Beıbit eldiń belgisi – bitimgerlik mıssııasy

Bıyl elimizdiń 430 ás­kerı qyzmetshisi BUU-nyń b­itim­­gershilik mıssııasyna jibe­­riledi. Olar aldymen  Or­ta­lyq Afrıkadaǵy turaq­tan­dyrý jónindegi mıssııaǵa úles qosady. Sodan keıin Kongo Demokratııalyq Respýb­lı­kasyndaǵy turaqtandyrý jó­nin­degi mıssııaǵa sapar shege­di. Aqyrynda Malıdegi turaq­tandyrý jónindegi mıssııaǵa jáne Lıvandaǵy ýaqytsha kúshter mıssııasyna attanady. Qazirgi ýaqytta BUU-nyń bitimgershilik mıssııa­syna shtab ofıseri, jaıaý ásker, medısınalyq barlaý, ın­je­nerlik, áskerı polısııa se­kildi áskerıler jetis­peıdi. Qazaqstan bıyl osy qyzmet­ker­lerdiń ornyn toltyrmaq.

Qorǵanys mınıstrliginiń málimetine súıensek, 2000 jyldarǵa deıin bitimgershilik mıssııalaryna Qorǵanys mı­nıstrligi, shekara qyzmetteri men ishki ásker bólimsheleriniń qyzmetkerleri qatysty. 2014 jyldan bastap 45 ofıser Batys Saharada, Kot-d’Ivýarda, Lıvandaǵy mıssııaǵa áskerı baıqaýshy jáne shtab-ofıseri retinde  ter tókti.

Sondaı-aq 2018 jyldan bastap 520 áskerı qyzmetshi bitim­gershilik bólimshe qura­mynda Lıvandaǵy ýaqyt­sha kúshter mıssııasyna tartylǵan. Búgingi kúni Batys Saharada – 6, Lıvandaǵy ýaqytsha kúshterde 9 áskerı qyzmetshi tynyshtyqty qorǵaýǵa at salysyp júr. Qor­ǵanys mınıstri Rýslan Jaq­sylyqovtyń aıtýynsha, bitimgershilikke jiberiletin áskerıler áleýmettik jáne medısınalyq jaǵynan tolyq­taı qamtamasyz etiledi.

«Zańǵa sáıkes, BUU bitim­ger­shilik mıssııalaryna qaty­sý kezeńinde úsh ese jalaqy, qaıtyp kelgen soń memle­ket esebinen emdelý, jyl saıyn­ǵy demalysqa eki apta qosym­sha demalys beriledi. Qaty­sý kezeńi jeńildikti sharttarmen bir aıy bir jarym aı bo­lyp esep­teledi», dedi Qorǵa­nys mı­nıstri Parlament palata­lary­nyń birlesken otyrysynda.

Qazaqstan jyldan-jyl­ǵa bitim­gershilik opera­sııa­laryndaǵy óz úlesin art­tyrýdy kózdeıdi. BUU bas­shy­lyǵy da eldiń áskerı maman­darynyń daıarlyq deńgeıi men bilim kórsetkishterin joǵary baǵalaıdy. Qazaqstandyq bitim­gerler sanyn arttyrýǵa qoldaý kórsetýge ázir. 

Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev taıaý­da Par­lament palatalary­nyń birlesken otyrysynda ha­lyqaralyq mindettemelerdi oryndaý úshin respýblıkanyń Qarýly Kúshterin paıdalaný týraly usynys jasaǵan edi. Bul qadam Qazaqstannyń álemdik qaýipsizdikti nyǵaıtýǵa qosar úlesin arttyrady.

«О́mirde jáne álemde bolyp jatqan sońǵy oqıǵalar qaýip­sizdikke tónetin syn-qa­ter­di joqqa shyǵarmaıdy. Osy­ǵan baılanysty áskerdiń jaýyn­gerlik ázirligin odan ári ny­ǵaıtý qazirgi syn-qaterge qarsy áreket etýde tájirıbe jınaqtaý máselesi ózekti bolyp otyr. Osy turǵyda uıym jarǵysynyń 7-taraýyna sáıkes, Qarýly Kúshterdiń Ortalyq Afrıka­da, Kongo Demokratııalyq Res­­pýb­lıkasynda, Malıde bitimger­shilik mıssııaǵa qatysýyn ke­ńeı­tý­di oryndy dep sanaımyn», degen edi Prezıdent Q.Toqaev.

Bitimgershilik mıssııa­lary­na qatysý Qazaqstannyń beı­bitshilik pen qaýipsizdikti qoldaýdaǵy eńbegi ispetti. Álbette, atalǵan mıssııa ás­kerine jasaq qosý isine kez kelgen memleket tartyla ber­meıdi. Qazaqstan BUU bitim­­gerlik áskerine Ortalyq Azııa­dan ásker jiberýshi jal­ǵyz mem­leket ekenin atap ótken jón. Osy oraıda, elimiz beı­bit eldiń qyrynan kóringen, jaýapkershilik alyp, oryndaı alatyn qabiletin atyshýly halyq­aralyq uıym moıyndady dep aıta alamyz.

Negizinen ekijaqty kelisim­ge sáıkes, BUU bitimgerlik mıssııasyna tartylatyn Qazaqstan áskerıleri qaqtyǵysqa toly aı­maq­tarǵa jiberilmeıdi. Sar­bazdar, kerisinshe, bitim­ger­lik rotasynyń áleýetin art­­ty­ra­tyn, daý-janjaly az óńir­ge jiberý qarastyrylǵan. Biraq bitimgershilik opera­sııa­sy­­nyń qaýipti tustaryn da jasy­­ra almaımyz. Adam ólimi­men aıaq­talǵan oqıǵalar da bar. Máse­len, 1995 jyly Tájik­standa bitim­gerlik topta bory­shyn óteý­ge barǵan 17 qazaq sarbazy qaza tapqan. 2003 jyly Irakta da bir jaýynger opat boldy.

Bitimgerlik operasııalaryna qatysý bitimgershilik pen gýmanıtarlyq kómek kórsetýde tájirıbe jınaqtaýǵa, sarbaz­dar­dyń jaýyngerlik qabiletin shyńdaýǵa zor úles qosary sózsiz.