Shyǵys óńirinde «Meıirim» qaıyrymdylyq aksııasy júzege asyryla bastaǵanyna tórt jylǵa jýyq ýaqyt boldy. Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń tapsyrmasyna sáıkes, 2011 jyly óńirdegi jetim jáne ata-anasynyń qamqorlyǵynsyz qalǵan balalardy qoldaý maqsatynda qolǵa alynǵan aıtýly aksııa az jylda aıtarlyqtaı nátıje bere bastady.
Oblys ortalyǵyndaǵy Metallýrgter saraıynda «Meıirim» aksııasy aıasynda osy ýaqytqa deıin atqarylǵan jumystar qorytyndylanyp, óńir basshysy Berdibek Saparbaev aksııaǵa belsene qatysqan kásipkerler men ujymdardyń jetekshilerin marapattady. Taǵdyr talqysyna túsken balalardyń alǵysyn arqalaǵandar qatarynda «Qazsınk», Úlbi metallýrgııa zaýyty, О́skemen armatýra zaýyty, «Sılıkat», «Bıpek avto», «Shyǵys broıler» kásiporyndary, «Áýlıe Yrǵyzbaı» sharýa qojalyǵy men oblystyq sot, qarjy polısııasy, statıstıka departamenti, tótenshe jaǵdaılar departamenti, baqylaý jáne áleýmettik qorǵaý departamenti, Qazaqstan Halyq bankiniń oblystyq fılıaly, О́skemen sý arnasy, Katonqaraǵaı aýdandyq ishki ister bólimi syndy mekemeler bar.
– Balalar – bizdiń bolashaǵymyz. Balalardyń keleshegi úshin olarǵa kómek kórsetý – ár azamattyń paryzy. Elbasy Nursultan Nazarbaev memlekettiń múmkindigin balalardyń ıgiligine paıdalaný jóninde tapsyrma júktep, olardyń turmystyq jaǵdaıy, kóńil kúıi arqyly elimizdiń damý deńgeıin baıqaýǵa bolatynyn aıtqan edi. Memleketimizdiń búgingideı damyǵan ýaqytynda atalǵan sanattaǵy balalar esh qıyndyq kórmeýi tıis, – dedi óńir basshysy.
Oblysta 2011-2015 jyldarǵa arnalǵan jetim jáne ata-ana qamqorlyǵynsyz qalǵan balalardy qoldaý maqsatynda keshendi jospar qabyldanǵan. Keshendi baǵdarlama aıasynda uıymdastyrylǵan «Meıirim» aksııasyna qatysýshylar balalardyń esepshotyna búginge deıin 168 mıllıon teńge qarjy aýdarǵan eken. Iаǵnı, Turǵyn úı qurylys jınaq bankimen áriptestik týraly memorandýmǵa sáıkes, banktegi jetim jáne ata-anasynyń qamqorlyǵynsyz qalǵan balalardyń esepshotyna demeýshiler tarapynan qarjy aýdarylady. Osy qarjy arqyly byltyrdan bastap óńirdegi balalar úıiniń túlekterine páter berile bastady. Bir jyldyń ishinde ata-anasynyń qamqorlyǵynsyz qalǵan balalarǵa 151 páter berildi. Onyń ishinde 133 páter memlekettik baǵdarlamalar boıynsha bólinse, qalǵan 16 páterdi balalar ózderiniń jınaqtarynyń jáne demeýshilerdiń kómegimen aldy.
Atap ótken lázim, aımaqta turǵyn úıdi О́skemen, Rıdder qalalary men Zaısan, Ulan, Shemonaıha aýdandary kóp bóldi. Qazaq halqynda «Berseń – balaǵa ber», «Jetim kórseń jebeı júr» degen qanatty sózder bar. Osy qaǵıdany berik ustanǵan óńir basshylyǵy atalǵan sanattaǵy balalardyń mektep bitirgen soń eńbekke aralasýyna, baspanaly bolýyna septigin tıgizip, máseleniń tıimdi sheshimin taýyp otyr. Aksııaǵa belsendi túrde qatysqan «Qazsınk» JShS vıse-prezıdenti Andreı Lazarevtiń aıtýynsha, kásiporyn uzaq jyldar boıy ómirdiń aýyrtpalyǵyn bastan keshken balalarǵa qoldaý kórsetip keledi. Búginde «Qazsınktiń» túrli bólimshelerinde balalar úıiniń jıyrmadan astam túlegi eńbek etýde.
Qazirgi tańda oblys aýmaǵynda 3658 jetim jáne ata-anasynyń qamqorlyǵynsyz qalǵan bala bar. Aksııa júzege asyryla bastaǵan jyldar ishinde bul sanattaǵy balalar 12 paıyzǵa, onyń ishinde balalar úıinde tárbıelenýshiler sany 25 paıyzǵa azaıdy. 1890 bala eńbek ujymdary men patronattyq uıymdarǵa bekitildi. Balalar úıinen 530 bala otbasylardyń qamqorlyǵyna alyndy.
Jıyn barysynda túrli taǵdyr taýqymetine ushyraǵan balalardyń shyǵarmashylyǵy boıynsha qolóner buıymdarynyń kórmesi ótti. Onda oblystyq arnaıy jasóspirimder úıi, №8 otbasy úlgisindegi balalar úıi, Kókpekti aýdanynyń K.Raeva atyndaǵy balalar úıi, Semeı qalasyndaǵy №4 nashar estıtin balalarǵa arnalǵan mektep-ınternat, Serebrıansk qalasyndaǵy psıhıkalyq damýy tejelgen jetim balalarǵa arnalǵan mektep-ınternat tárbıelenýshileriniń qolynan shyqqan kórkem týyndylar jurtshylyq nazaryna usynyldy.
Aldaǵy ýaqytta óńirde balalar úıiniń sanyn meılinshe qysqartý, barlyq jetim balalardy otbasylar men uıymdarda patronattyq tárbıege alý josparlanyp otyr.
Shynynda, kez kelgen balanyń armany – ata-ana jylýy men qamqorlyǵy, týǵan úıi men oshaǵynyń meıirli shýaǵy bolsa kerek. Osy meıirimge zárý balalardy qanatynyń astyna alǵan «Meıirim» aksııasy óńirde ári qaraı jalǵasyn tabatyn bolady.
Dýman ANASh,
«Egemen Qazaqstan».
О́SKEMEN.