О́tken ǵasyrda artyna ulaǵatty urpaq, ónegeli is qaldyrǵan Jylyoı óńiriniń maqtanyshy, aýylsharýashylyq qyzmetiniń maıtalman uıymdastyrýshysy, isker basshy, Sosıalıstik Eńbek Eri, aýdannyń Qurmetti azamaty Sálı Shákirova 1919 jyly Jylyoı aýdany, Embi aýylynda qarapaıym sharýa otbasynda dúnıege keldi.
О́tken ǵasyrda artyna ulaǵatty urpaq, ónegeli is qaldyrǵan Jylyoı óńiriniń maqtanyshy, aýylsharýashylyq qyzmetiniń maıtalman uıymdastyrýshysy, isker basshy, Sosıalıstik Eńbek Eri, aýdannyń Qurmetti azamaty Sálı Shákirova 1919 jyly Jylyoı aýdany, Embi aýylynda qarapaıym sharýa otbasynda dúnıege keldi.
Týǵan aýylynda eńbek jolyn 15 jasynda qatardaǵy jumysshydan bastaıdy. 1938 jyly 19 jasynda ujymsharda qoı fermasynyń meńgerýshisi bolyp taǵaıyndalady. Tektiligine saı apaıdyń minez-qulqy erekshe salıqaly, sabyrly, ádepti, úlkenmen de, kishimen de til tabysa alady. Sóıtip, ujymsharda qoı fermasynyń meńgerýshisi bola júrip kóptegen qoǵamdyq jumystardyń bel ortasynan tabyldy. Súıgen jary Úrim de oqyǵan bilikti jigit. Ujymsharda esepshi bolady. Sálı Amangeldi atyndaǵy ujymshardyń irilendirilgen qoı men jylqy fermasynyń meńgerýshisi bolyp joǵarylatylsa, Úrim aýyldyq keńestiń hatshysy bolyp saılandy.
Úlkenderdiń úlgisin, sańlaqtardyń sabaǵyn alǵan Sálı keıingi ósý joldarynda, bıikteý baspaldaqtarynda adam baǵasyn, ómir mánin, zaman zańyn saralaıtyn, el úmitin aqtaıtyn, jaqsylyq pen jańalyqty jaqtaıtyn, jurt maqtaıtyn týra, turlaýly, kópshil, qamqor basshy boldy.
1942 jyl. Qańtar aıy, qaqaǵan qys. Uly Otan soǵysy kezi. Shákir aqsaqaldyń qos ulyna – Úrim men Túrikpenbaıǵa da shaqyrý qaǵazy keldi. Ana ańyrap, baýyrlar bebeýledi, súıgen jar Sálı zar jylady... «Jylama, anashym. Áli-aq aman-esen kelermiz. Bir-birińe es bolǵaısyńdar. Keliniń Sálı saǵan amanat, anashym», dedi Úrim. Dál osy sátte Sálıdiń boıyn tolǵaq qysa bastady. Enesi Mııash kelininiń belin ustaýy muń eken, sábı shyr etip túse qaldy. «Ýa, súıinshi! Úrim, uldy boldyq, atyn óziń qoıyp ket», dep shýlasty jeńgeleri. «Ulymnyń aty – Igraım bolsyn», dedi Úrim.
Eldegi er azamattar, qolyna myltyq alyp, qan maıdanǵa attanyp ketkende aýylda qalǵan qyz- kelinshekterdiń eńsesi túspeı, myltyqsyz eńbek maıdanynyń san salasynda aıanbaı eńbek etip, qan maıdanda soǵysyp jatqan jaýyngerge atqarǵan jumysymen, eńbegimen qoldaý kórsetip, jeńis kúnin jaqyndatqandary aqıqat shyndyq.
Sol áıelderdiń myltyqsyz eńbek maıdany jaýyngerleriniń Jylyoıdaǵy uıymdastyrýshysy Sálı Shákirova bola bildi. Sálı apa basqarǵan fermadaǵy áıelderge kóbirek jumys jasaýǵa týra kelgen. Shynynda, kúndizgi qoǵamdyq jumysqa qosa áskerdegi, ıaǵnı maıdandaǵy jaýyngerlerge arnap azyq-túlik, jyly kıim-keshek daıyndaýmen shuǵyldandy.
Aryq qazamyz, shóp shabamyz, qyrman basamyz, egin salamyz, deıdi Sálı apaı. Sonda Sálı apaıdyń qaraýyndaǵy áıelder táýligine 24 saǵat jumys jasaıtyndaı bolyp kórindi maǵan. Talapshyl, qamqorshy jetekshi Sálı apaıdyń eren eńbegin qaraýyndaǵy áıelder jete túsinip, oryndy baǵalap, yntymaqty, tatý-tátti, «tórteý túgel bolsa, tóbedegi keledi» dep eńbek etkenderi súısinerlik. «Eńbek degen baılyq bar, erinbegen jetetin, joqshylyq degen kesirdi, jermen jeksen etetin», dep halqymyz qalaı taýyp aıtqan deseńshi. Qasıetti Keń Jylyoıdyń asyl qyzy, shyp-shyp tamǵan mańdaı terin tóge júrip, er-azamattarmen ıyq tirestirip, ondaǵan medaldarmen, odaqtyq, respýblıkalyq, oblystyq qurmet gramotalarymen marapattalsa, ár jyldarda aýyldyq, aýdandyq, oblystyq keńestiń depýtaty, partııa konferensııalary men sezderiniń delegaty, aýdandyq partııa komıtetiniń múshesi boldy.
Sonaý 1938 jyldan bastap, sońǵy demi taýsylǵansha ózi týǵan qasıetti Keń Jylyoıda úzdiksiz eńbek etip, basshylyq jasap, Eńbek Eriniń Altyn Juldyzyn óńirine qadady. Eńbek pen baqyt bir-birimen qatarlas júretinine, onyń qadiri men qasıetin túsingenniń mártebesi ósetinine osy bir qarapaıym qazaq áıeliniń ómiri arqyly anyq kóz jetkizemiz. Qudaı bergen jalǵyz uly Igraımdi ákesiz baqty, ósirdi, oqytty, azamat qylyp jetkizdi. Sálı apaı Igraımnen jeti nemere súıgen baqytty áje atandy.
Túıinin aıtar bolsaq, Sálı apaıdyń esimi eskerýsiz qalmasa eken. Bul Sálı apaı úshin emes, onyń artynda qalǵan eli úshin, Keń Jylyoı halqy úshin, bolashaq urpaqtary úshin kerek.
Nurmuhammed