«Tenderge túsken kelinshek» nemese teatr maýsymyndaǵy sońǵy premera týraly bir úzik oı

Muhtar Áýezov atyndaǵy Qazaq memlekettik akademııalyq drama teatry  85-shi teatr maý­symy aıaqtalar tusta jazýshy Medeý Sársekeniń «Tenderge tús­ken kelinshek» deıtin dramasyn sah­naǵa shyǵardy. Sahnalyq týyndynyń negizgi aıtar oıyna kelsek, taǵdyrdyń bu­ra­lań joldarynda adam ba­synda neshe túrli taýqymet bola bermek. Oqys qadamdar keıde bú­kil otbasynyń kúlli qundy­ly­ǵynyń kúl-parshasyn shyǵaryp, kúrdeli sátterde pendelerdiń ishine búkken pıǵyldaryn syrtqa atoılatady. Saǵıla men Taýbaı da orta jas­tan asyp, ul úılendirip, nemere súıip, aldaǵy kúnderdiń aman­dyǵyn tilep otyrǵan jandar edi. Betine qarap otyrǵan jalǵyz ul sholjań kelinshegimen aıaldamada qapersiz turǵan kisini qaǵyp ketedi. Barlyq baqytsyzdyqtyń basy da – osy keleńsiz kún. Beısaýat júrgen adamdy kóli­gimen qaǵyp ketken balany temir tordan qutqaryp qalýdyń jal­ǵyz joly – qomaqty para ǵana. Osy ýaqytqa deıin qońyr tirshilik keship kelgen otbasy bir táý­likte 100 myń dollar taba ala ma? «Tenderge túsken kelinshek» dep   aty eliktirip turǵan dramada tenderge túsetin kim? Taýbaıdyń óz áıeli me, álde taırańdaǵan uldyń úıindegi kelin be? Al bireýdiń qoınyndaǵy ja­ryn saýdalap júrgen adam kim? Bul jasyryn keıipker kórermen­deri­men kezdespeıtindigimen de tartymdy. Sharasyz otaǵasy – Taýbaıdy eki quramda teatrdyń akterleri Baqtııar Qoja men Bekjan Turys, al «tenderge túsken kelinshek» Sa­ǵıla rólin Darııa Júsip, Dana­gúl Temirsultanova, sondaı-aq advokat Jorabekti Asylbek Boranbaı men Azat Seıtmetovter oı­naıdy. О́nersúıer qaýym bul keshte talantty óner ıesi Bekjan Tu­rys­tyń tereń oıynynan keıip­keriniń ómir mazaǵyna taıtalasa almaǵan jan azabyn kórse, Saǵ­ı­la­ny som­daıtyn Dana Temi­r­sultanova men Dárııa Júsip keıipker bol­mysyn ár qyrynan asha túsedi. Osy zamanda qoınynda jatqan jaryn «tenderge» túsirip qoıatyn azamattar bar ma degen oı da kólbeńdeıdi. Al qoıylymnyń av­tory, jazýshy Medeý Sárseke bolsa: – Bul shyǵarma 2009 jyly týdy. Bastapqyda bul pesany birqatar oblystyq teatrlar qoıý­ǵa qyzyqqanymen, sahnalaýǵa asyq­pady. Men kásibı dramatýrg emespin. Tek 25 jyl boıy ishime syımaı, uıqymdy buzǵan nárseni jazdym – dese,  belgili óner synshysy Álııa Bópejanovanyń paıymy tómendegideı. – Qoıylymda búgingi zaman­daǵy qundylyqtyń ózgerýi, adam­dardyń sonshalyqty meıirimsizdigi, tipti adam taǵdyryn para sheshetinin, baı men kedeı ómiriniń aıyrmasy tup-týra, qaz-qalpynda kórsetilgen. Eń bastysy, bul jer­de kózge urmaıtyn, biraq túısi­gi mol jan sezetin bir ıdeıa bar: sahna ashylǵanda – átkenshekte bala otyrdy, eki jaqtan áke-sheshesi terbetip turdy, jabylǵanda da – sol átkenshek, biraq onda shashy aǵarǵan, óli janarly ul otyr, eki jaǵynan sup-sur kıingen bireýler áldılep tur. Munda aıtyp jet­kizgisiz tragedııa jatyr. Qaıy­rymsyz urpaq! Balany jónsiz, shekten tys álpeshteý degenniń úlken qatelikke uryndyratynyn, nátıjesinde, baryn aýzyna tos­qan áke-sheshege uldyń qaıyryla qaramaýyna ákep tireıtinin kór­setip otyr. Bala ómirdiń táttisin ǵana emes, ashysyn da kórýi shart. Jańa zamannyń ahýalyn sýretteýge umtylǵan jazýshynyń jańa týyndysyn Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri, rejısser Orazhan Kenebaev sahnalap otyr. Endi bul dramany kórermen kúzde, teatr­dyń 86-shy maýsymy ashyl­ǵannan keıin tamashalaı alady. Aınash ESALI, Almaty.