Sońǵy jańalyqtar
Ekonomıka • 08 Qarasha, 2025
Teńge baǵamynyń qarjy naryǵyna áseri
Qarjy naryǵynda keıingi kezde baıqalǵan oń ózgeristerdiń biri – ulttyq valıýtanyń dollarǵa shaqqandaǵy baǵamynyń nyǵaıýy. Qarjy sarapshylary buǵan qatysty ártúrli boljam jasaıdy, biri Ulttyq banktiń tıimdi áreketi dese, endi biri bul ýaqytsha qubylys ekenin aıtady. Qalaı degenmen teńge baǵamy bazardaǵy baǵaǵa áser etetindikten, qarapaıym halyq ta ulttyq valıýtanyń jaǵdaıyna beıjaı qaramaıtyny anyq.
Digital • 08 Qarasha, 2025
Sıfrlandyrý salasyndaǵy serpin
Elimizde 10 qarasha Sıfrlandyrý jáne aqparattyq tehnologııalar qyzmetkerleriniń kúni retinde bekitilgen. Salada tabandy eńbek etip júrgen mamandardyń arqasynda sıfrlandyrý baǵytynda nátıjeli eńbekter barshylyq. Keıingi jyldary Qazaqstan IT-ındýstrııany damytýda aıtarlyqtaı serpilis jasap, ekonomıkanyń jańa draıverine aınalyp keledi. Resmı derekterge súıensek, 2024 jyly eldegi IT-kompanııalardyń sany 16 paıyzǵa ósip, 18 683-ke jetken. Bul kórsetkish salanyń keńeıip, ınnovasııalyq jobalardyń artyp kele jatqanyn ańǵartady.
Qoǵam • 08 Qarasha, 2025
Jastardyń 85%-y el bolashaǵyna senimmen qaraıdy. Mundaı qorytyndyny Prezıdent janyndaǵy Qazaqstannyń strategııalyq zertteýler ınstıtýty júrgizgen respýblıkalyq saýalnama nátıjeleri kórsetip otyr.
Ustaz • 08 Qarasha, 2025
«Keleshek mektepteri» ulttyq jobasy aıasynda Aqtóbe oblysynda paıdalanýǵa berilgen jeti bilim oshaǵynyń biri – Sazdy orta mektebi. Jańa salynǵan bilim ordasynyń 646 oqýshysy bul kúnderi zamanaýı jabdyqtalǵan bıologııa, geografııa, ınformatıka, fızıka, hımııa, STEM, robottehnıka kabınetterinde oqyp jatyr.
Partııa • 08 Qarasha, 2025
Májilis depýtaty Azat Perýashev Taraz kóterme taratý ortalyǵyna bardy
Qazaqstannyń «Aq jol» demokratııalyq partııasynyń tóraǵasy, Parlament Májilisiniń depýtaty Azat Perýashev bastaǵan partııanyń Baqylaý-revızııalyq komıssııasynyń tóraǵasy Bolat О́tepbaev, partııa fılıalynyń jetekshisi ári Astana qalalyq maslıhatynyń depýtaty Asqar Smaǵulov Jambyl jerine arnaıy saparmen keldi, dep jazady Egemen.kz.
Ǵylym • 08 Qarasha, 2025
Abaıtaný – ulttanýdyń temirqazyǵy. Á.Bókeıhan, A.Baıtursynuly, M.Dýlatuly, S.Sadýaqasuly syndy Alash tulǵalarynan bastaý alǵan, M.Áýezov, S.Muqanov, Q.Jumalıev, B.Kenjebaev, Q.Muhamedhanuly, Y.Dúısenbaev, t.b. eńbekterimen jalǵasyp, T.Álimqulov, A.Nurqatov, M.Myrzahmetuly, R.Syzdyq, Z.Ahmetov, Z.Qabdolov, J.Ysmaǵulov, t.b ǵalymdar zertteýimen baıyptala túsken abaıtaný jańa beleske kóterildi. Aǵa býynnyń abyroıly jolyn damytyp júrgen keıingi izbasar ǵalymdar ishinde QazUPÝ-dyń Abaı ǵylymı zertteý ınstıtýty dırektory Jabal Shoıynbet te bar.
