«Dinı qyzmet jáne dinı birlestikter týraly» zań jobasyn jáne osyǵan ilespe zańdyq qujat jaqynda Májiliste maquldanǵan-dy. Endi osy zań jobalary keshe Senattyń Áleýmettik-mádenı damý komıtetinde talqyǵa tústi.
Din ustanýshylar men dinı ǵıbadathanalardyń sany jyl sanap ósip keledi. «Qazaqstan Respýblıkasynyń dinı senim bostandyǵy jáne dinı birlestikter týraly» Zańy 1992 jyldyń 15 qańtarynda múldem basqa dinı ahýal jaǵdaıynda qabyldanǵan-dy. Bul zań dinı birlestikterdiń damýy kókjıekterine taldaý jasalmastan qabyldandy, dep málimdedi óz sózinde Din isteri agenttiginiń tóraǵasy Qaırat Lama Shárip. Agenttik tóraǵasynyń málimetterine qaraǵanda, qazirgi tańda dinı birlestikter sany 4551-ge jetip otyr. Olar qyryqtan astam konfessııalar men demınasııalardy quraıdy. Al 1991 jyly olardyń sany bar-joǵy 671 bolǵany belgili.
Zań jobalarynyń maqsaty dinı senim jáne ar-ojdan bostandyqtaryn qamtı otyryp, azamattardyń quqyn qorǵaý bolyp tabylady. Sondaı-aq, dinı birlestikter qyzmetiniń zańnamalyq shet-sheńberin aıqyndaý men zańsyz qyzmet atqaryp otyrǵan dinı uıymdar men mıssıonerlerge qatysty qatań talaptar engizýdi kózdeıdi. Zań jobasyn ázirleý barysynda Reseı, Belorýssııa, Armenııa, Grýzııa, Lıtva, Ispanııa, Fransııa, Germanııa jáne ózge de elder tájirıbeleri jan-jaqty saraptalǵan.
Qysqasha baıandamadan keıin Senat depýtattary zań jobalary boıynsha suraqtaryn qoıyp, óz oılaryn ortaǵa saldy. H.Valıev Quran aıattarynyń arab tilinde oqylatynyn, al ony túsinetinder biren-saran ekendigin tilge tıek ete kelip, endigi jerde ony qazaq tilinde júrgizý qajettigin jetkizdi. Depýtat osy rette myń jyl buryn Reseıdiń Vatıkannan ruqsat alyp, dinı rásimderdi ótkizýdi grekten orys tiline kóshirgendigin mysal retinde keltirdi. Mundaı ýájben kelisken agenttik tóraǵasy Qurannyń álemniń qyryqtan astam tiline aýdarylǵanyn, alaıda qazaqsha aýdarmalarynyń sapasy syn kótermeıtindigin atap kórsetti. Ústimizdegi jyldyń 29 qyrkúıeginde dintanýshylardyń forýmy ótip, onda assosıasııa qurylyp baryp osy másele sheshimin tabýy tıis.
Ǵ.Esim men T.Muhamedjanov zań jobasynyń oryssha mátininde «dýhovnoe» (rýhanı) sóziniń orynsyz ekenin alǵa tartty. Senatorlar paıymynsha, bul sózdiń uǵymy keń bolǵandyqtan, dinı uıymdar ony basqasha turǵydan paıdalanýy múmkin. Q.Lama Shárip óz jaýabynda «dýhovnoe ýpravlenıe» sóziniń ótken ǵasyrdyń 30-jyldarynan Dzerjınskııden kelgenin alǵa tartty. J.Erǵalıevtiń suraǵyna oraı jaýabynda agenttik tóraǵasy janaza shyǵarý rásiminiń endigi jerde meshitterde oryndalýy oryndy ekendigin aıtty.
Jalpy, Senat depýtattary óz sózderinde dinı mamandar daıarlaý, mıssıonerler jumysyn jiti baqylaý, hıdjab ornyna ulttyq kıimder kııý máselelerin kóterdi. Osylaısha jan-jaqty pysyqtaýdan ótken zań jobalary palatanyń jalpy otyrysyna shyǵarylatyn bolyp sheshildi.
Asqar TURAPBAIULY.