Batys Qazaqstan oblysynda jańartylǵan kitaphanalar – qaýymdastyq ortalyqtary saltanatty túrde ashyldy. Joba aıasynda Báıterek aýdanynyń Peremetnoe jáne Darııan aýyldarynda alǵashqy «Jaña klub» ortalyqtary tanystyryldy.
Bul – elimiz boıynsha tuńǵysh ret qolǵa alynǵan, «Qazaqstan halqyna» qorynyń qoldaýymen júzege asyp jatqan keremet joba. Batys Qazaqstan oblysynda ǵana Táýelsizdik kúninen bastap Naýryz meıramyna deıin óńirdiń barlyq 12 aýdanynda 25 kitaphana jańǵyrtylatyn bolady.
Keıingi kezde elimizde ádebıettiń mártebesi kóterilip, kitap oqý mádenıeti qalyptasyp kele jatqandaı áser qaldyrady. Bul úrdis tómennen de, joǵarydan da baıqalady. Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń tapsyrmasymen elimizde 23 sáýir – Ulttyq kitap kúni bolyp belgilenýi de jaqsy nyshan. Atalǵan mereke oqyrman mádenıetin damytýǵa jáne jastardyń kitapqa degen súıispenshiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan mańyzdy qadam ekeni sózsiz.
Báıterek aýdanyndaǵy jańarǵan kitaphananyń ashylý saltanatyna Batys Qazaqstan oblysynyń ákimi Narıman Tóreǵalıevtiń ózi bardy. Osy jobanyń basy-qasynda júrgen «Qazaqstan halqyna» qoǵamdyq qorynyń tóraǵa orynbasary Lázzat Chınkısbaeva, qordyń basqarma múshesi Sofııa Aısaǵalıeva, «TANA» qoǵamdyq qorynyń negizin qalaýshy Kamıla Luqpanova, sondaı-aq jergilikti qoǵam ókilderi de osy jerden tabyldy.
Osynaý qaıyrymdylyq joba aıasynda oblystaǵy 356 kitaphananyń ishinen 25-i jańartylyp, qaýymdastyq ortalyǵyna aınalady. Jobanyń ıgiligin oblystyń 130 myńnan astam turǵyny kórmek.
– Jeke ózim úshin osy joba óte erekshe, júzege asyrý jolynda 1,5 jyl boıy úlken komanda qyzmet etti. Onyń ishinde Juban Moldaǵalıev atyndaǵy oblystyq kitaphananyń dırektory Sholpan Qýanyshqalıqyzy men barsha ujymyn, «TANA» qoǵamdyq qorynyń negizin qalaýshy Kamıla Luqpanovany jáne onyń komandasyn erekshe atap ótýge bolady. Árıne, munyń barlyǵy «Qazaqstan halqyna» qorynyń basqarma tóraǵasy Bolat Bıdahmetulynyń, orynbasarlary Lázzat Altynbekqyzy men Sofııa Serikbaıqyzynyń qoldaýy bolmasa júzege aspas edi, deıdi oblys ákiminiń orynbasary Baqytjan Narymbetov.
Jobaǵa kiretin ár ortalyqtyń kitap qory 68 mıllıon teńgeden astam qarajatqa satyp alynǵan 800-den asa jańa kitappen tolyqtyrylady. Olardyń ishinde otandyq jáne sheteldik avtorlardyń úzdik týyndylary bar.
Osy joba aıasynda oblys ákimdigi atalǵan ortalyqtardy jóndeýden ótkizip, jalpy aýdany 680 sharshy metrdi quraıtyn ǵımarattardy jańartty. Peremetnoe jáne Darııan aýyldaryndaǵy eki ortalyqty abattandyrýǵa 43 345 000 teńge bólindi.
Qaýymdastyq ortalyqtary zamanaýı mýzykalyq aspaptarmen, ústel oıyndarymen, tigin jáne qolóner jabdyqtarymen qamtamasyz etilgen. Jergilikti turǵyndar bul jerde zamanaýı tehnologııamen qatar, bilim berý jáne mádenı is-sharalarǵa arnalǵan alańdardy paıdalana alady.
Qazirdiń ózinde bul ortalyqtar jergilikti turǵyndardyń súıikti ornyna aınalǵan. Tipti jańadan «Jamylǵan kók jelegin jumaq meken» ólketaný, «Abaıtaný» klýbtary, áıelderge arnalǵan «Syrǵalym» klýby jáne erekshe qajettilikteri bar adamdarǵa arnalǵan «Kúnshýaq» klýby ashylǵan.
– Memleket basshysy jastardy qoldaýǵa jáne mádenıetti damytýǵa erekshe kóńil bóledi. Osy maqsatta oblysymyzda birneshe joba júzege asyrylyp jatyr. Solardyń biri – kitaphanalardy jańǵyrtý. Bizdiń óńirdegi kitaphanalardy modernızasııalaý men olardy qaýymdastyq ortalyqtaryna aınaldyrýdy «Qazaqstan halqyna» qory qarjylandyrdy. Sonymen qatar «TANA» qoǵamdyq qory oqyrmandar úshin zamanaýı tehnologııalarmen jabdyqtalǵan jaıly orta qurdy. Munda jastarymyz jańa bilim alyp, shyǵarmashylyq qabiletin damytyp, jańa ıdeıalaryn júzege asyra alady – dep atap ótti Narıman Tóreǵalıev.
О́ńirde 2025 jyldyń sońyna deıin 9 myń sharshy metr kitaphana ǵımaraty qaıta jańǵyrtylady. 100-den astam kitaphanashy qaıta daıarlaýdan ótedi. «Qazaqstan halqyna» qory kitaphanalardy jabdyqtaýǵa jáne kitap qoryn jańartýǵa 797 mıllıon teńge bóledi. Peremetnoe jáne Darııan aýyldaryndaǵy kitaphanalardy jabdyqtaýǵa bıýdjet 34 mıllıon teńgeni qurady.
«Bul joba aýyl kitaphanalaryn zamanaýı qaýymdastyq ortalyqtaryna aınaldyrýǵa, olardyń dástúrli fýnksııalaryn saqtaı otyryp, mádenı baǵdarlamalaryn baıytýǵa jáne barlyq jastaǵy turǵynǵa arnalǵan tartymdy ortalyqtar qurýǵa baǵyttalǵan. Biz úshin bul jobaǵa turǵyndardyń ózderi de «asar» dástúri boıynsha qatysqany óte mańyzdy», deıdi Lázzat Chınkısbaeva.
«Aýyl kitaphanalaryn jańǵyrtý – bolashaqty kózdegen qadam. Biz eńbektegen baladan eńkeıgen kárige deıin zamanaýı tehnologııa men bilimge, mádenıetke qol jetkizý úshin zamanaýı keńistik jasaımyz. Kitaphana halyqqa qajetti qoǵamdyq orynǵa aınalýy kerek. Biz bul jobany Qazaqstannyń basqa aımaqtarynda da jalǵastyrýdy kózdep otyrmyz», deıdi «TANA» qorynyń negizin qalaýshy Kamıla Luqpanova.
Endi aýyl kitaphanashylary jetekshi oqý oryndarynda qosymsha oqyp, bilimin kóteredi. Mundaı jańartylǵan ortalyqtar aýyl turǵyndaryn turaqty damytýǵa, qoǵamdy uıystyrýǵa baǵyttalǵan mańyzdy qadam. Iаǵnı endi aýyl turǵyndary óz mekeninde otyryp-aq zamanaýı mádenıetke, ozyq bilimge jáne úzdik tehnologııaǵa qol jetkize alady degen sóz.
Batys Qazaqstan oblysy