Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ aýmaǵynyń bir gektarǵa jýyǵy qysqaryp ketti dep jýyrda másele kótergen zańger Baqytjan Bazarbektiń maqalasynan keıin kópshilikti eleń etkizgen daý týdy.
Zańger B.Bazarbek: «Almaty qalasy ákiminiń ár jyldary qabyldanǵan «Qazaqstan Respýblıkasy Bilim jáne ǵylym mınıstrliginiń Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıteti» ShJQ RMK jer ýchaskesine turaqty jer paıdalaný quqyǵyn berý týraly 2 túrli qaýlysy bar» deı kele «№1-1/294 nómirli birinshi qaýly 2012 jylǵy 30 qańtarda, al №4/392-2236 nómirli ekinshi qaýly 2017 jylǵy 2 qazanda qabyldanǵanyn» jazady. Ákim Ahmetjan Esimov qol qoıǵan 2012 jylǵy 30 qańtardaǵy № 1-1/294 qaýlyǵa sáıkes 2012 jyly Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ jer ýchaskesiniń aýmaǵy 73,2662 gektardy quraǵan. Al 2017 jylǵy qaýlyda ((№4/392-2236) jer aýmaǵy – 72,4872 gektar, al ýnıversıtetke tıelisi jer – 71,4220 gektar dep kórsetiledi. Eger kadastrlyq nómiri 20-313-009-014 bolatyn jer ýchaskesin nazarǵa alsaq, ýnıversıtet aýmaǵy 73,2662 gektardan 72,4872 gektarǵa qalaı qysqardy? Osyndaı saýal tastaǵan zańger B.Bazarbek bul iste máselege Almaty ákimdigi men oqý orny basshylyǵynyń qatysy bar dep otyr.
Osy oraıda ýnıversıtettiń birinshi prorektory M.Búrkitbaevtyń 2017 jyly 1 tamyzda qalanyń sol kezdegi ákimine jazǵan №9-9-2362 hatyn kóldeneń tartady. Bul hatta prorektor QazUÝ qalashyǵyn budan buryn oryn alǵan ózgertýlerge baılanysty túzetýdi suraıdy. «Sonda ol qandaı ózgerister boldy?» dep saýal tastaǵan B.Bazarbek Jer kodeksiniń 39-babynyń 2-tarmaǵyna sáıkes memlekettik jer paıdalanýshylarǵa ózine tıesili jer paıdalaný quqyǵyn ıelikten shyǵarýǵa jáne kepilge berýge tyıym salynatynyn atap ótedi.
«2017 jyly jerge ornalastyrý jobasy bolǵany jáne ol QazUÝ men Almatynyń Jer qatynastary basqarmasynda bekitilgenine kúmánim joq. Al qaýly jerge ornalastyrý jobasynsyz shyǵarylmaıdy, sáıkesinshe jerge ornalastyrý jobasyna deıin máseleni ákimdiktiń jer komıssııasy arqyly ótkizip, jer komıssııasynyń hattamalyq sheshimi shyǵaryldy», deıdi óz jazbasynda zańger B.Bazarbek.
Osy oraıda týyndaǵan máselege oraı ýnıversıtettiń baspasóz qyzmeti taratqan jaýaptyń tolyq mátinin usynýdy jón kórip otyrmyz: «Keıingi ýaqytta Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ-ǵa qatysty jeke tulǵalar tarapynan maqsatty túrde aqparattyq shabýyl jasalýda. Atap aıtqanda, YouTube ınternet-resýrsynda belgisiz tulǵa «Rokkı Balbo» degen laqap atpen QazUÝ basshylyǵy ýnıversıtettiń jer ýchaskelerin jeke tulǵaǵa satypty-mys degen beıne-habarlama jarııalaǵan. Sodan keıin bul materıaldy M.Kazachkov óziniń Telegram kanalynda tarata bastady. Osy taqyrypta bloger B.Bazarbek Facebook áleýmettik jelisinde post jarııalady. Osylaısha, ýnıversıtet pen onyń basshylyǵynyń bedelin túsirýge baǵyttalǵan jaǵymsyz pikirlermen jaǵdaıdy maqsatty túrde ýshyqtyrý beleń alýda.
