О́mir men ónerdi marafon dep qabyldaıtyn týyndyger óz shyǵarmalarynda ýaqyt pen sezimniń tragedııasyn kórsetýge tyrysady. Eger sýretshi úshin grafıka – eń aldymen oılaý, dúnıetanymdy kórsetý tásili bolsa, onda akvarel – sezimder men emosıonaldy refleksterdi jetkizý quraly.
Avtor «Kúltegin», «Qyzyl qumyra», «Chontvarıdiń jumaǵy», «Tolǵanaı», «Qańbaq», «Rekvıem», «Lıtorgııa», «Taltús», taǵy basqa akvarel jumystarynda adam qundylyǵynyń joǵalýy syndy ýaqyttyń qasiretin ishki jan dúnıesinen ótkize otyryp, mysqylmen, sarkazmmen jetkizedi. Qaıyrbaı Zákiruly qazaq beıneleý ónerine 1970 jyldary keldi. Osynaý bederli jyldar belesinde Qazaqstannyń eńbek sińirgen óner qaıratkeri, kórnekti sýretshi, grafık-sheberdiń qalamynan órilgen keń tynysty týyndylar ulttyq mádenıettiń salqar kóshine mazmundy mura bolyp qosyldy desek qatelespespiz. Kópshilikke «Ulbalanyń baqyty», «Teńiz týraly tolǵaý», «Bazar jyraý» toptamalarymen belgili óner ıesiniń týǵanyna 75 jyl tolýyna oraı Á.Qasteev atyndaǵy Memlekettik óner mýzeıinde ashylǵan «Mınotavrlar marafony» kórmesine barsańyz, sheberdiń shyǵarmashylyq áleýetin anyq tanısyz.
– Fılosofııalyq tereń oılaıtyn sýretshini álem, adam bolmysy, ýaqyt baılanysy jáne ata-babalardyń rýhanı murasy taqyryptary tolǵandyrady. 1990 jyldardan bastap sýretshi shyǵarmashylyǵy ózgeriske ushyrap, týyndylarynda mıfologııalyq sıýjetter men ǵaryshtan, beınebir qus jolynan kelgendeı mıstıkalyq beıneler paıda bolady. «Mınotavrlar marafony» – Q.Zákirulynyń akvarel týyndylary toptamasynyń shartty ataýy. Oǵan sońǵy eki jylda oryndalǵan jıyrmaǵa jýyq akvarel paraqtary kiredi. Mundaı taqyryptyń tańdalýy, eń aldymen, sýretshiniń dúnıetanymy men kózqarasynyń ózindik ereksheliginde jatyr. Kórme sheber shyǵarmashylyǵynyń 50 jyldyǵyna jáne táýelsizdiktiń mereıli belesi men Qazaqstan Respýblıkasy Kórkem akademııasynyń 15 jyldyǵyna arnalyp otyr, – deıdi belgili ónertanýshy Samal Mamytova.
Qaıyrbaı Zákiruly 1945 jyly Qyzylorda oblysy Aral qalasynda dúnıege kelgen. 1968 jyly N.V. Gogol atyndaǵy Almaty kórkemsýret ýchılıshesin, 1976 jyly Abaı atyndaǵy Qazaq pedagogıkalyq ınstıtýtynyń kórkemsýret-grafıka fakýltetin támamdaǵan. 1968 jyldan bastap respýblıkalyq jáne halyqaralyq kórmelerge qatysyp keledi. 1976 jyldan Qazaqstan Sýretshiler odaǵynyń múshesi. 1988 jyly «Qazaqstannyń eńbek sińirgen óner qaıratkeri» atanyp, 1996 jyly Prezıdent stıpendııasynyń ıegeri boldy. 2006 jyldan Qazaqstan Kórkem akademııasynyń akademıgi. 2008 jyldan Qyzylorda «Bolashaq» ýnıversıtetiniń qurmetti professory. 2013 jyly Halyqaralyq Túrksoı syılyǵynyń ıegeri atandy. 2019 jyly Soltústik Kıprde jeke shyǵarmashylyq kórmesi ótti. Týyndylary Á.Qasteev atyndaǵy Memlekettik óner mýzeıinde, oblystyq mýzeıler qorynda jáne AQSh, Reseı, Japonııa, Iemen, Fransııa, Qazaqstannyń jeke kolleksııalary men galereıalarynda saqtaýly. Almatylyqtar men qala qonaqtaryna qushaq ashqan kórmege avtordyń jeke jınaǵynan alynǵan 30-ǵa jýyq kartına qoıylǵan.
ALMATY