Basqa basylymdardan: Astana men Parıj yntymaqtastyǵynyń jańa kezeńi

«Búginde bizdiń elderimiz belsendi jáne senimdi saıası dıalogti qoldaıdy. Qazaqstan men Fransııa halyqaralyq arenada tyǵyz ózara is-qımyl jasap, kópjaqty platformalar aıasynda beıbitshilik pen turaqty damý ıdeıalaryn birlesip ilgeriletip keledi», dedi Q.Toqaev. Ol ári qaraı Fransııanyń Qazaqstan ekonomıkasyndaǵy eń iri saýda seriktesteri men jetekshi ın­vestorlardyń biri ekenin aı­typ, fransýzdardyń Qazaq­standa bıznes júrgizýge degen adaldyǵy úshin rızashylyǵyn bildirdi.

О́z tarapynan E.Makron Pa­rıjdegi kelissózderiniń mańy­zyn atap ótti. Onyń pikirinshe, bul Qazaqstan-Fran­sııa ynty­maq­tastyǵyn damy­týǵa qosymsha serpin beredi. Birlesken málimdemede eki Pre­zıdent kólik jáne logıstı­ka, aýyl sharýashylyǵy, energe­tıka, ónerkásiptik yntymaq­tas­tyq, sıfrlyq damý jáne den­saý­lyq saqtaý sııaqty sa­lalar­daǵy yntymaqtastyqty talqy­la­dy. Sondaı-aq mádenı-gýma­nı­tarlyq baılanystardy nyǵaıtýǵa erekshe kóńil bólingen.

Joǵary deńgeıdegi kelissóz

Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń Fran­­sııaǵa sapary barysyn­da saýda-ekonomıkalyq, ınves­tısııa­lyq, mádenı-gýmanı­tar­lyq salalardaǵy yntymaq­tas­tyqty nyǵaıtý baǵytynda joǵary deńgeıdegi kelissóz júrgizildi.

Q.Toqaev klımattyń ózgerýi jáne kóshi-qon sııaqty jahandyq syn-qater­ler halyqaralyq yntymaqtastyqqa jańartyl­ǵan tásilderdi qajet etetinin aıtty. Sondaı-aq Qazaqstan basshysy eldiń Fransııamen sırek metaldar óndirý, «jasyl» energetıkany damytý jáne atom ónerkásibi salalaryndaǵy yntymaqtastyqqa múddeliligin bildirdi. Ol Qazaqstanda atom elektr stansasyn salýǵa baılanysty ótken referendým Eýropanyń energetıkalyq qaýip­sizdigin nyǵaıtýǵa múmkindik ashatynyn aıtty.

Sonymen qatar ol Azııa men Eýropany baılanystyratyn «Orta dáliz» jobasy arqyly Qazaqstannyń Eýropanyń ener­getıkalyq qaýipsizdigin qamtamasyz etýdegi rólin atap ótti. Qorytyndylaı kele, Q.To­qaev jahandyq turaqtylyq pen ór­kendeýge qol jetkizýge Fransııamen keleshegi myqty yntymaqtastyqqa senim bildirdi.

Fransýz bıznesmenderin qyzyqtyratyn usynys

Qazaqstan Prezı­denti Qasym-Jomart Toqaev­tyń Fransııa­ǵa jasaǵan memle­ket­tik saparynyń nátıje­sinde 36 qujatqa qol qoıyldy, onyń ishinde quny 2,2 mlrd dollardy quraıtyn 14 kommersııalyq kelisim bar.

Qujattar jıyntyǵyna 1 úki­metaralyq,  21 vedom­stvoaralyq kelisim kiredi. Prezı­dent Qasym-Jomart Toqaev pen Fran­sııa Prezıdenti Emmanýel Makronnyń qatysýymen qol qoıylǵan mańyzdy qu­jattardyń biri – Qazaqstan men Fransııa arasyndaǵy mańyzdy resýrstar men materıaldar salasyndaǵy strategııalyq serik­testiktiń jol kartasy.

«2040 jylǵa qaraı mańyzdy shıkizatqa álemdik suranys tórt ese ósetindikten, Qazaqstan fransýz jáne eýropalyq ónerkásiptiń senimdi jetkizýshi seriktestigi bola alady», dedi Q.Toqaev Parıjde fransýz bıznes alpaýyttarynyń qatysýymen ótken ınvestısııalyq dóńgelek ústelde sóılegen sózinde. Qazaqstan – EO ekonomıkasyna qajetti mańyzdy shıkizattyń eń senimdi ári mańyzdy óndirýshisi. Qazirgi ýaqytta elde tıtan, mys, magnıı jáne skandııdi qosa alǵanda, 34 mańyzdy shıkizattyń 19-y óndiriledi. Sonymen qatar Qazaqstanda lıtıı, berıllıı jáne tantal sııaqty sırek kezdesetin mıneraldardyń mol qory bar, al olar joǵa­ry tehnologııalyq jáne ekologııa­lyq taza salalarǵa óte mańyzdy.

Qazaqstan – Fransııanyń Ortalyq Azııadaǵy negizgi saýda-ekonomıkalyq jáne ınvestısııalyq seriktesi. Qazirgi ýaqytta bul el Fransııanyń aımaqtaǵy saýdasynyń 80 paıyzdan astamyn quraıdy. Fransııa Qazaqstanǵa salynǵan ınvestısııa kólemi boıynsha altynshy orynda tur. «Alstom», «TotalEnergies», «Air Liquide», «Orano», «Vicat», «Danone» jáne «Lactalis» sııaqty iri fransýz kompanııalary Qazaqstan ekonomıkasyna qomaqty qarjy salǵan, jalpy somasy shamamen 19,5 mlrd dollardy quraıdy. 2024 jyldyń ózinde Fransııanyń tikeleı ınves­tısııasy shamamen 900 mln dollarǵa jetken. Qazir qazaqstandyq naryqta 200-den asa fransýz kompanııasy jumys isteıdi. 2023 jyly eki el arasyndaǵy ekijaqty taýar aınalymy 4,2 mlrd dollardy quraǵan.