Pikirler
Álemdi ábigerge salǵan indettiń qarqynyn ázirge áleýmettik araqashyqtyq saqtap qana álsirete alamyz. Sharasyzdan jasalyp jatqan bul qadamnyń keri áseri – oqshaýlanǵan jurttyń qarym-qatynasyn onlaın baılanys qamtamasyz etip, ınternetke táýeldilik shamadan tys asyp ketti. Sondyqtan gadjetten qashyqtyq ustaýdyń da mańyzy arta tústi.
23 Qyrkúıek, 2020
Qıly-qıly taǵdyrlar bolatyny sııaqty adam minezi de san alýan. Ol – jeke tulǵanyń bolmysynan, sózinen, kúndelikti qarym-qatynasynan kórinis tabatyn erekshe mánge ıe qubylys. Isine uqyptylyq, sypaıylyq, sezimtaldyq, qaıyrymdylyq, meıirimdilik, adaldyq, sabyrlyq, jaıdarylyq, keshirimshildik, qarapaıymdylyq sııaqty asyl qasıetterdi boıyna darytyp, jan-jaǵyna shuǵyla-nuryn sebelep júretin ishki mádenıetke baı jandy qazaq ejelden kórkem minezdi adam dep aıryqsha baǵalaǵan.
22 Qyrkúıek, 2020
Eýropalyq ataýlardan kóz súrinedi...
Zamanaýı irgetasy myńjyldyqtar toǵysynda qalanyp, sanaýly jyldar ishinde-aq ǵalamat sulý shaharǵa, naǵyz ýrbanıstik jaýharǵa aınalǵan elordamyz halqymyzdyń bolmysyn áıgilep tur. Uly dalanyń qaq tórinen oryn tepken eńseli shahar búginde aıshyqty astanaǵa aınaldy.
21 Qyrkúıek, 2020
«Sen netken baqytty ediń keler urpaq, Qaraımyn elesińe men tańyrqap, Jańǵyrtyp jer saraıyn sen kelgende, Kórpemdi men jatarmyn qyrda qymtap» dep jyrlaǵan edi qazaqtyń daýylpaz aqyny Qasym Amanjolov.
18 Qyrkúıek, 2020
Ýaqyttar men halyqtar keńistigindegi árbir ult pen ulystyń tarıhy sekildi qazaqtyń da tutas tarıhy – dıalogtar tarıhy. Zaman men zaman, dala men adam, baba pen urpaq, han men qara, halyq pen bılik dıalogy. Bizdiń tarıhty bir jaqty monolog retinde qaraýǵa bolmaıdy, ol birdiń ǵana sózi emes, birdiń zary emes, birdiń sheri emes, árqashan biri birinen sóz suraǵan, sózge kezek suraǵan, sózge toqtaǵan, dat aıtqan, dil aıta almaǵandy til aıtqan, til aıta almaǵandy qobyz ben dombyra aıtqan, áıteýir birtutas suhbatty, syrlasýdy, sherlesýdi, aqyldasýdy, keńesýdi ulttyq erekshelik, ulttyq qundylyq retinde qalyptastyra alǵan tarıh.
17 Qyrkúıek, 2020
Buqaralyq aqparat quraldarynda elimizdiń pálenshe degen ǵalymy álemdik syılyq alypty, túgenshe degen jazýshysy sheteldik medal ıelenipti degen aqparattar jıi jarııalanady. Árıne, otandastarymyzdyń eńbegi shartaraptyń burysh-buryshynda moıyndalyp jatsa, qýanamyz ǵoı. Biraq osyndaı marapattardyń kóbeıýi túrli oıǵa jeteleıdi.
16 Qyrkúıek, 2020
«Adam degen bir jalańash nárse. Minez, aqyl, sóz onyń kıimi esepti. Osylar kórkem bolsa, jurt kózine kórikti, súıkimdi kórinedi» degen eken Máshhúr Júsip Kópeev. Danyshpan Lev Tolstoı «aqylyńa azyqty kóp berýge tyrys» dese, Fedor Dostoevskıı «adam boıyndaǵy baǵalaýǵa laıyq qasıet – aqyl emes. Qaıta sol aqyldy basqaratyn qasıetter: minez, júrek, meıirimdilik, taza oı» depti.
15 Qyrkúıek, 2020
Bálkim, Edgar Ponyń keıipkeri («Chelovek tolpy») sekildi aǵylyp ótip jatqan adamdar nópirine qulyqsyz ıa qyzyǵýshylyqpen kóz salyp otyratyn kúı árbir adamda bolatyn shyǵar. Bolady ǵoı, adam bolǵan soń. Qoǵam kóshesindegi qym-qýyt qarbalas qaı sátte de nazar aýdartady. Kimdi kóresiz? Neni ańǵarasyz?
14 Qyrkúıek, 2020
Adam kapıtalynan aqsha aıaýǵa bolmaıdy
Eń alǵash ótken ǵasyrdyń orta sheninde amerıkalyq ekonomıster «Adam kapıtaly» degen uǵymǵa teorııalyq turǵydan anyqtama berip, mán-mańyzyn, damytýdyń joldaryn kórsetken eken. Sodan bergi aralyqta adam kapıtaly kez kelgen memlekettiń, qoǵamnyń, ekonomıkanyń negizgi myzǵymas tuǵyry ekeni dáleldendi.
11 Qyrkúıek, 2020
Balalary men nemere-shóbereleriniń qýanyshy men qyzyǵyna marqaıyp, ómirdiń altyn arqaýy – ata-baba dástúrin úzip almaı, uly kóshti urpaq jarastyǵymen jalǵastyrý, eshnársege muqtaj bolmaý, aınalasyndaǵy úlken-kishiniń qurmetine bólenip, abyroı bıiginen tabylý – úlken ǵanıbet!
