Londondaǵy Brıtan mýzeıinde 14 qyrkúıek kúni «Saqtar: Kóne Sibir jaýyngerleri» atty kórme ashyldy. «Kórme saqtardyń qupııaǵa toly mádenıeti bolǵanyn anyq kórsetedi» dep jazady Theguardian basylymy.
«Bizdiń esimizde Sibir jeri klımaty qatal, súıekten ótetin sýyqtyǵymen beınelengen. Brıtan mýzeıinde ótetin osynaý kórme qańyraǵan atyrap týraly daqpyrtty joqqa shyǵarady. Sibir dramaǵa toly, keıde altyn men teriden jasalǵan kózdiń jaýyn alar buıymdarymen eliktirse, 2 jarym myń jyldan astam ýaqyt saqtalǵan jylqy men bulan beınesi ómirdi odan saıyn sıqyrly ete túsedi», dep jazady basylym.
Áıeldiń bylǵary aıaq kıimi. Altyn, pırıt krıstalldary, qalaıymen sándelgen, b.z.d IV-III ǵasyr, © Ermıtaj, Sankt-PeterbýrgMaqalada saqtardyń qoǵamdyq qurylysy men mádenıeti týraly Gerodottyń eńbekterinde kezdesetinin, tarıhshynyń saıyn dalada 500 jyldaı ústemdik etken saqtardyń shyǵý tegi men ornalasýy týraly qundy málimetter qaldyrǵany týraly aıtylady. Sonymen birge kórmege qola men altynnan, súıekten, múıizden, temirden, kıizden jasalǵan jádigerlerdiń qoıylǵan aıta kele, «Kórme saqtardyń qupııaǵa toly mádenıeti bolǵanyn anyq kórsetedi. Máselen, erlerdiń sáýletkerlikpen ushtasatyn qarý-jaraǵynan jaýyngerlik úrdis qana emes, jeńil ázil de baıqalady», dep tolyqtyrady.
Saq jaýyngeri beınelengen altyn taqta, b.z.d IV ǵasyrdyń II jartysy, © Ermıtaj, Sankt-Peterbýrg«Reseılikter Sibirdi jabaıy orynǵa balap júrgen ýaqta, myna nysandar bul ıdeıany joqqa shyǵardy. Saq mádenıetiniń qundy jádigerleri ekendigi anyqtalǵanda, endigi kezekte daý jádigerlerdiń shyǵys, álde slavıan-orys órkenıetine tıesili ekendigi týrasyna oıysty. Bilezikter men syrǵalar, sımvoldyq mazmunǵa toly beldikter men kózdiń jaýyn alar túrli áshekeılerge qarap otyrǵan bolsańyz, myńdaǵan jyldyq órkenıetten syr sherter birde-bir jazý qaldyrmaǵan dalalyqtar kim bolǵany, osynsha ǵajaıyp oıý-órnekti kim týdyrýy múmkin?», degen avtor ańdar men ańyzdaǵy zoomorftyq ǵajaıyptar beınelengen artefaktilerdiń stılıstıkalyq ereksheligine tańdanys bildiredi ári bul saýaldarǵa jaýapty Brıtan mýzeıindegi kórmeden tabýǵa bolatynyn jetkizedi.
Brıtan mýzeıiniń habarlaýynsha, Ermıtaj mýzeıi uıymdastyrǵan kórme 2018 jyldyń 14 qańtaryna deıin jalǵasady.
Aıa О́MIRTAI,
«Egmen Qazaqstan»