Pikirler
Intellektýaldy menshiktiń mańyzy
Ánshi, óner qaıratkeri Meırambek Bespaevtyń avtorlyq ıdeıasy boıynsha «Habar» telearnasynan «Juldyzdy jekpe-jek» mega shoýynyń kórsetile bastaǵandyǵyna biraz ýaqyt boldy. Onda elimizge tanymal jas ánshiler ekeýara jarysqa túsip, jandy daýyspen án aıtady. Jeńimpazdy Meırambektiń óz jetekshilik etetin bilikti tóreshiler alqasy aıqyndaıdy.
17 Sáýir, 2018
Bizge de bir Komarovskıı kerek edi
Ish aýyrsa da, tis aýyrsa da jurt japa-tarmaǵaı keńes suraıtyn, aıtqandaryn buljytpaı oryndaıtyn bir ámbebap maman bar Komarovskıı degen. Balalary túshkirip-pysqyryp, temperatýrasy sál kóterilse analarynyń jalma-jan ǵalamtorǵa úńilip, álgi áıdik medısına mamanynyń aqyl-keńesin oqyp jatatynyna ózimiz de kýá bolyp júrmiz.
16 Sáýir, 2018
О́ńirlik áriptestiktiń órisi keń
Ortalyq Azııa elderi táýelsizdik alǵannan bergi 26 jyl ishinde ózderiniń basym baǵyttaryn aıqyndap úlgerdi. Aımaqta damýǵa qatysty túrli kózqarastyń bolýyna qaramastan, ózindik ereksheligin aıqyndaıtyn ońtaıly jol qalyptasty.
16 Sáýir, 2018
Orys kórkem oıyna tereńdep dendeý eshkimge ońaı soǵyp kórgen emes. Qońsylas qonǵan kóp jurttar arasynan jan júregimen jaqyndap, ulttyq tilegin oǵan jalǵastyra bilgen halyq dúnıede ekeý bolsa sonyń biri qazaq. «Tatıananyń qyrdaǵy áni» arqyly sezim dúnıesiniń ózgeshe qubylysymen áýeli Jıdebaıda tabysyp ap, sonan kúlli dalany sharlaı jónelýiniń ózi tegin emes. SaHaranyń ulan asyr tósindegi kóshpendi el kókeıine nyq ornyǵý úrdisiniń kámil durystyǵyn ómir áldeqashan dáleldedi.
13 Sáýir, 2018
Ádebıet pen ádep – maǵynasy ártúrli bolǵanymen, tegi bir, túbi bir, týys sózder ekenin baıqasaq kerek-ti. Rýhı turǵydan jaqyn. «Ádebıet – ardyń isi» dep qaıtalaýdan jalyqpaı kelemiz. Al ar-ojdannyń kórnekti tusynda, aldyńǵy shebinde ádep turady emes pe. Shynymen-aq qazaqtyń bas hakimi aıtqandaı, «ar uıalar is qylmas aqyl zerek». Demek ádepten attaǵan, ar uıalar is qylǵan, qarapaıym kisilik mádenıetinen quralaqan adam qansha daryndy, týmysynan talantty bolsa da, halyq súıgen ardaqty aqyn, jampoz jazýshy bolyp ta jarytpasy haq.
13 Sáýir, 2018
Sıfrly dáýir tegeýrinine tótep berý úshin
XXI ǵasyr – bilim men ıntellekt ǵasyry degenge den qoıǵaly qashan. Tórtinshi ónerkásiptik tóńkeris dúmpýi de irgemizdi solqyldatyp, tabaldyryqtan attady. Sıfrly tehnologııa ekonomıkamyzdyń barlyq salasyn jaýlap barady.
12 Sáýir, 2018
О́tken aptada Bakýde Qosylmaǵan elder qozǵalysyna múshe memleketter Syrtqy ister mınıstrleriniń aralyq konferensııasy bolyp ótti. Onyń taqyryby «Turaqty damý úshin halyqaralyq beıbitshilik pen qaýipsizdikti saqtaý» dep ataldy. Ázerbaıjan Respýblıkasy 2019 jyly osy qozǵalystyń joǵary deńgeıdegi HVIII sammıtin ózinde qabyldaıdy. Myna konferensııa sol sammıt aldyndaǵy daıyndyq ispettes boldy.
12 Sáýir, 2018
Balalar aldyndaǵy jaýapkershilik
Balalar kirshiksiz aq paraq sııaqty. Osy paraqqa sanaly tárbıe álippesin jazý, osy paraqty ot pen sýdan saqtaý – paryz. Ata-anaǵa ǵana emes, qoǵamǵa da. О́ıtkeni olar – ómirdiń shýaq nury.
11 Sáýir, 2018
Abaı atamyz óziniń 12-shi qara sózinde: «Qazaq barynda baımyn dep maqtanady. Joǵynda «maǵan da baıaǵyda mal bitip edi» dep maqtanady» degeni sııaqty qazir qazaq qoǵamynda maqtannyń alýan túri paıda boldy.
11 Sáýir, 2018
Saqtaný óz aldyna, sabaq alsaq, qane
Atam qazaqtan qalǵan bir sóz «Saqtyqta qorlyq joq» degenge saıady. Shynynda, aıtyp kelmeıtin apattar álemde jıilep ketken sekildi. Ásirese 64 adamnyń, onyń ishinde beıkúná 41 balanyń ómirin jalmaǵan Kemerovo qasireti kimdi de bolsa oılandyrǵany anyq.
