Pikirler
Elbasy N.Á.Nazarbaev jaqynda ótken Nur Otan partııasy Saıası keńesiniń keńeıtilgen otyrysynda «Eldiktiń jeti tuǵyry» atty qaǵıdattar jıyntyǵyn tanystyrdy.
24 Qarasha, 2021
Kóńil shirkin sheksiz muhıt sekildi. Biraq onyń da sarqylatyn, taýsylatyn kezi bola ma deımin. Bálkim bireýler: «mynaý ne dep sandyraqtap tur, kóńil taýsylýshy ma edi, kóńil qalýshy edi ǵoı. Kóńildiń taýsylǵany nesi» dep ýáj de aıtar. Bálkim solaı da shyǵar. Biraq maǵan qazirgi qazaq ómirinde júrip jatqan ózgerister kóńildiń taqa taýsylmasa da azaıa túskenin, sýala túskenin bildiretindeı seziledi. Muny, ásirese ótken men qazirgini salystyrǵan kezde aıqyn kórýge bolady. Máselen, kezindegi qazaq kóńilimen baı qazaq edi. Onyń kóńil keńdigi óziniń shetsiz-sheksiz saıyn dalasyndaı, al tazalyǵy kók aspanyndaı bolatyn. Sol kóńil qazir bar ma? Joq sekildi...
22 Qarasha, 2021
Memleket basshysy araǵa apta salmaı Alash kóshine eki ret nazar aýdardy. El Prezıdenti áýeli Túrki memleketteri uıymynyń tarıhı jıynynda Altaıdan Anadolyǵa arpalyspen jetken aǵaıyndy qamqorlyqqa alǵan Adnan Menderestiń rýhyna taǵzym etip, qazaq halqynyń atynan baýyrlas túrik jurtyna aqjarylǵap alǵysyn bildirgen edi. Al keshe otyz jyl buryn elge aǵylǵan uly kósh jaıynda sóz qozǵap, ony ataýly kúnder tizbesine qosýdy tapsyrdy.
18 Qarasha, 2021
Kelisimshartty sońyna deıin oqısyz ba?
Osy suraqty aınalamdaǵy biraz adamǵa qoıdym. Tańǵaldyrǵany – kózi ashyq, kókiregi oıaý, joǵary bilimi bar azamattardyń ózi kelisimshartqa onda ne jazylǵanyn oqymaı-aq qol qoıa beretindikterin moıyndap otyr. Arasynda tipti osy salǵyrttyqtary úshin sorlap qalǵandary da bar. Al «Nege oqymaısyz?» degen saýalymyzǵa birazy erinetindikterin aıtyp aqtaldy. Endi biri «oqyǵanmen, báribir túsinbeımiz» dep jaltarsa, úshinshileri «bir kóz júgirtip, sholyp shyǵamyz» dep, nemquraıdylyqtaryn jýyp-shaıǵandaı jaýap berdi. Túıgenimiz – adamdar áli kúnge deıin kelisimsharttyń mańyzdylyǵyn túsine qoımaǵan.
18 Qarasha, 2021
Aýyrmaıtyn jol izdeıin deseń de...
Adamnyń oıyndaǵysy bola bermeıtini beseneden belgili. «Úıdegi kóńildi bazardaǵy naryq buzady» degendeı, dittegen jerińe qońyraıyp baryp, keıde qordyń kúıin keship, qabaǵyń qabarjyp qaıtatyn kezder de bolady.
17 Qarasha, 2021
Nátıjesi bolmasa, nesine oqytamyz?
Kezinde belgili jýrnalıst, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Erbol Shaımerdenov bizge ózi basqarǵan til saıasaty máselelerimen aınalysatyn vedomstvony Mádenıet mınıstrliginen alyp, Bilim mınıstrligine bermeıinshe, qazaq tiliniń qoldanys aıasyn keńeıtý qıynǵa soǵatynyn aıtqan edi. Arada on shaqty jyl ótkende marqum Erbol aǵanyń keıingilerge qaldyrǵan ósıetindeı bolǵan sol oıy iske asyp, keýdemizdegi ana tilimizdiń keleshegine degen úmit oty mazdaı tústi.