10 Qyrkúıek, 2020
Qazir buqaralyq aqparat quraldarynda sóz erkindigi týraly áńgime qozǵalyp jatady. Ásirese Batysta bul másele jıi kóteriledi. Bir jaǵynan durys. Demokratııasy damyǵan álemde senzýra bolmaýy kerek. Biraq taıaqtyń eki ushy sekildi, sóz erkindiginiń shekteletin tusy bar.
09 Qyrkúıek, 2020
Qaısy bir etnostyń ózine tán, san ǵasyrlardan beri úzilmeı kele jatqan qundylyǵy bolady. Osy qundylyq qaýymdy ydyratpaı tutastandyryp turady. Iаǵnı ol qundylyq – syrtqy áserlerdiń keri áreketinen saqtaıdy. Nemis oqymystysy V.Gýmbold aıtqandaı, ulttyń joıylyp ketýden saqtap turatyn danyshpan rýhanı ustyny bolady. Sol ustyndy urpaqtan urpaqqa buzbaı jalǵastyra alǵan jurt qana búgingideı jahandaný dáýirinde basqa mádenıettiń jetegine jutylyp ketpeı, óz betimen ómir súre alady.
08 Qyrkúıek, 2020
«Tık-tokqa» toqtam salý kerek pe?
Jýyrda ınternettegi «Tık-tok» jelisinde bıyl 175 jyldyǵy atalyp ótip jatqan Abaı Qunanbaıulynyń sýretine jan bitirgen beınetaspasy taralyp, áp-sátte myńdaǵan kórilimge ıe boldy.
07 Qyrkúıek, 2020
Ulttyq dástúrmen qosh aıtysamyz ba?
El Prezıdenti bıylǵy Joldaýy arqyly elimizdegi otbasylyq-demografııalyq ahýalǵa óziniń alańdaýshylyǵyn bildirdi. Bul máselege Memleket basshysynyń basa nazar aýdarýy, shyn máninde, atalǵan salada sheshimin kútken túıtkilder barshylyq ekenin ańǵartty.
04 Qyrkúıek, 2020
Qazaqtyń jany qaıda demeńiz, qazaqtyń jany – qara óleńde. Áýlıe qara óleń, osynaý baıtaq jurttyń ary da, jany da, zary da, bary da sende emes pe?!. Basynan ótkergen alaǵaı da bulaǵaı taǵdyry, júrek keshirgen jadaǵaı dáýirleri, jaraly jyldar da, aqjaınaq zaman da, jonaraqasymen sezgen joıqyn derti men serti de sende eken ǵoı, qasıetti qara óleń! Qasterli janyn qara qylyshqa saqtaıtyn baıaǵynyń batyrlary sekildi, halyq ta óz janyn sózde, sózdi óleń keıpinde saqtaıdy eken.
03 Qyrkúıek, 2020
Adam balasy bul ómirge bir-aq ret keletini jáne onyń ómiri dál sol qalpynda ekinshi ret qaıtalanbaıtyny málim. Bul da bir dúnıeni jaratqan Allanyń ulylyǵy men sheberliginiń, ádildiginiń belgisi bolsa kerek.
02 Qyrkúıek, 2020
On shaqty jyl buryn Semeıde Alash zııalylaryna qoıylmaq eskertkishtiń eskızi qolymyzǵa tústi. Qolynda balǵasy men oraǵy joq demeseńiz, shombal jumysshy beınesindegi ásireuranshyl proletarıattyń beınesi bolyp shyqqanyn kórip qaradaı qarnymyz ashqan. Sonan soń qalalyq mádenıet bólimine habarlasyp, mán-jaıdy bilip maqala jazǵan edik. Alash arystaryna tán zııaly kelbettiń keskinine suraý salǵanbyz.
01 Qyrkúıek, 2020
Bıyl Ata Zańymyzdyń qabyldanǵanyna 25 jyl tolyp otyr. Shırek ǵasyr ishinde Konstıtýsııa azamattarymyzdyń quqyqtary men bostandyqtaryn, memleketimizdiń júıeli túrde damýyn qamtamasyz etip keledi. Elimizde konstıtýsıonalızmniń ózindik erekshelikteri men baı tarıhy bar. Buǵan deıin qabyldanǵan konstıtýsııalardyń memlekettiligimizdi nyǵaıtýda ár qaısysynyń jeke tarıhı mıssııalary bolǵanyn bárimiz jaqsy bilemiz.
28 Tamyz, 2020
Kezekke turý mádenıeti qashan qalyptasady?
Koronavırýs pandemııasy bastalǵaly araqashyqtyq saqtaýdyń ózektiligi arta tústi. Ásirese memlekettik mekemelerge, dárihanalarǵa, kassaǵa, qysqasy halyqqa qyzmet kórsetetin oryndarǵa kezekke turý mádenıetin qatań ustaný qajet. О́ıtkeni jer-jahandy jaılaǵan vırýs adam tańdamaıdy, áleýmettik jaǵdaıǵa da, kıgen kıimge de qaramaıdy.
27 Tamyz, 2020
«Taıyń týyp, taılaǵyń botalasyn!»
Jaqynda bir aqsaqal jańadan shańyraq kótergen eki jasqa yqylas-batasyn berdi. Ádettegideı shubyrtpaly uıqasqa qurylyp, jele-jortyp jóńkile jónelgen uzyn-sonar tilektiń arasynan «Taıyń týyp, taılaǵyń botalasyn!» degen sóz kókeıge qona ketkeni.
26 Tamyz, 2020