Qazaqstanda áleýmettik salaǵa qamqorlyq tanytý aıasy keńeıe túsýde
Qazaqstanda úzdik bilim berý, úzdik densaýlyq saqtaý, úzdik memlekettik basqarý, úzdik ádil sot bolýy tıis. Jańa áleýmettik Strategııa – árbir qazaqstandyqtyń ıgiligi jónindegi meniń qamqorlyǵym. Bul bizdiń elimizdegi barlyq atqarýshy bıliktiń de qamqorlyǵy bolýǵa tıis. Men ózimniń Qazaqstan halqyna jańa Joldaýymdy osy máselege arnaǵaly otyrmyn.Nursultan NAZARBAEV.
“BEREKE-A” – QAIYRYMDYLYQTYŃ DOSY
Qalyń quıqaly ońtústikte qaıyrymdylyq jasaǵandy saýapqa balaıtyn jany izgi adamdar kóp. Shyq bermes Shyǵaıbaıdaı “tapqanym ózimdiki” dep baýyryna tyǵa bermeı, paıdasynyń bir bóligin turmys qıynshylyǵynan qajyp júretin adamdarmen bólisedi. Asfalt jol salýǵa mamandanǵan, oǵan kerekti bar tehnologııa, qondyrǵylar, shaǵyn zaýyt, tehnıkalaryna deıin túp-túgel “Bereke-A” korporasııasynyń prezıdenti Ráshkúl Ospanálıeva hanym osyndaı jan. Tańerteńgilik jumysqa kelgende qabyldaý bólmesinde adamdar kezekke turady. Jumys jaǵdaıymen emes, bir berse osy Ráshkúl berip qalady-aý dep úmitin arqalap kelgender. – Múmkindigimshe jaǵdaılaryn surap, barar esik, shyǵar taýy joqtarǵa qarjylaı kómek berýge tyrysamyn, – deıdi Ráshkúl Jálelqyzy. – Biraq, ishinde árkimge qol jaıyp masyldyq ómirge úırenip qalǵandar da bolady eken. Otbasy jaǵdaıyn surap “shyn qınalyp júrseńiz ne erińizdi, ne balańyzdy jumysqa alaıyn” desem, “ne senen jumys surap keldim be, berseń aqshańdy ber, bermeseń óıtip qyjyrtpa” deıtinder de kezdesedi. Al, solar meniń bir salaǵa tolyq mamandanyp, bar tehnıkam bolý úshin mıllıondaǵan dollar nesıe alǵanymdy bilmeıdi, bilse de qulaqtaryna qystyrmaıdy. Aý, men táýekeldiń arqasynda, Elbasynyń kásipkerlerdi qoldaýynyń arqasynda osyndaı bıikke jettim ǵoı. Áıtse de qaıyrymdylyq – Ráshkúl hanymnyń súıekke sińgen ádeti. Jurt Ospanálıeva saılaýǵa tússe bir qýanyp qalady. Úkimet úlken kóshelerdi, dańǵyldardy jóndeýge qarajat bóledi, ishki oramdar keıinge syrǵytylady. Kezdesý barysynda sondaı kóshede turatyndar Ráshkúlge amanat aıtady. Saılanǵansha ýádege qarq qylyp, keıin ustatpaı ketetin keıbir depýtattardan jóni, josyǵy bólek. Ýáde berdi, oryndaıdy. Osylaısha, talaı qysqa oramdar Ráshkúldiń demeýshiliginiń arqasynda tegin asfalttaldy. Asfalt daıyndaıtyn zaýyttary tolyq kompıýterlendirilgen, jol salatyn, tegisteıtin tehnologııalary jańalanyp turatyn, Germanııa, Qytaı sekildi memleketterden arnaýly mamandar shaqyrtyp, jańa qondyrǵylardyń qyr-syryn jumysshylaryna úıretetin, kásibı sheberligin jetildiretin korporasııa qyzmetine búginde oblystan bólek, respýblıkalyq aýqymda da senim úlken. “Bereke-A” korporasııasy jurt aýzynda ǵasyrlyq joba atanǵan “Batys Qytaı – Batys Eýropa” avtomagıstraline óz úlesin qosýda. Korporasııa kóp salaly. Tek, asfalt salýmen shektelmeıdi. 2008 jyly Saryaǵashtyń birneshe aýyldaryn sý alǵanda tez arada on úı salyp berdi. “Dostyq” aýylynda az qamtamasyz etilgen otbasylarǵa óz qarjysy esebinen alty úı, Qazyǵurt aýdanynda on úı saldy. Korporasııa qanatyn jaıyp, úlkeıgennen keıin qaıyrymdylyq is-sharalaryn da kóbeıtken. Oblys ortalyǵyndaǵy “Qamar” qaıyrymdylyq mekemesiniń tárbıelenýshileri men ardagerler uıymyna turaqty qarjy bólip turady. Aty-shýly VICh oqıǵasy kezinde de syrt qalmady. Bir balanyń turaqty emdelýine bar kerekti qarjysyn tólep berip otyrady. Stýdentterge grant bólgende de kómegin kórsetip keledi. Shymkent shahary Qazaqstandaǵy úshinshi qala bolady