15 Qarasha, 2021
«Kúmis kezdik súıkimdi» degendeı, kópten beri qoǵamda qyzý pikirtalasqa negiz bolǵan Pfizer vaksınasynyń alǵashqy legi elimizge jetkizildi. Pfizer vaksınasynyń 46 800 dozasy Almaty qoǵamdyq densaýlyq saqtaý basqarmasynyń ortalyqtandyrylǵan qoımasyna ornalastyryldy. Bul partııa alyp shahardyń barlyq emhanalyq uıymyna bólinbek.
12 Qarasha, 2021
Atam qazaqta ejelden beri aıtylyp kele jatqan «Elge el qosylsa – qut» degen sóz bar. Bul uǵymnyń astarynda alýan-alýan syr jatqanyn bile bermeımiz. Iаkı elge el qosylsa qut bolatyndyǵyna birinshi sebep, «tereń batyrady, kóp qorqytady» dep burynǵy atalarymyz aıtqandaı, áýeli halyqtyń sany kóbeıdi de, etnos retinde jańarǵan buqaranyń qarym-qýaty artyp, ýaqyt óte kele sannan sapaǵa kóshedi. Dańǵyl jyraý Mahambettiń «О́temisten týǵan on edik, Onymyz atqa mingende, Jer qaıysqan qol edik...» degeni tárizdi.
10 Qarasha, 2021
Memlekettik qyzmetshiler memlekettik tildi nege bilmeıdi?
Úkimet daıyndap, Parlamenttiń qaraýyna usynatyn zań jobalary orys tilinde ázirlenetindikten, qazaq tilindegi aýdarma mátinderinen shıkilikter shyǵyp jatatyny jaıly syndy sol qujattardy birinshi bolyp qaraıtyn Májilis depýtattary da, qoǵam ókilderi de aıtýdaı-aq aıtyp keledi. Alaıda odan shyqqan nátıje joqtyń qasy. Sebebi zań jobalaryn daıyndaýmen aınalysatyn memlekettik organdardaǵy memlekettik qyzmetshilerdiń kóbi memlekettik tilge shorqaq ekendigi jasyryn emes.
09 Qarasha, 2021
Qoǵamda «Jemqorlyq neden týyndaıdy?», «Jemqorlar qaıdan shyǵady?» degen suraqtar jıi talqylanady. Biri jemqorlyqty joqshylyq týyndatady dese, endi biri bul dertti ynsapsyzdyqtyń asqynǵan túri deıdi. Túıeni túgimen jutyp jatqandardyń bári ash-jalańash júrmegenderi túsinikti jaıt. Alaıda qolyna sál bılik tússe, ebin taýyp eki asap qalýdy oılaıtyndardyń áreketin qalaı túsindirýge bolady?
08 Qarasha, 2021
Qoǵamdyq qundylyqtar, adamdar arasyndaǵy qarym-qatynas týraly sóz qozǵalǵanda, burynǵymen salystyryp qarap, búgingige kóbine kóńiltolmaýshylyq baıqalyp jatatyny bar. Mundaıda «Zaman ózgerdi me, álde adam ózgerdi me?» deıtin jattandy saýaldyń qoıylýy da zańdylyqqa aınalǵany qashan?! Qalaı degenmen de zamandy jasaıtyn da, zamanda jasaıtyn da adam. Al ýaqyt ótken saıyn býyn almasyp, jańa adamdar, jańa kózqarastar týady.
04 Qarasha, 2021
«Myń bir túndi oqydyńyz ba, myrza?..»
Osy saýaldy mınıstrler men ákimderge qoısaq, birazy: «Iá, oqydym» dep jaýap berse, kóbi basyn shaıqap, kózimen jer shuqyp qalatyn sııaqty. Sebebi áıgili ertegidegi tún jamyla jurt tanymaı qalatyndaı qarapaıym kıinip, Baǵdat shaharyn aralap, halyqtyń shynaıy jaǵdaıyn, shyn pikirin bilýdi jón kórgen Haron Rashıd halıfa sııaqty anda-sanda «aspannan jerge túsip», qaǵaz betindegi jáne is júzindegi ahýaldy salystyryp júrgen sheneýnikter shamaly-aý.
03 Qarasha, 2021
«Jeti jarǵyny» nege joqtaı beremiz?
Halqymyz úshin qadirli Ult, Til, Táýelsizdik deıtin úsh qasıetti uǵymnyń tuǵyryn bekitip, tamyryn tereńdete túsetin Zań degen túsinik bar. О́ıtkeni zań qaı tilde sóılep, kimniń joǵyn joqtasa, túbinde sol ultqa qyzmet etedi. Al táýelsiz memlekette zańmen bekitilgen árbir norma sol ulttyń kádesine jaraýy qajet. Bir qaraǵanda, jalpaq jurtqa túsinikti qarapaıym aksıoma...
