanýǵa múmkindik aldy», dep jazǵan bolatyn. Bıyl osy Bókeı ordasynyń qurylǵanyna – 225 jyl.

Mıras • 17 Sáýir, 2026

Sóz saıysyndaǵy satıra

Muhtar Áýezov: «Aıtys zamanynda ózge elderde de bolǵan. Parsyda «músháıra», arabtarda «muǵalaqat» degen. Qazaq halqynyń asa bir uly qasıeti sol qynaptan sýyryp alǵan qylyshtaı qolma-qol qıyp aıtatyn aıtqyshtyǵynda, aıtyskerliginde», degen edi. Sýyrypsalma sóz saıysy tapqyrlyqqa, utqyr oı men utymdy ázilge negizdeledi. Mundaıda aqyndar qarsylasyn ǵana emes, qoǵamdaǵy qubylysty da satıra men ıýmordyń súzgisinen ótkizip, kóptiń kókeıindegisin dóp basady.

О́ner • 14 Sáýir, 2026

Kıeli aspapty janyna serik etken «Qobyz áje»

Qobyz – qazaq halqynyń rýhanı álemin tereńnen tolǵaıtyn, syry tylsym, úni muńǵa toly ózgeshe aspap. Budan 4 000 jyl buryn paıda bolǵan kóne aspap týraly áńgime qozǵaý qıynnyń qıyny. О́ıtkeni, qobyz – baǵzy babalarymyzdyń kıe tutqan bir totemi jáne osynaý aspapty janyna serik tutqandar sırek. Sondaı jannyń biri – Baqytkúl Káribaı. Biz 40 jasynda qobyz ustaýǵa birjola bekip, keıinnen «Qobyz áje» atanǵan Baqytkúl Ahanqyzymen áńgimelesken edik.

Mıras • 11 Sáýir, 2026

Ánshi Maıra turǵan úı

Pavlodar qalasynyń Astana kóshesi, 167 mekenjaıynda 1992 jylǵa deıin mezonıni bar kóne aǵash úı saqtalyp kelgen eken. Ony HH ǵasyrdyń basynda qaladaǵy syıly ári dáýletti adam Jupash Qystaýbaev turǵyzǵan.

Mıras • 08 Sáýir, 2026

Ábishtiń qoltańbasy

2001 jyldyń maýsymy. Taraz qalasyna qazaqtyń shandoz qalamgeri Ábish Kekilbaıuly keledi. Bir jyldan keıin Astanadaǵy «Elorda» baspasynan jaryqqa shyqqan «Talaıǵy Taraz» kitabyna túrtki bolǵan materıaldar jınaı bastaǵan kez.

Mıras • 03 Sáýir, 2026

Zerlep tigý sheberi

Dızaıner-restavrator, Sýretshiler odaǵynyń múshesi Aıjan Ábdýbaıt otyz jyldan astam kóne muralardy jańǵyrtyp, altyn jippen kestelep tigý ónerin zerttep, já­digerlerdi qalpyna kelti­rýmen aınalysyp keledi.

Mıras • 02 Sáýir, 2026

Balýan tastar sóılesin...

Ejelgi ǵasyrlardan syr shertetin kıeli Túrkistan óńiriniń ár tasy tarıhqa toly, shejirege baı. Myńjyldyqtardyń kýási bolǵan kóne qala topyraǵyn aıaǵyńmen basyp, tarıhı oryndaryn kózben kórýdiń áseri, árıne, tym bólek. Jýyrda «Balýan tas sapary» ekspedısııasymen elorda áýejaıynan on bir adam bortqa otyryp, Shymkent shaharyna bet aldyq. Qazaq halqynyń aıryqsha kúsh týraly dástúrli túsinigin jańasha zerdeleýge baǵyttalǵan joba Túrkistan oblysy ákimdiginiń qoldaýymen «Qazaq kúshiniń kartasy» aıasynda júzege asyp otyr. Birneshe kúnge sozylǵan sapar barysynda Saıram, Ordabasy, Sozaq, Báıdibek, Otyrar, Saýran aýdandaryn aralap, tarıhı núktelerge taban tiredik.

Mıras • 01 Sáýir, 2026

Ulttyq murany saqtaýdyń keshendi jospary

Úkimet IýNESKO jáne ISESKO aıasynda mádenı murany saqtaý men ilgeriletýdiń 2026-2028 jyldarǵa arnalǵan keshendi josparyn bekitti. Tıisti qaýlyǵa Premer-mınıstr Oljas Bektenov qol qoıdy. Bul qujat ulttyq qundylyqtardy saqtaý isin júıelep qana qoımaı, ony halyqaralyq deńgeıde keńinen tanytýǵa baǵyttalǵan mańyzdy bastama retinde baǵalanyp otyr.

Sońǵy jańalyqtar
Foto
Iаndeks.Metrıka