degen sóz Elbasynyń aýzynan aıtyldy. Alaıda, kúnniń kózi kóbirek túsetin, halqy kóp óńirdiń tabıǵaty osy qısynǵa kelgenimen, Shymkentteı shaharyńyzda, basqasyn aıtpaǵanda, Neke saraıy joq bolatyn. Dúnıege sábı ákelýden Qazaqstan boıynsha aldyńǵy orynda tursa da sáýletti ǵımarattarymen de maqtana almaıtyn. Oblys basshysy Asqar Myrzahmetov osy laýazymǵa taǵaıyndalysymen-aq Shymkenttegi kóp joqtyń ornyn toltyryp berdi. Oblys ákiminiń tikeleı tapsyrmasy boıynsha sáýletshilerdiń báriniń basyn qosyp, túrli salalar boıynsha konkýrs jarııalaǵan. Kásipkerlermen keleli keńes ótkizgende osy jobalardy aldaryna tartty. “Halyq ózderińizdiki. Qala ózderińizdiki. Elde bolsa eringe tıedi degen. Bıznestiń áleýmettik jaýapkershiligi aıasynda qandaı úlesterińizdi qosasyzdar?” degen. Kásipkerler tosylyp qaldy. Qapelimde qaltańdaǵy aqshaǵa qol suǵý qıyn eken. Oblystyq depýtattar korpýsyndaǵy jalǵyz hanym, «Bereke-A» korporasııasynyń prezıdenti Rashkúl Ospanálıeva ornynan turyp ketti. – Jigitter, nege tosylyp qaldyńdar? Qarjyny mańdaı terimizben tapsaq ta elimizdiń, Otanymyzdyń arqasy. Qala kórkeıip jatsa, bárimizdiń mereıimiz ǵoı. Osylaı degen ol baǵanadan beri kóz qıyǵymen baǵyp otyrǵan sáýletti qurylystyń jobasyna qolyn sozdy. Bul – búgingi kúnde Shymkent shaharynyń shyraıyn ashyp turǵan Neke saraıy edi. Qymbattaý tıse de qazaqtyń qaısar qyzy osyndaı táýekelge barǵan. Jigitter de qarap qalmady. Bir-bir jobany menshiktegen. Qazir Shymkent atty kisi túsip qaraıtyndaı ásem qalaǵa aınaldy. Bıznestiń áleýmettik jaýapkershiligi aıasynda qandaı nysandar salyndy degenge kelsek, qysqa merzim ishinde «Dańq» memorıaly, «Shámshi álemi» kesheni, Sh.Qaldaıaqov eskertkishi, daryndy kompozıtorlar men ánshilerdiń «Juldyzdar» alleıasy, Jastar ortalyǵy, Neke saraıy, Dańqty sportshylar jáne Jas jubaılar alleıasy, ortalyq sýburqaq ashyldy. Dendrosaıabaq aýmaǵynda jańa demalys orny iske qosyldy. Qazyǵurt, Túlkibas aýdandarynda sporttyq-mádenı saýyqtyrý kesheni, Túrkistan qalasynda Jeńis saıabaǵy, Otyrar aýdanynda «Batyr analar» gúlzary, «Meniń Qazaqstanym» alleıasy halyq ıgiligine berildi. – Bizdiń bıznesimiz táýelsizdigimizdiń alǵashqy jyldarynan-aq Tuńǵysh Prezıdentimizdiń qaltqysyz qamqorlyǵymen kórkeıip keledi. Árıne, qıyndyqtar, kúrdeli jaǵdaılar kóp kezdesti. Solardyń bárin jeńýde biz Memleket basshysynyń járdemin sezinip, jigerlenip júrdik. Búginde «Bereke» búkil elge belgili. Avtomobıl joldaryn, kópirler salýda, jalpy, qurylys bıznesinde aldyńǵylar sapyndamyz. Mamandarymyzdyń sheberligin shetelderde jáne ózimizde shyńdaımyz. «Bıznestiń áleýmettik jaýapkershiligi» baǵdarlamasy boıynsha da el alǵysyna bólenýdemiz. Qarapaıym halyqtyń rahmeti men batasyn almaı adamnyń kógerip, ósip-ónýi múmkin emes. Sondyqtan jumys istegen alǵashqy kúnnen bastap men buǵan ózimniń shama-sharqyma qaraı kóńil bólip kelemin, – deıdi Ráshkúl hanym. Shymkent qalasy, Qazyǵurt, Tóle bı, Saryaǵash jáne Báıdibek aýdandarynda “Bereke-A” korporasııasynyń qaıyrymdylyq jumystarynyń izi saırap jatyr. Máselen, «Korporasııa «Bereke- A» JShS Ońtústik Qazaqstan oblysy boıynsha áleýmettik jobalardy iske asyrýǵa 729 553 838 teńge qarastyrǵan, onyń deni oryndaldy. Ońtústiktegi depýtattar korpýsyndaǵy jalǵyz qazaq qyzy Muhammed paıǵambardyń hadısinde aıtylatyndaı “qaıyrymdylyq, saýapty ister adamdy myń túrli páleden saqtaıdy” degenine osylaı úles qosyp kele jatyr. Baqtııar TAIJAN. Ońtústik Qazaqstan oblysy.