02 Qarasha, 2021
Zaý kókke moınyn sozǵan záýlim úılerge kóz salǵanda san alýan kúıdi keshesiz. Bizdiń balalyǵymyz ótken bákene boıly bes qabatty sur úılerdi súrip ótkendeı, jadaǵaı ómirdi jaryp shyqqandaı, jańa zamannyń belgisindeı asqaq ta sándi úılerge qarap turyp, keýdeńdi qýanysh kernese, keıde kóp terezelerden kezektese janyp-óship jatqan shamdarǵa qarap, adamdardyń qıly taǵdyry jaıly oıǵa batasyz.
01 Qarasha, 2021
Tańbalaý jáne bıznestegi baıbalam
Syrttan tasyǵanymyz, ózimiz óndirgenimiz bar, sórelerdegi taýarlardy túgeldeı tańbalaý qanshalyqty qısyndy? Osy másele qozǵalsa bolǵany, óndirýshiler nege baıbalam salyp shyǵa keledi? Shyndyǵynda taýarlardy tańbalaý baǵalardyń qymbattap, ónimniń azaıýyna alyp kelýi múmkin be?
28 Qazan, 2021
Sheneýnikter «gıgantomanııadan» qashan aıyǵady?
Budan birer jyl buryn jolymyz túsip, Rım qalasynda bolǵanymyzda ıtalııalyqtardyń únemshildigine qaıran qalǵanbyz. Máselen, jylyna jer-jahannan mıllıondaǵan týrıst keletin kóne de ǵajaıyp qalanyń ertede kespetas tóselgen alańdarynyń ýaqyt óte kele sál ǵana sáni taıǵan tustaryn biz sııaqty, «qonaqtardan uıat bolady» dep aýystyra bermeıdi eken.
27 Qazan, 2021
Táýelsizdikti endi alǵan alǵashqy jyldardaǵy saıası áleýmettik ahýaldy jas býyn jaqsy bilmeıdi. Jalpy kez kelgen adam ne nársege bolsyn birjaqty úkim aıtpaǵany durys. Biraq sol kezdegi jaǵdaı týraly búgingi aǵa býyn, zııaly qaýym áldebir sumdyqtardy abaısyzda ózderi aıtyp qalǵanda ne derińdi bilmeı qalasyń.
26 Qazan, 2021
О́tken aptada Májiliste Qylmystyq kodekske ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly zań jobasy birinshi oqylymda maquldandy. Qujatqa sáıkes, ólim jazasyna qatysty birqatar bap alynyp tastalmaq. Bul – gýmanızmge jol ashatyn mańyzdy qadam ekeni sózsiz.
22 Qazan, 2021
Syna qaqqandar sotta jeńilip qaldy
Jaqynda Nur-Sultan qalasynda Janat Malgeldınov esimdi advokat elordanyń eń kórikti jeri Botanıkalyq saıabaqty boılaı salynǵan Túrkistan kóshesinen turǵyn úı turǵyzbaq bolǵan kompanııany sottyń birinshi satysynda jeńip shyqty. Osy jańalyqty advokattyń óz aýzynan estiginde basynda tańdanyp qaldyq. Árıne, bul tańdanysymyzdyń da sebebi joq emes edi.
20 Qazan, 2021
Jýyqta jolymyz túsip elordanyń eski bóligindegi «Saparjaı» avtobeketi mańynda ornalasqan «Qaıyrymdylyq» ortalyǵyna bardyq. Kireberistegi qorshaý – keńseniń qasynda bir top adam tur. Deni – jastar. Olar ortaǵa tastalǵan tildeı qaǵazdardy bir-birden sýyryp áketip jatyr. Bul qaǵaz-tizimde qalada turatyn jetim-jesir nemese joqshylyqqa tap bolǵan kedeı otbasylardyń mekenjaıy jazylyp, olarǵa nendeı kómek qajettiligi kórsetilipti. Munda jınalǵan qaıyrymdy azamattar qaǵazda jazylǵan tizim ishinen qolaılysyn tańdap alyp, shamasy keletin isterge tegin kómek jasaýǵa talpynyp jatqanyna kýá boldyq.
19 Qazan, 2021