10 Sáýir, 2018
Halyq – uly uǵymnyń ataýy. Onyń rýhy, jasampazdyǵy, qudireti ólsheýsiz. Halyq taǵdyry – el, memleket, jer-sý, bolashaq taǵdyry. Halyqtyń tarıhy, tili, mádenıeti, kórkemóneri, mıfologııasy, aqyl-oıy, parasaty, dúnıetanymy, dástúri, sharýa-kásibi, danalyq tájirıbesi, kózqarasy, ǵuryp-salttary – máńgilik ıgilikterimiz, altyn tamyrymyz, asyl jaýharymyz.
10 Sáýir, 2018
Mektepte ıntegralǵa baılanysty esepterdi jaqsy shyǵaratynmyn. Biraq ýaqyt óte kele bul bilimim qajetsiz bolǵandyqtan, umytylyp qaldy. Bir kúni balalarǵa arnalǵan ensıklopedııadan ıntegraldyń ne úshin kerek ekeniniń mysalmen berilgen ońaı túsindirmesin oqydym.
09 Sáýir, 2018
Beıbitshiliktiń tiregi – toleranttylyq
Álemde, óz aınalamyzda adamı qatynastarǵa jat kórinisterge, birin-biri orynsyz kemsitken, jónsiz aıyptaǵan jandardyń is-áreketterine kýá bolǵanda fransýz jazýshysy Antýana de Sent-Ekzıýperıdiń: «Eger sen men sııaqty bolmasań, sol úshin seni kemsitpeımin, qaıta qurmetteımin» degen sóziniń ishki máninen ózgeniń nanym-senimine, ustanymyna, ártekti keletinin jaratylystardyń bolmysyna túsinistikpen qaraýdyń mańyzdylyǵyn uqqandaı bolasyń.
09 Sáýir, 2018
Bilim jáne ǵylym mınıstrliginiń basshylyǵymen mektepterde júzege asyrylý ústindegi reformany aldymyzdaǵy zamanǵa búkil el bolyp daıyndalýdyń úlken bir sharasy retinde atap kórsetýge bolady. Aldymyzdaǵy zaman qandaı zaman? Máımóńkelemeı ashyǵyn aıtaıyq, ol – jumyssyzdyq zamany.
06 Sáýir, 2018
Esterińizde bolsa, egemendiktiń eleń-alańynda juldyz joramal jarııalamaıtyn gazet-jýrnal joqtyń qasy edi. Bul úrdis áli de bar. Astrologııa bizdiń ómirimizge dendep engeni sonshalyqty, qazir kópshiligimiz ózimizdiń «balyqtar», «torpaq» nemese «arystan» ekenimizge jáne shoqjuldyzymyzdyń taǵdyrymyzǵa áser etetinine ábden senemiz.
06 Sáýir, 2018
Abaı hakimniń aıtýynda, adamnyń júrekten aıaýly jeri joq. Aıryqsha bólip aıtqan adamdyq úsh qasıettiń biri de – jyly júrek. «Raqymdylyq, meıirbandylyq, ártúrli iste adam balasyn óz baýyrym dep, ózine oılaǵandaı olarǵa da bolsa ıgi edi demek, bular – júrek isi» deıdi. Al ǵaqlııa qara sózderiniń sońyn: «Adamshylyqtyń aldy – mahabbat, ǵadelet, sezim» dep tujyrymdaıdy. Osyǵan oı júgirtip paıymdaǵanda dúnıeni ustap turǵan adamdyq asyl qasıetterdiń asqar shyńynda ádilet pen meıirim turmaǵy lazym.
05 Sáýir, 2018
Kelisim bar jerde daý júrmeıdi
«Ýdyń betin ý qaıtarady» deıdi. Al daýdyń betin ne qaıtarady? Baıqasańyz, adamdar arasynda týyndaıtyn daýlardyń daýasy eshqashan tabylmaıtyn sekildi. Sondyqtan daýdyń betin daý ǵana qaıtarady dep daýlasqandar birin-biri sottatý úshin sotqa júginedi. Biraq odan daý basylmaıdy. Qaıta yza-kek sol naǵyz ýǵa aınala túsedi. Sonda ne istegen jón? Máseleni sotta esep aıyrysýǵa deıin jetkizbeı, kelisimge, bitimge kelýge bolmas pa? Al bile-bilsek, bizdiń elimizde kez kelgen daýlasqan jannyń bitimge kelýine tolyq múmkindik bar.
05 Sáýir, 2018
Ana tilimiz – birinshi baılyǵymyz
Ábdilda Tájibaev Qazaq radıosyna bergen suhbatyn osy ózekjardy sózben bastaıdy. Bul – keńestik kezeńde aıtylǵan sóz. Elbasy «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» maqalasynda «Ultymyzǵa adam aıtqysyz demografııalyq soqqy jasaldy, qazaqtyń tili men mádenıeti qurdymǵa kete jazdady» dep keńestik bıliktiń ult retinde joıyp jiberýdi kózdegenin ashyq jazady.
04 Sáýir, 2018
«Men qalada ómir súre almaımyn...»
Qazaqtar kezinde osylaı deıtin edi.Shynynda solaı, burynǵy kezde aýyldan kóship baratyn qarapaıym adamǵa qalada ómir súrý ońaı emes-tin. Úı-jaı alý túgili ishim-jem, durys kıim, jaqsy qyzmet kórý sııaqty qajettiliktiń bári tapshy bolatyn.
04 Sáýir, 2018
Qudaıy kórshim jumalyqqa shaqyrdy. Tórge ozǵan jas ımam dastarqan basyna jınalǵandardy aýzyna qaratyp, ýaǵyz aıtyp otyr.
03 Sáýir, 2018