Jasandy ıntellekt • 08 Qarasha, 2025
Jaqynda Parlament «Jasandy ıntellekt týraly» jáne onymen baılanysty ilespe zańdy ekinshi oqylymda qabyldady. Bul zań – elimizdiń sıfrlyq damý baǵytyn naqty quqyqtyq negizge kóshirý jolyndaǵy mańyzdy qadam. Zań 7 taraýdan, 28 baptan turady. Qujatta «jasandy ıntellekt», «jasandy ıntellekt júıesi», «model», «derekter kitaphanasy», «sıntetıkalyq nátıje» sııaqty uǵymdarǵa alǵash ret resmı anyqtama berildi. Budan ózge qandaı baǵyttar qamtyldy, sholyp shyqtyq.
Qoǵam • 08 Qarasha, 2025
Áleýmettik kómek maıshelpek emes
Ata zańymyzda atap kórsetilgendeı, elimizdiń eń qymbat qazynasy – adamdardy áleýmettik qorǵaýǵa basa nazar aýdarylyp keledi. Máselen, 2010 jyly 221,8 myń az qamtylǵan otbasyǵa 35 mlrd teńgege jýyq ataýly áleýmettik kómek (AÁK) kórsetilgen bolsa, bıyl osyndaı 242 myń otbasyǵa 132 mlrd teńge bólindi. Alaıda AÁK alýshylardyń arasynda memleket qamqorlyǵyn maıshelpek kórip, masyldyq pıǵyldan arylmaq túgil, áleýmettik alaıaqtyqqa urynyp júrgender de bar. Buǵan qosa, áleýmettik jeńildik alý jolynda nekelerin zań júzinde buzyp, is júzinde burynǵysha birge turyp jatqan jalǵan ajyrasýshylar da az emes.
Zań men Tártip • 08 Qarasha, 2025
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń buǵan deıingi Joldaýlarynda prokýratýranyń jumysyn jandandyrýǵa baǵyttalǵan mindetter men mejeleri az bolmady. Sonyń ishinde ınvestorlardy súıemeldeý, otandyq kásipkerlerdi zańsyzdyqtan qorǵaý, azaptaýlarǵa tosqaýyl qoıý, shetke ketken aktıvterdi elge qaıtarý sııaqty qadaý-qadaý tapsyrmalardyń júktelip, ol boıynsha irgeli isterdiń atqarylǵanyna jurtshylyq kýá. Al bıylǵy Joldaý Qazaqstandy úsh jyl ishinde sıfrlyq elge aınaldyrý mindetin júktep otyr. Osyndaı aýqymdy jobadaǵy prokýratýranyń róli qandaı? Kópshilik kóńilindegi saýaldarǵa Túrkistan oblysynyń prokýrory Murat TIleýberdıevpen bolǵan suhbatta jaýap izdep kórgen edik.
Álem • 08 Qarasha, 2025
S5+1: Yntymaqtastyqtyń jańa kezeńine jol ashqan sammıt
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Vashıngton qalasynda ótken «Ortalyq Azııa – AQSh» sammıtine qatysty.
Saıasat • 08 Qarasha, 2025
Qazaqstan – AQSh: Áleýetti áriptestikti nyǵaıtýǵa nıetti
Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev AQSh Prezıdenti Donald Tramppen kelissóz júrgizdi. Aq úıdegi kezdesýde Memleket basshysy Vashıngtonǵa saparmen kelýge shaqyrǵany jáne qazaqstandyq delegasııaǵa kórsetken qonaqjaı kóńili úshin AQSh Prezıdentine rızashylyq bildirdi.
Saıasat • 08 Qarasha, 2025
Yrysty yqpaldastyq pen baıypty baılanys
Keshe Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń Amerıka Qurama Shtattaryna jasaǵan nátıjeli sapary aıaqtaldy. Jyldyń basty oqıǵasynyń birine aınalǵan sapar ekijaqty strategııalyq yntymaqtastyqty tereńdetýge, ózara ekonomıkalyq-ınvestısııalyq salany keńeıtýge, sondaı-aq halyqaralyq arenada elimizdiń «Orta derjava» retindegi rólin arttyrýǵa keńinen jol ashty. Buǵan – eki el arasynda 17 mlrd dollarǵa baǵalanǵan kelisimder jasalǵany aıqyn dálel.