Osy rette kóterilip jatqan jer máselesine qatysty túsinikteme berýdi qajet dep sanaımyz. Birinshiden, ýnıversıtet pen QazUÝ-dyń laýazymdy tulǵalary jer ýchaskesiniń bir bóligin úshinshi tulǵalardyń paıdasyna ıelikten shyǵarý jóninde kelisim bergen joq jáne jer ýchaskesin basqa tásilmen bólýge qatysqan joq. Aıta keterlik jaıt, barlyq múlik pen jer memlekettik aktıv bolyp tabylady, sáıkesinshe JOO-da olardy ıelený, paıdalaný jáne bılik etý quqyǵy joq. Ekinshiden, Jer kodeksiniń 43, 44-1 jáne 48-baptary, sondaı-aq «Memlekettik múlik týraly» zańnyń 4-babynyń 1-tarmaǵy memlekettik múlikti, onyń ishinde jer ýchaskelerin basqarý, berý/satý salasyndaǵy memlekettiń quqyqtary men mindetterin belgileıdi. Joǵaryda atalǵan zańdardyń baptarynda sheshimder qabyldaý tártibi zańnamalyq túrde aıqyndalǵan, sondaı-aq memleketke tıesili múlik pen jerge qatysty kez kelgen jeke-dara sheshim qabyldaý tártibi alynyp tastalǵan. Demek, ýnıversıtet basshylyǵy óz qalaýy boıynsha memlekettik múlik pen jerdi berýdi jeke-dara júzege asyra almaıdy. Úshinshiden, Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ basshylyǵy 2017 jyly jer ýchaskelerin ıelikten shyǵarý jónindegi jerge ornalastyrý jobasyn ázirlemegen, bekitpegen jáne oǵan eshbir túrde qatyspaǵan. Osylaısha, áleýmettik jelilerdegi QazUÝ basshylyǵynyń jer ýchaskelerin berýge qatysy bar degen jarııalanymdar shyndyqqa sáıkes kelmeıdi jáne onyń bedelin túsirýge baǵyttalǵan. Joǵaryda aıtylǵandarǵa baılanysty qazirgi ýaqytta quqyq qorǵaý organdaryna sharalar qabyldaý týraly ótinish joldandy».
Bul máselege oraı áleýmettik jelide ekonomıst-sarapshy D.Krıvosheev te ún qosty. Ol zańger B.Bazarbek bul máseleni kótermesten buryn saýaldy atalǵan ýnıversıtet basshylyǵyna joldaýy qajet edi dep sanaıdy.
B.Bazarbek kóterip otyrǵan jer máselesi 2016-2017 jyldary oryn alǵan. Ol keıbir qaýlymen rastalady. Degenmen qujattardan týyndaǵan saýalǵa oraı naqty jaýap tabý múmkin emes. Tipten zańdardyń ózi taldaýdy qajet etedi. Al normatıvtik qujattar men túsiniktemelerdiń qosymsha berilip jatatyny sondyqtan. Osy máseleni kótere otyryp D.Krıvosheev zańgerdiń qoǵamda belgili bir kózqaras qalyptastyrýdy kózdeıtinin ári bul jaǵdaıda qujattardyń jalǵandyǵyn, oǵan oqý ornynyń qatysy joq ekenin aıtyp otyr. О́ıtkeni birde-bir qujatta oqý ornynyń móri, senim hattardyń kóshirmesi kórsetilmegen.
D.Krıvosheev osy oraıda B.Bazarbektiń basty kózirin keıinge qaldyrǵanyn aıtady. Iаǵnı daýly másele týyndaǵannan keıin baryp 2017 jyly 1 tamyzda jazylǵan ýnıversıtettiń birinshi prorektory M.Búrkitbaevtyń hatyn jarııalaǵan. Onda oqý ornynyń ókili engizilgen ózgeristerge baılanysty ýchaskeniń shekarasyn túzetýdi suraıdy. Osy oraıda D.Krıvosheev ýchaskeni ózgertý týraly ákimniń 2017 jyly 2 qazanda jazylǵan qaýlysynda qatelikterdiń bar ekenin aıta kele bul hattyń ýnıversıtetke qajet nemese ákimdiktiń suraýy boıynsha da jazylýymen baılanysty bolýy múmkin deıdi. Sondyqtan dál osy hat oryn alyp otyrǵan jaǵdaıǵa sebep bolǵan.
Zańger B.Bazarbek sonymen birge Ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ usynǵan kadastrlyq nómiri 20-313-009-014 jer ýchaskesi shekarasynyń kontýrynda ártúrli maqsatty rejimderi men kadastrlyq nómirlerimen 3 túrli jer ýchaskesi bar ekenin alǵa tartady. Onda kadastrlyq nómiri 20-313-009-039 paıdalaný jáne qyzmet kórsetý úshin shashtaraz jalpy úlestik menshik; kadastrlyq nómiri 20-313-009-032 jalpy menshiktegi dúkendi paıdalaný; kadastrlyq nómiri 20-313-009-037 halyqqa qyzmet kórsetý ǵımaratyn jekemenshikte paıdalaný úshin dep kórsetilgen.
Bul jer ýchaskeleri jekemenshikke qalaı jáne qashan ótti? Osy oraıda «Ýnıversıtet aýmaǵynyń 0,8 ga qysqaryp ketýine 2017 jyly oryn alǵan qandaı jaǵdaılar sebep bolýy múmkin? Bul máselege tıisti oryndar nege kezinde nazar aýdarmaǵan? Tipten, qala ákiminiń sol jylǵy qaýlysyn zańsyz dep tabý jóninde de másele nege kóterilmedi?» degen saýaldarǵa ádildik organdary ádiletti jaýabyn aıtady dep sengimiz keledi.
Al birneshe býyn bilim alǵan qara shańyraqqa qatysty daýly másele árıne kópshiliktiń nazaryn aýdardy. Bedeli bıik joǵary oqý ornynyń aýmaǵyna qatysty týyndaǵan qaıshylyqty máselede tıisti oryndar anyqtaıtyn jaıttyń basy ashyq desek te, túıtkil kóp sııaqty.
ALMATY