Sharýashylyq • 08 Qarasha, 2025
Karbon polıgonynyń múmkindigi zor
Jahandyq klımattyń ózgerýi jáne parnıktik gazdar shyǵaryndylaryn azaıtý jónindegi halyqaralyq mindettemeler jaǵdaıynda karbondy eginshilik agrarlyq sektordy damytýdyń strategııalyq baǵytyna aınalady.
Basylym • 08 Qarasha, 2025
Basqa basylymdardan: C5+1 sammıtiniń syry nede?
AQSh Prezıdenti Donald Tramp Vashıngtonda C5+1 sammıti aıasynda Ortalyq Azııanyń bes eliniń basshylarymen kezdesti.
Eńbek • 08 Qarasha, 2025
Kómir kenin jandandyrǵan isker jan
Almaty oblysyndaǵy isker áıelderdiń kóshin bastaýshy, «Amanat» partııasy áıelder qanatynyń múshesi Lázzat Botabekovanyń Raıymbek aýdanyndaǵy ken ornyn qaıta jandandyryp, aımaq halqyn sapaly otynmen qamtamasyz etip kele jatqanyna shırek ǵasyr boldy. Búginde kásiporyn jylyna 40 myń tonnaǵa deıin kómir óndirip, óńirdi negizgi otyn kózimen qamtyp otyr.
Aımaqtar • 08 Qarasha, 2025
Eńbekkerlerdiń mereıin tasytty
Almaty oblysynyń Raıymbek aýdanynda Jumysshy mamandyqtary jyly aıasynda «Saban Fest – 2025» atty eńbek merekesi joǵary deńgeıde uıymdastyryldy. Is-shara aıasynda aýyl sharýashylyǵy salasynda jetistikke jetken úzdikterdiń eńbegi dáriptelip, qurmet kórsetildi.
Qoǵam • 08 Qarasha, 2025
Álem chempıonyna – páter men avtokólik
Qyzylorda oblysynyń ákimi Nurlybek Nálibaev grek-rım kúresinen álem chempıony atanǵan Aıdos Sultanǵalı men onyń jeke bapkeri Ǵabıden Raıymbekpen kezdesti.
Ulttyq sport • 08 Qarasha, 2025
Biz ulttyq sportty kóbine ádemi bezendirilgen mádenıet retinde qabyldaımyz. Alaıda shyn máninde bul – orasan ekonomıka.
Qoǵam • 08 Qarasha, 2025
Almaty oblysynda kásipkerlikti damytý – memlekettik saıasattyń basym baǵyttarynyń biri. О́ńirde 140 myńǵa jýyq belsendi shaǵyn jáne orta bıznes sýbektileri bar. Kásiporyndar oblystyń 250 myńǵa taıaý turǵynyn turaqty jumyspen qamtamasyz etip otyr. Oblysta kásipkerlik belsendilikti yntalandyrýǵa baǵyttalǵan baǵdarlamalar men qoldaý sharalary júzege asyp keledi. Onyń ıgiligin jergilikti kásip ıeleri kórip, óndirisin damytyp keledi.
Úkimet • 08 Qarasha, 2025
Jasandy ıntellekt jáne qasterli qundylyqtar
Senat spıkeri Máýlen Áshimbaevtyń tóraǵalyǵymen «Ulttyq múdde» dıalog alańynyń kezekti otyrysy ótti. Sıfrlyq tehnologııalar dáýirinde rýhanı jáne adamgershilik bolmysty saqtap qalý úshin ne isteý kerek? Ulttyq qundylyqtardy dáripteý jolynda jasandy ıntellektiniń áleýetin qalaı tıimdi paıdalanýǵa bolady? Elordadaǵy Ulttyq mýzeıde ótken kezdesýde zııaly qaýym ókilderi men sarapshylar osy máselelerdi talqylady.
Ǵalam ǵajaptary • 08 Qarasha, 2025
Belgııanyń Antverpen qalasynda 2003 jyly aılasyna adam tańǵalarlyq urlyq jasalady. Biraq bir ǵana qatelik olardy áshkere qylady.
Teatr • 08 Qarasha, 2025
Keshe «Astana Balet» teatrynyń sahnasynda Natalııa Sas atyndaǵy Memlekettik akademııalyq orys balalar men jasóspirimder teatrynyń mereıtoılyq keshi ótti. Bul erekshe is-shara – aty ańyzǵa aınalǵan óner ordasynyń 80 jyldyǵy aıasynda elimizdiń túkpir-túkpirinde ótken gastroldik týrdyń qorytyndysy boldy.
Ǵalam ǵajaptary • 08 Qarasha, 2025
1919 jyldyń qańtarynda AQSh-tyń Boston qalasynda tarıhtaǵy eń erekshe apat bolǵan. Kóshelerdi sý emes, tátti shárbat basyp ketedi.
Qoǵam • 08 Qarasha, 2025
Zeınetaqy jınaǵynyń kólemi kóbeıdi
2025 jylǵy 1 qazandaǵy jaǵdaı boıynsha el turǵyndarynyń zeınetaqy jınaǵynyń kólemi 25,73 trln teńgeden asty. 12 aıda 4,56 trln teńgege nemese 21,5%-ǵa artty.
Ǵalam ǵajaptary • 08 Qarasha, 2025
Qyzyq, tarıhtaǵy kóp soǵys bolmashy ǵana dúnıeden bastalǵan eken. Mysaly, 1325 jyly Italııanyń Modena men Bolonıa qalalary arasyndaǵy soǵysqa shelek sebep bolǵan.
Digital • 08 Qarasha, 2025
Smartfon satyp alý kezinde kópshilik nazar aýdara bermeıtin, biraq asa mańyzdy bir jaıt bar, ol – qurylǵynyń IMEI nómirin tekserý. Jasandy ıntellekt jáne sıfrlyq damý mınıstrligi azamattarǵa qurylǵynyń verıfıkasııa mártebesin kz-imei.kz resmı saıty nemese «eGov Mobile» mobıldi qosymshasy arqyly tekserýdi usynady.
Ulttyq sport • 08 Qarasha, 2025
Túkpirdegi túbekte sadaq tartqan
О́skemenniń irgesindegi Glýbokoe kentinde turatyn Tóleýhan áýleti shetinen mergen. Sonaý Koreıada ótken dástúrli sadaq atýdan Álem kýboginde Qazaqstan namysyn qorǵaǵan Aıash Qabdollaeva jamby atýdan birinshi oryndy ıelense, onyń kelini put nysanasy boıynsha Ajar Tóleýhanova úshinshi oryn tuǵyrynan kórindi.
Jumys • 08 Qarasha, 2025
21,5 myń jas jumysqa ornalasty
Búginde eldegi jastar saıasatynyń basym baǵyty – 35-ke deıingi azamattardy jumyspen qamtý máselesi. Soǵan sáıkes memlekettik baǵdarlamalar men jobalar turaqty júzege asyrylyp, bos oryndar jármeńkesi jıi uıymdastyrylady. Máselen, jyl basynan beri Jastar praktıkasy kómegimen 21 myńnan asa otandasymyz eńbekke aralasty.
Arhıv • 08 Qarasha, 2025
Astanadaǵy Ulttyq arhıvte Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń qoldaýymen «Arhıv-2025: arhıvtegi amanat» atty respýblıkalyq ǵylymı-tájirıbelik konferensııa ótti. Arhıv, qujattama jáne kitap isi komıtetiniń tóraǵasy Rýstam Álı Mádenıet jáne aqparat mınıstri A.Balaevanyń quttyqtaý hatyn oqyp, is-shara shymyldyǵyn ashty.
О́ner • 08 Qarasha, 2025
Asyǵyń alshysynan tússin, Aıajan!
Únemi tyń ıdeıaǵa jaqyn júretin Aıajan Qýatbekqyzy balabaqsha baldyrǵandaryna túrli oıynshyq jasaýdy qolǵa alǵan. Balalarǵa ǵana emes, shaǵyn sehtan kúndelikti turmysqa qajet bylǵary buıymdar da shyǵaryp jatyr. Aıta keterligi, ár jasaǵan dúnıesinen qazaqy ıis ańqyp turady.
